 |
| Chuyển nhượng vốn giữa tổ chức nước ngoài có thể phát sinh thuế tại Việt Nam. Ảnh minh họa: Duy Hưng. |
Chính sách thuế đối với giao dịch chuyển nhượng vốn của nhà đầu tư nước ngoài đang đặt ra yêu cầu doanh nghiệp phải xác định đúng bản chất giao dịch, nguồn thu nhập và trách nhiệm kê khai thuế, kể cả khi bên chuyển nhượng và bên nhận chuyển nhượng đều là tổ chức nước ngoài.
Tại Văn bản số 11933/NBI-QLDN3 hướng dẫn Công ty TNHH Bao bì YFY Hà Nam về vấn đề này, Thuế tỉnh Ninh Bình viện dẫn Luật thuế TNDN số 67/2025/QH15 để xác định thu nhập từ chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng quyền góp vốn, chuyển nhượng chứng khoán thuộc nhóm thu nhập chịu thuế. Theo đó, doanh nghiệp nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam phải nộp thuế đối với thu nhập chịu thuế phát sinh tại Việt Nam.
Đáng chú ý, Nghị định số 320/2025/NĐ-CP quy định thu nhập chịu thuế phát sinh tại Việt Nam của doanh nghiệp nước ngoài bao gồm thu nhập từ chuyển nhượng vốn trực tiếp hoặc gián tiếp, dự án đầu tư, quyền góp vốn và quyền tham gia dự án đầu tư tại Việt Nam, không phụ thuộc vào địa điểm thực hiện việc chuyển nhượng. Đây là điểm doanh nghiệp cần lưu ý đối với những giao dịch được thực hiện ở nước ngoài nhưng gắn với phần vốn đầu tư tại Việt Nam.
Theo quy định được Thuế tỉnh Ninh Bình dẫn chiếu, số thuế TNDN đối với hoạt động chuyển nhượng vốn của doanh nghiệp nước ngoài được xác định theo tỷ lệ 2% trên doanh thu tính thuế phát sinh tại Việt Nam.
Tuy nhiên, giao dịch tái cơ cấu sở hữu trong nội bộ tập đoàn có thể không thuộc trường hợp này nếu không làm thay đổi công ty mẹ tối cao, không thay đổi chủ sở hữu hưởng lợi cuối cùng và đồng thời đáp ứng các điều kiện về giá trị chuyển nhượng, kế thừa quyền, nghĩa vụ liên quan đến khoản đầu tư.
Đối với trường hợp cụ thể được Công ty TNHH Bao bì YFY Hà Nam đề nghị hướng dẫn, giao dịch chuyển nhượng 30% phần vốn giữa hai tổ chức nước ngoài tại một tổ chức nước ngoài đang đầu tư trực tiếp vào doanh nghiệp Việt Nam không thuộc đối tượng chịu thuế giá trị gia tăng nếu đáp ứng điều kiện của giao dịch chuyển nhượng vốn.
Trường hợp giao dịch phát sinh thu nhập và không thuộc diện tái cơ cấu nội bộ được loại trừ, khoản thu nhập này thuộc diện chịu thuế TNDN. Doanh nghiệp tại Việt Nam có trách nhiệm kê khai, khấu trừ và nộp thuế thay cho các tổ chức nước ngoài.
Hồ sơ khai thuế được thực hiện theo từng lần phát sinh, sử dụng Mẫu số 05/TNDN đối với hoạt động chuyển nhượng vốn của doanh nghiệp nước ngoài. Thời hạn nộp hồ sơ chậm nhất là ngày thứ 10 kể từ ngày tiếp theo ngày phát sinh nghĩa vụ thuế.
Hướng dẫn của cơ quan Thuế cho thấy, yếu tố quyết định nghĩa vụ thuế không chỉ nằm ở nơi ký kết hay thực hiện giao dịch, mà còn ở nguồn gốc khoản thu nhập và mối liên hệ của phần vốn chuyển nhượng với hoạt động đầu tư tại Việt Nam. Việc rà soát đầy đủ cấu trúc sở hữu, bản chất giao dịch và điều kiện tái cơ cấu vì thế là yêu cầu quan trọng để doanh nghiệp xác định đúng nghĩa vụ thuế và hạn chế rủi ro trong quá trình thực hiện.
