Thứ hai 16/11/2026 22:00
Thời tiết: Hà Nội 27°C
Đà Nẵng 27°C
Cà Mau 25°C
Hải Phòng 26°C
TP Hồ Chí Minh 29°C
e-ISSN 3093-3501
Tuân thủ pháp luật / Tuân thủ pháp luật thuế, hải quan
aa

Tuân thủ thuế thời đại số: Hộ kinh doanh nhỏ lẻ còn e ngại điều gì?

Ngô Kiến (Thực hiện)
Thương mại điện tử (TMĐT) mở ra cơ hội lớn cho hộ kinh doanh nhỏ lẻ, nhưng cũng kéo theo yêu cầu minh bạch doanh thu và tuân thủ thuế. Theo TS Dương Thị Thuý Hương (Khoa Kinh doanh & Logistics, Trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh), rào cản không nằm ở chính sách mà ở việc thiếu một hệ thống hỗ trợ. Khi được hướng dẫn đúng cách, người bán hoàn toàn có thể thích nghi và phát triển bền vững trên môi trường số.
Tuân thủ thuế thời đại số: Hộ kinh doanh nhỏ lẻ còn e ngại điều gì?
HĐĐT và các công cụ số không phải là rào cản, mà là nền tảng để xây dựng môi trường kinh doanh online minh bạch và bền vững. Ảnh minh họa.

TMĐT mở ra nhiều cơ hội, nhưng không ít hộ kinh doanh nhỏ lẻ vẫn còn dè dặt tham gia. Vậy “nút thắt” lớn nhất mà các hộ kinh doanh gặp phải khi tham gia TMĐT là gì, thưa bà?

Có thể thấy TMĐT đang tạo ra một không gian kinh doanh hoàn toàn khác trước. Chỉ cần một thiết bị kết nối internet và một gian hàng trực tuyến, người bán đã có thể tiếp cận lượng khách hàng rộng lớn, vượt xa mô hình truyền thống. Đây là cơ hội mà trước đây không phải hộ kinh doanh nào cũng có.

Trong cấu trúc của nền kinh tế số, TMĐT Việt Nam hiện chiếm hơn 1/4 tổng doanh thu và dự kiến đạt tối thiểu 35% vào năm 2030 theo định hướng phát triển của Chính phủ. Những con số này cho thấy TMĐT đã trở thành một trụ cột quan trọng của nền kinh tế số Việt Nam.

Tuân thủ thuế thời đại số: Hộ kinh doanh nhỏ lẻ còn e ngại điều gì?

Chuyển từ quản lý trực tiếp sang quản lý thông qua sàn TMĐT, cơ quan quản lý có thể tận dụng hệ thống số hóa, qua đó giảm tải khối lượng công việc. Đồng thời, đây cũng là bước đi phù hợp với xu hướng hiện đại hóa quản lý tài chính và thuế.

TS Dương Thị Thuý Hương

Tuy nhiên, thị trường bước vào giai đoạn phát triển bền vững với yêu cầu cao hơn về minh bạch, chuẩn hóa và quản trị dữ liệu. Đi cùng cơ hội là những yêu cầu mới về quản lý và tuân thủ.

Phần lớn hộ kinh doanh nhỏ lẻ vốn quen với cách vận hành đơn giản, chỉ thực hiện một số nghĩa vụ cố định như thuế môn bài. Khi bước vào môi trường số, họ phải làm quen với HĐĐT, kê khai doanh thu và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế phát sinh.

Sự thay đổi này dễ khiến người bán lúng túng, thậm chí e ngại trong giai đoạn đầu.

Điểm nghẽn lớn nhất nằm ở quá trình chuyển đổi từ mô hình kinh doanh đơn giản sang môi trường đòi hỏi mức độ minh bạch cao hơn. Vì vậy, trở ngại không chỉ đến từ chi phí mà còn từ việc hiểu và thực hiện đúng các quy định tài chính, thuế.

Thực tế cho thấy, hộ kinh doanh không phải không muốn phát triển, mà chủ yếu do chưa nắm rõ quy trình và thiếu công cụ hỗ trợ phù hợp.

Khi tham gia sàn, mọi giao dịch đều được ghi nhận rõ ràng, đồng nghĩa với việc người bán phải kê khai và nộp thuế đầy đủ theo quy định. Bên cạnh đó, việc tiếp cận và sử dụng hệ thống HĐĐT cũng là một thách thức.

