 |
| Các khoản chi cho khám chữa bệnh thuộc danh mục bảo hiểm y tế được giảm trừ tối đa 23 triệu đồng/năm Ảnh: PV |
Trong thực tế quản lý thuế, cơ quan Thuế nhận được nhiều thắc mắc từ người nộp thuế liên quan đến quyền lợi giảm trừ thuế khi gia đình phát sinh viện phí lớn. Đơn cử như trường hợp của ông Trần Anh (Hà Nội) nêu vấn đề: Vợ ông vừa phải trải qua đợt phẫu thuật với tổng chi phí khám, chữa bệnh khoảng 100 triệu đồng (thanh toán làm nhiều đợt) và không có Bảo hiểm Y tế (BHYT) hỗ trợ.
Ông Trần Anh băn khoăn liệu gia đình có được khấu trừ, hoàn thuế TNCN hay hưởng chính sách hỗ trợ nào không, đồng thời các điều kiện, thủ tục và hồ sơ cần thiết để người lao động được xem xét giảm trừ hoặc hoàn thuế trong trường hợp này được quy định ra sao.
Giải đáp vấn đề này, Thuế TP. Hà Nội cho biết, căn cứ khoản 2, khoản 3 và khoản 4 Điều 49 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP, cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với các khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo của bản thân và người phụ thuộc.
Mức giảm trừ chi phí y tế: Các khoản chi cho khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở y tế trong nước thuộc phạm vi danh mục do bảo hiểm y tế chi trả được giảm trừ với tổng mức không quá 23 triệu đồng/năm.
Để được tính giảm trừ vào thu nhập chịu thuế, khoản chi phí y tế phải đáp ứng đầy đủ các điều về hồ sơ chứng từ và nguồn chi trả:
Hóa đơn, chứng từ hợp pháp: Phải có hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật. Riêng khoản chi cho y tế bắt buộc phải có thêm Bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh sử dụng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.
Thông tin trên chứng từ: Hóa đơn, chứng từ để được giảm trừ phải thể hiện rõ thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế.
Nguyên tắc không trùng lặp nguồn chi trả: Khoản chi không được chi trả từ các nguồn khác, bao gồm nguồn tài trợ, hỗ trợ, trả thay của tổ chức, cá nhân, nguồn ngân sách nhà nước, quỹ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế hoặc bảo hiểm chi trả dưới các hình thức khác.
Đặc biệt, cơ quan Thuế lưu ý: Trường hợp đã áp dụng chính sách giảm thuế đối với các khoản chi cho y tế theo Điều 40 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP (giảm thuế do bệnh hiểm nghèo) hoặc phát sinh các khoản chi cho y tế quy định tại điểm b khoản 4 Điều 8 thì các khoản chi này không được tiếp tục tính vào các khoản giảm trừ quy định tại khoản 2 Điều 49.
Chính sách hỗ trợ từ doanh nghiệp và xét giảm thuế do bệnh hiểm nghèo
Bên cạnh chính sách giảm trừ chung, pháp luật thuế TNCN còn quy định cơ chế hỗ trợ từ người sử dụng lao động và chính sách xét giảm thuế riêng đối với trường hợp mắc bệnh hiểm nghèo.
Theo điểm b khoản 4 Điều 8 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP, khoản tiền hỗ trợ của người sử dụng lao động cho việc khám bệnh, chữa bệnh hiểm nghèo cho bản thân người lao động và thân nhân (bao gồm: con đẻ, con nuôi, con riêng của vợ hoặc chồng; vợ hoặc chồng; cha đẻ, mẹ đẻ; cha vợ, mẹ vợ hoặc cha chồng, mẹ chồng; cha dượng, mẹ kế; cha nuôi, mẹ nuôi) được xác định là khoản thu nhập không mang tính chất tiền lương, tiền công và không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN.
Mức hỗ trợ không tính vào thu nhập chịu thuế là số tiền người sử dụng lao động hỗ trợ thực tế theo hóa đơn, chứng từ, nhưng tối đa không quá số tiền trả viện phí thực tế của người lao động và thân nhân sau khi đã trừ số tiền chi trả của tổ chức bảo hiểm (nếu có). Danh mục bệnh hiểm nghèo được xác định theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.
Căn cứ các quy định nêu trên, trường hợp gia đình ông Trần Anh có chi phí khám bệnh, chữa bệnh cho vợ khoảng 100 triệu đồng, không có BHYT, thì khoản tiền nhận được từ người sử dụng lao động hỗ trợ cho việc khám bệnh, chữa bệnh hiểm nghèo cho bản thân người lao động và thân nhân của người lao động theo quy định tại điểm b khoản 4 Điều 8 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP là khoản thu nhập không chịu thuế TNCN.
Các khoản chi cho y tế (bệnh hiểm nghèo) theo Điều 40 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP thuộc trường hợp giảm thuế nên không được tính vào các khoản giảm trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNCN.
Điều kiện các khoản chi cho y tế được giảm trừ vào thu nhập chịu thuế TNCN: Có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp, bảng kê chi phí khám bệnh, chữa bệnh; hóa đơn thể hiện đầy đủ thông tin của người nộp thuế hoặc người phụ thuộc của người nộp thuế; các khoản chi này không được đồng thời thanh toán từ các nguồn được hỗ trợ khác mà không phải do người lao động trực tiếp chi trả.
Trường hợp người lao động có yêu cầu thực hiện giảm trừ vào thu nhập đối với các khoản chi phí giáo dục, y tế nêu trên khi tính thuế thì người nộp thuế không được ủy quyền quyết toán cho cơ quan chi trả, phải tự quyết toán thuế TNCN.
