Xây dựng hệ thống pháp luật thuế TNCN minh bạch, đồng bộ và phù hợp thực tiễn

Công chức Thuế cơ sở 5 tỉnh Lạng Sơn hỗ trợ hộ kinh doanh. Ảnh: TN.

Việc xây dựng dự thảo Nghị định là cần thiết, nhằm thực hiện các chủ trương, giải pháp về cải cách chính sách thuế theo các Nghị quyết của Đảng và Nhà nước, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật. Cụ thể như: Chiến lược phát triển kinh tế xã hội 10 năm 2021–2030; Kế hoạch phát triển kinh tế xã hội 5 năm 2026–2030; Quyết định số 508/QĐ-TTg ngày 23/4/2022 của Thủ tướng Chính phủ về Chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030.

Ngoài ra, dự thảo nghị định cũng thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, chính sách của Đảng, nhằm thúc đẩy các lĩnh vực ưu tiên như khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, giáo dục, đào tạo và y tế, theo các Nghị quyết của Bộ Chính trị ban hành trong giai đoạn 2024–2025.

Bộ Tài chính cũng nhấn mạnh dự thảo nghị định đảm bảo cơ sở pháp lý đồng bộ để triển khai Luật thuế TNCN, đặc biệt đối với các nội dung được giao Chính phủ quy định chi tiết như: thu nhập chịu thuế và không chịu thuế; thu nhập được miễn, giảm thuế; nguyên tắc và điều kiện miễn, giảm thuế; kỳ tính thuế; căn cứ tính thuế đối với từng loại thu nhập.

Theo Bộ Tài chính, việc ban hành Nghị định nhằm thể chế hóa kịp thời các định hướng cải cách chính sách thuế, đồng thời đảm bảo tính minh bạch, dễ hiểu, dễ thực hiện và thống nhất với các quy định pháp luật có liên quan. Nghị định cũng hướng tới bao quát đầy đủ các nội dung được giao, khắc phục những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện chính sách thuế TNCN thời gian qua.

Bên cạnh đó, dự thảo kế thừa các quy định hiện hành đã ổn định, đồng thời đảm bảo mục tiêu hội nhập kinh tế quốc tế và phù hợp với xu hướng cải cách thuế trên thế giới.

Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm trong dự thảo Nghị định đó là quy định cụ thể các loại thu nhập chịu thuế, bao gồm: thu nhập từ kinh doanh; tiền lương, tiền công; đầu tư vốn; chuyển nhượng vốn; chuyển nhượng bất động sản; trúng thưởng; bản quyền; nhượng quyền thương mại; nhận thừa kế, quà tặng và các khoản thu nhập khác.

Đối với cá nhân cư trú, thu nhập chịu thuế là thu nhập phát sinh cả trong và ngoài lãnh thổ Việt Nam. Đối với cá nhân không cư trú, thu nhập chịu thuế là thu nhập phát sinh tại Việt Nam, không phân biệt nơi trả và nhận thu nhập. Trường hợp Việt Nam đã ký hiệp định tránh đánh thuế hai lần với các quốc gia, việc xác định nghĩa vụ thuế sẽ thực hiện theo quy định của các hiệp định này.

Về thu nhập từ kinh doanh, dự thảo bổ sung quy định nhằm đảm bảo thống nhất và tránh trùng lặp. Trong trường hợp nhiều cá nhân cùng tham gia hoạt động kinh doanh hoặc cùng cho thuê tài sản, sẽ xác định một cá nhân đại diện làm người nộp thuế. Đồng thời, dự thảo bổ sung lĩnh vực cung cấp sản phẩm, dịch vụ nội dung số (như trò chơi điện tử, phim số, nhạc số, quảng cáo số…) áp dụng thuế suất 5%.

Đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công và các khoản giảm trừ, dự thảo cơ bản kế thừa các quy định hiện hành đã ổn định, đồng thời có điều chỉnh, cập nhật để phù hợp với thực tiễn.