Với nhiều hộ kinh doanh nhỏ lẻ, đây vẫn là công cụ mới. Khi chưa nắm rõ quy trình, tâm lý lo sai sót hoặc sợ bị xử phạt dễ xuất hiện. Ngoài nghĩa vụ thuế, họ còn phải tính toán nhiều chi phí như phí nền tảng, thanh toán, vận chuyển và quảng cáo.

Trong bối cảnh đó, cơ chế, chính sách quản lý thuế và các công cụ số đóng vai trò như thế nào, thưa bà?

Trong bối cảnh đó, khung pháp lý trở thành yếu tố quan trọng định hình thị trường. Các quy định mới liên quan đến thuế, quản lý giao dịch và trách nhiệm của các nền tảng đang được cơ quan chức năng triển khai đồng bộ.

Đáng chú ý, ngày 29/4/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 141/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung quy định về chính sách thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh và hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, có hiệu lực từ 1/1/2026.

Theo đó, hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm bắt buộc sử dụng HĐĐT có mã của cơ quan Thuế hoặc hóa đơn từ máy tính tiền kết nối dữ liệu. Nhóm có doanh thu từ 1 tỷ đồng trở xuống nếu đủ điều kiện có thể tự nguyện đăng ký sử dụng các hình thức HĐĐT này.

Việc hoàn thiện hệ thống chính sách giúp giảm dần tình trạng bán hàng tự phát, hàng kém chất lượng hoặc những tranh chấp liên quan đến giao dịch trực tuyến.

Về bản chất, chính sách đã mở, HĐĐT và các công cụ số không phải là rào cản, mà là nền tảng để xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch và bền vững. Khi mọi giao dịch được ghi nhận đầy đủ, việc quản lý trở nên hiệu quả hơn, hạn chế thất thu thuế và tạo sự công bằng giữa các chủ thể kinh doanh.

Điều quan trọng là cách triển khai. Nếu chỉ tập trung vào yêu cầu tuân thủ mà thiếu hướng dẫn cụ thể, người bán sẽ cảm thấy áp lực. Ngược lại, nếu hệ thống được thiết kế thân thiện, dễ hiểu và có hướng dẫn rõ ràng, họ có thể tiếp cận từng bước.

Khi đã quen, người bán sẽ nhận ra minh bạch doanh thu không chỉ là nghĩa vụ mà còn là cơ hội, giúp họ tiếp cận các dịch vụ tài chính, mở rộng quy mô và nâng cao uy tín trên thị trường.

Nhiều người bán hàng mong muốn được hỗ trợ rõ ràng hơn về thuế và tài chính ngay trên sàn. Bà nghĩ sao về đề xuất này?

Đây là nhu cầu rất chính đáng và cũng là yếu tố quan trọng để giữ chân người bán trên nền tảng số. Thực tế, nhiều hộ kinh doanh không ngại kê khai, thực hiện nghĩa vụ thuế, họ chỉ chưa biết làm thế nào cho đúng.

Nếu ngay trên ứng dụng có các tính năng như tổng hợp doanh thu, gợi ý kê khai và hướng dẫn cụ thể, người bán sẽ giảm áp lực rất nhiều. Một hệ thống minh bạch, thân thiện sẽ giúp họ dễ dàng thích nghi và tuân thủ quy định.

Về lâu dài, nếu cơ chế vận hành được thiết kế hợp lý, sàn TMĐT có thể đóng vai trò như một đầu mối hỗ trợ, giúp đơn giản hóa thủ tục, giảm gánh nặng và tạo điều kiện để hộ kinh doanh phát triển bền vững trong nền kinh tế số.

Trân trọng cảm ơn bà!

Ngày 29/4/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 141/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 68/2026/NĐ-CP quy định về chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và Nghị định số 320/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026.

Theo đó, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 1 tỷ đồng thì phải áp dụng HĐĐT có mã của cơ quan thuế, hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan Thuế.

Trường hợp hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở xuống đáp ứng điều kiện và có nhu cầu sử dụng HĐĐT thì đăng ký sử dụng HĐĐT có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan Thuế.

