Tăng nhập khẩu để bảo đảm nguồn cung xăng, dầu

Ảnh minh họa.

Nhiều quốc gia hạn chế xuất khẩu xăng, dầu

Theo giới quan sát và ghi nhận của Cục Quản lý và phát triển thị trường trong nước, những biến động mới của thị trường năng lượng toàn cầu xuất phát từ căng thẳng quân sự tại Trung Đông. Ngày 28/2/2026, việc Mỹ và Israel tiến hành tấn công quân sự vào Iran đã làm gia tăng nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu mỏ từ khu vực được coi là trung tâm năng lượng của thế giới.

Tình hình càng trở nên căng thẳng khi Iran tuyên bố phong tỏa eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 13 triệu thùng dầu mỗi ngày, tương đương khoảng 31% tổng lượng dầu thô vận chuyển bằng đường biển toàn cầu.

Việc phong tỏa tuyến vận tải quan trọng này khiến nhiều tàu chở dầu phải neo đậu hoặc chuyển hướng sang các tuyến đường dài hơn, trong đó có hành trình vòng qua mũi Hảo Vọng. Điều này làm tăng chi phí vận chuyển và kéo dài thời gian giao hàng, góp phần đẩy giá dầu thế giới tăng với biên độ lớn.

Trước nguy cơ thiếu hụt nguồn cung, nhiều quốc gia đã nhanh chóng triển khai các biện pháp bảo đảm an ninh năng lượng. Nhiều quốc gia đang chủ động giữ lại nguồn năng lượng trong nước trong bối cảnh thị trường toàn cầu có nguy cơ biến động mạnh.

Một số nước như Thái Lan, Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản đã yêu cầu các nhà máy lọc dầu hạn chế hoặc tạm dừng xuất khẩu xăng và dầu diesel.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp lọc dầu tại nhiều quốc gia cũng được yêu cầu tạm dừng ký hợp đồng xuất khẩu mới, đồng thời đàm phán hủy bỏ một số lô hàng đã thỏa thuận trước đó để ưu tiên nguồn cung cho thị trường nội địa.

Không chỉ kiểm soát xuất khẩu, một số nhà máy lọc dầu tại Nhật Bản, Indonesia và Ấn Độ cũng bắt đầu giảm công suất vận hành nhằm tập trung nguồn lực cho nhu cầu trong nước.

Duy trì nhập khẩu kết hợp nguồn sản xuất trong nước

Trước bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu có nhiều yếu tố khó lường, Chính phủ đã chủ động triển khai các biện pháp điều hành nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 385/QĐ-TTg thành lập Tổ công tác bảo đảm an ninh năng lượng trước diễn biến phức tạp của cuộc xung đột tại Trung Đông.

Bộ Công Thương cũng thành lập tổ công tác chuyên trách để theo dõi sát tình hình thị trường, từ đó kịp thời tham mưu các giải pháp điều hành phù hợp.

Một trong những giải pháp quan trọng là duy trì hoạt động nhập khẩu xăng, dầu thành phẩm của các thương nhân đầu mối. Hoạt động nhập khẩu này giúp bổ sung nguồn cung cho thị trường nội địa trong bối cảnh thị trường quốc tế có nhiều biến động.

Bên cạnh nguồn nhập khẩu, nguồn cung từ sản xuất trong nước vẫn đang được duy trì ổn định. Theo báo cáo của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, sản lượng khai thác dầu thô hiện đạt khoảng 180.000 thùng/ngày. Trong đó, khoảng 150.000 thùng/ngày được cung cấp cho Nhà máy lọc dầu Dung Quất phục vụ hoạt động sản xuất.

Nhà máy lọc dầu Dung Quất hiện có thể duy trì vận hành ổn định ở mức công suất khoảng 118% ít nhất đến hết tháng 4/2026. Nhà máy vẫn đang bảo đảm cung cấp xăng, dầu theo các hợp đồng đã ký với các thương nhân đầu mối.

Trong khi đó, Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn cũng đang duy trì hoạt động ổn định với nguồn nguyên liệu bảo đảm cho kế hoạch sản xuất trong thời gian tới.

Như vậy, hai nhà máy lọc dầu lớn trong nước là Dung Quất và Nghi Sơn vẫn đang vận hành bình thường và tiếp tục cung cấp xăng dầu cho các thương nhân đầu mối theo hợp đồng đã ký đến hết tháng 3/2026.

Theo đánh giá của Bộ Công Thương, trong ngắn hạn, nguồn cung xăng, dầu cho thị trường trong nước vẫn cơ bản ổn định. Tuy nhiên, nếu chiến sự tại Trung Đông kéo dài sang tháng 4, thị trường có thể đối mặt với nhiều khó khăn hơn, đặc biệt là chi phí nhập khẩu và vận chuyển xăng, dầu.

Trước tình hình đó, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cùng Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan đang tiếp tục chỉ đạo tháo gỡ các vướng mắc trong hoạt động sản xuất và nhập khẩu xăng, dầu, nhằm bảo đảm nguồn cung cho thị trường trong các tháng tới.

Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới tiềm ẩn nhiều biến động, việc giữ ổn định thị trường xăng, dầu trong nước không chỉ phụ thuộc vào các biện pháp điều hành của cơ quan quản lý mà còn cần sự phối hợp từ doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Bộ Công Thương khuyến nghị, người dân chủ động thực hành tiết kiệm năng lượng, ưu tiên sử dụng phương tiện giao thông công cộng, xe điện hoặc các loại nhiên liệu sinh học để giảm phụ thuộc vào xăng khoáng. Đồng thời, người tiêu dùng cần giữ tâm lý bình tĩnh trước những biến động của thị trường, tránh hoang mang hoặc tích trữ xăng dầu không cần thiết.

Đối với các doanh nghiệp kinh doanh xăng, dầu, việc bảo đảm nguồn cung ổn định cho thị trường là trách nhiệm quan trọng, Bộ Công Thương đề nghị cần nâng cao văn hóa kinh doanh, không găm hàng, không bán cầm chừng chờ giá tăng, chủ động duy trì nguồn cung cho hệ thống phân phối, qua đó góp phần giữ ổn định thị trường và bảo đảm hoạt động sản xuất, kinh doanh của nền kinh tế.