Tin bài có thể bạn quan tâm

Khoanh vùng rủi ro thuế, hóa đơn từ giao dịch thương mại điện tử

Khoanh vùng rủi ro thuế, hóa đơn từ giao dịch thương mại điện tử

Kế hoạch cao điểm chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ tại Quyết định số 186/QĐ-BCĐ đặt giao dịch trên sàn thương mại điện tử, nền tảng số và hóa đơn vào nhóm cần kiểm soát bên cạnh nhiều lĩnh vực. Trọng tâm không phải kiểm tra đại trà, mà cần khai thác, đối chiếu chuỗi dữ liệu để nhận diện đúng giao dịch, chủ thể và những dấu hiệu bất thường về doanh thu, hóa đơn, dòng tiền, nguồn gốc hàng hóa.
Thanh Hóa điểm tên 496 trường hợp nợ hơn 251 tỷ đồng

Thanh Hóa điểm tên 496 trường hợp nợ hơn 251 tỷ đồng

Thuế cơ sở 1 tỉnh Thanh Hóa công khai 496 người nộp thuế còn nợ ngân sách nhà nước đến ngày 30/9/2026, với tổng số tiền 251,12 tỷ đồng. Trong số đó, Công ty Cổ phần Đông Sơn Thanh Hóa có số tiền nợ lớn nhất, gần 156,9 tỷ đồng.
Phòng ngừa rủi ro thuế từ mỗi giao dịch của doanh nghiệp

Phòng ngừa rủi ro thuế từ mỗi giao dịch của doanh nghiệp

Quản lý thuế ngày càng dựa trên dữ liệu số, hóa đơn điện tử và các công cụ phân tích rủi ro, đòi hỏi doanh nghiệp phải chủ động nâng cao năng lực tuân thủ. Theo các chuyên gia pháp lý, nhiều rủi ro thuế không bắt đầu từ khâu kê khai, quyết toán mà xuất phát ngay trong quá trình ký hợp đồng, giao nhận hàng hóa, thanh toán và quản trị nội bộ.
Thái Nguyên: Một doanh nghiệp nợ thuế hơn 1,5 tỷ đồng bị cưỡng chế ngừng sử dụng hóa đơn

Thái Nguyên: Một doanh nghiệp nợ thuế hơn 1,5 tỷ đồng bị cưỡng chế ngừng sử dụng hóa đơn

Thuế tỉnh Thái Nguyên vừa ban hành quyết định cưỡng chế bằng biện pháp ngừng sử dụng hóa đơn đối với Công ty Cổ phần Măng Gan Chiến Thắng do có tiền thuế nợ quá 90 ngày. Số tiền bị cưỡng chế hơn 1,545 tỷ đồng.
Hai hệ thống sổ kế toán: Không chỉ là câu chuyện thất thu thuế

Hai hệ thống sổ kế toán: Không chỉ là câu chuyện thất thu thuế

Việc doanh nghiệp duy trì hai hệ thống sổ kế toán không chỉ tiềm ẩn nguy cơ thất thu ngân sách mà còn làm sai lệch thông tin tài chính, gia tăng rủi ro pháp lý và ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận vốn. Trong bối cảnh ngành Thuế đẩy mạnh quản lý dựa trên dữ liệu, các chuyên gia cảnh báo những khoản doanh thu nằm ngoài sổ sách ngày càng khó che giấu.
Lào Cai: Lộ diện khoản nợ thuế hơn 103 tỷ đồng

Lào Cai: Lộ diện khoản nợ thuế hơn 103 tỷ đồng

Thuế cơ sở 1 tỉnh Lào Cai vừa công khai 73 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, với tổng số tiền hơn 103,36 tỷ đồng tính đến ngày 27/10/2026. Đáng chú ý, Công ty TNHH Phát triển Đô thị Minh Quân đứng đầu danh sách với số nợ gần 47,78 tỷ đồng.
Hà Tĩnh công khai danh sách nợ thuế hơn 118 tỷ đồng

Hà Tĩnh công khai danh sách nợ thuế hơn 118 tỷ đồng

Hai đơn vị cơ sở của Thuế tỉnh Hà Tĩnh (gồm: cơ sở 1 và cơ sở 5) công khai 2.294 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, với tổng số tiền hơn 118,39 tỷ đồng. Trong đó, riêng Thuế cơ sở 1 tỉnh Hà Tĩnh ghi nhận số nợ hơn 102,88 tỷ đồng, Thuế cơ sở 5 tỉnh Hà Tĩnh là hơn 15,5 tỷ đồng.
Chưa đăng ký kinh doanh vẫn có thể bị khấu trừ thuế từ tiếp thị liên kết

Chưa đăng ký kinh doanh vẫn có thể bị khấu trừ thuế từ tiếp thị liên kết

Thu nhập từ tiếp thị liên kết cần được phân loại đúng để xác định nghĩa vụ thuế, kể cả khi cá nhân chưa đăng ký kinh doanh. Theo đó, cần làm rõ cách phân biệt tiền lương, tiền công với thu nhập kinh doanh và trách nhiệm khấu trừ của sàn để xác định rõ nghĩa vụ thuế.
TP. Đà Nẵng công khai hơn 2.700 người nộp thuế nợ trên 120 tỷ đồng

TP. Đà Nẵng công khai hơn 2.700 người nộp thuế nợ trên 120 tỷ đồng

Ba đơn vị thuế cơ sở thuộc Thuế TP. Đà Nẵng vừa công khai danh sách 2.770 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, với tổng số tiền hơn 120,95 tỷ đồng tính đến ngày 30/9/2026.
Nhiều doanh nghiệp nợ thuế lớn tại Thanh Hóa bị điểm danh

Nhiều doanh nghiệp nợ thuế lớn tại Thanh Hóa bị điểm danh

Sáu đơn vị cơ sở thuộc Thuế tỉnh Thanh Hóa (gồm cơ sở: 2, 6, 7, 8, 12, 13) vừa công khai danh sách 691 trường hợp còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước tính đến ngày 30/9/2026, với tổng số nợ hơn 224 tỷ đồng.
Đề xuất chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh với cá nhân bị giả mạo thông tin đăng ký kinh doanh

Đề xuất chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh với cá nhân bị giả mạo thông tin đăng ký kinh doanh

Bộ Tài chính đề xuất tạm thời chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân bị giả mạo thông tin để đăng ký kinh doanh khi đáp ứng các điều kiện theo quy định. Đề xuất được đưa ra trong bối cảnh cơ quan Thuế đã tiếp nhận 614 phản ánh về việc thông tin cá nhân bị sử dụng trái phép để đăng ký thành lập doanh nghiệp, hộ kinh doanh.
Quản lý thuế thương mại điện tử: Cần xác định đúng nghĩa vụ thực tế của người bán

Quản lý thuế thương mại điện tử: Cần xác định đúng nghĩa vụ thực tế của người bán

Minh bạch dữ liệu đối soát và phân định trách nhiệm giữa các bên là những yêu cầu cần tiếp tục hoàn thiện. Theo bà Thái Thị Vân Anh, Giám đốc Chi nhánh TP. HCM, Công ty Russell Bedford KTC, thành viên Tiểu ban Thuế và Pháp luật, ACCA Việt Nam, quản lý thuế thương mại điện tử cần bảo đảm xác định đúng nghĩa vụ thực tế của người bán.
Hà Tĩnh công khai gần 310 tỷ đồng nợ thuế

Hà Tĩnh công khai gần 310 tỷ đồng nợ thuế

Thuế tỉnh Hà Tĩnh công khai danh sách 179 người nộp thuế còn nợ ngân sách nhà nước, với tổng số tiền gần 310 tỷ đồng tính đến ngày 24/9/2026. Trong danh sách có Công ty TNHH Xây dựng Duy Nhâm nợ hơn 684,7 triệu đồng, Công ty TNHH Xây dựng Thương mại Thành Lộc nợ hơn 674,5 triệu đồng.
Hưng Yên: Công khai 73 người nộp thuế nợ gần 38 tỷ đồng

Hưng Yên: Công khai 73 người nộp thuế nợ gần 38 tỷ đồng

Nhiều người nộp thuế tại các xã Thái Thụy, Đông Hưng, Bắc Đông Hưng, Tiên Hưng… có tên trong danh sách công khai nợ thuế tại tỉnh Hưng Yên. Tổng số tiền nợ thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước của 73 người nộp thuế trong danh sách là gần 38 tỷ đồng tính đến ngày 30/9/2026; riêng hai doanh nghiệp có số nợ lớn nhất chiếm gần 53% tổng số tiền.
Thuế TP. Huế công khai 85 người nộp thuế nợ hơn 353 tỷ đồng

Thuế TP. Huế công khai 85 người nộp thuế nợ hơn 353 tỷ đồng

Thuế TP. Huế vừa công khai danh sách 85 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, với tổng số tiền hơn 353,77 tỷ đồng tính đến ngày 30/9/2026.