 |
| Các hộ, cá nhân kinh doanh cần hoạch định rõ chiến lược về thuế để không ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh. Ảnh: Đức Mỹ |
Cần kê khai doanh thu đầy đủ, trung thực
Theo ông Trần Văn Quân, Giám đốc Công ty TNHH Vietnam Tax Accounting Consultancy (VNTAC) cho rằng, để một chính sách bền vững cần được thực hiện đồng thời từ hai phía là người nộp thuế phải minh bạch hơn và Nhà nước cần có những giải pháp cho việc tuân thủ đơn giản hơn. Bất kỳ hộ, cá nhân kinh doanh nào muốn phát triển lớn cũng cần hoạch định chiến lược, trong đó kế hoạch về thuế là một chiến lược cần sự ổn định để không ảnh hưởng đến sự phát triển.
Tuy nhiên, điều kiện nền tảng người nộp thuế phải kê khai doanh thu đầy đủ, trung thực, không nên lấy ngưỡng 10 tỷ đồng làm mục tiêu và tìm mọi cách để giữ doanh thu ở dưới mức này.
Nếu vì muốn hưởng ưu đãi mà chia nhỏ hoạt động, trì hoãn xuất hóa đơn hoặc chuyển doanh thu sang một chủ thể khác thì chính sách sẽ bị méo mó và người tuân thủ tốt lại trở thành người chịu bất lợi. Do đó, người kinh doanh cũng cần chủ động chuẩn hóa hóa đơn, chứng từ, tài khoản thanh toán và dữ liệu kế toán.
Ông Trần Văn Quân khẳng định, sự minh bạch không chỉ phục vụ quản lý thuế mà còn giúp hình thành lịch sử tài chính chính thức, tạo điều kiện tiếp cận nguồn vốn từ ngân hàng, nhà đầu tư và đối tác.
Về phía Chính phủ, chuyên gia Trần Văn Quân đưa ra 4 nhóm đề xuất, kiến nghị cụ thể:
Thứ nhất là ưu đãi phải đơn giản và tự động, hệ thống nên tự xác định số thuế được giảm nếu người nộp thuế đáp ứng điều kiện, tránh tạo thêm hồ sơ xin giảm thuế gây tốn kém chi phí tuân thủ và dễ phát sinh cơ chế xin cho.
Thứ hai, cần quy định rõ cách xác định doanh thu 10 tỷ đồng như doanh thu của kỳ nào, doanh nghiệp hoạt động chưa đủ 12 tháng tính thế nào, doanh nghiệp mới thành lập xử lý ra sao và các khoản doanh thu khác được xác định như thế nào.
Thứ ba, phải có cơ chế kiểm soát gian lận thuế, chống chia nhỏ doanh thu dựa trên dữ liệu và bản chất hoạt động kinh doanh thay vì yêu cầu bổ sung hồ sơ. Dữ liệu hóa đơn điện tử, chủ sở hữu, lao động và chuỗi giao dịch hoàn toàn có thể được sử dụng để quản lý rủi ro.
Thứ tư, chính sách giảm thuế nên gắn với chương trình khuyến khích tuân thủ tự nguyện, theo đó, những đơn vị có lịch sử khai nộp đúng, xuất hóa đơn đầy đủ nên được hưởng thủ tục đơn giản hơn và giảm tần suất kiểm tra.
Ông Trần Văn Quân nhấn mạnh, mục tiêu cuối cùng không phải là Nhà nước giảm được bao nhiêu thuế, mà là sau 2 năm (2026, 2027) Việt Nam có thêm bao nhiêu người nộp thuế tốt, đó cũng là cơ để nguồn thu ngân sách bền vững hơn.
Đồng thời, những chính sách ưu đãi cũng cần phải đơn giản, tự động, doanh thu phải minh bạch và tạo động lực cho doanh nghiệp phát triển. Đặc biệt, trong bối cảnh kinh tế khó khăn do lãi suất cao, đứt gãy chuỗi cung ứng thì chính sách giảm thuế chính là đòn bẩy tài chính quan trọng để hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp duy trì hoạt động và mở rộng quy mô.
Mở rộng đối tượng hỗ trợ
Theo ông Nguyễn Văn Thức, Chủ tịch HĐTV Công ty TNHH đại lý thuế BCTC, để chính sách đưa vào thực tiễn và mang lại đạt hiệu quả cần có trách nhiệm từ cả 2 phía.
Đối với cộng đồng doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh cần nâng cao tính tuân thủ, thực hiện đầy đủ việc kê khai, sử dụng hóa đơn, chứng từ, phản ánh trung thực doanh thu và thực hiện đúng các nghĩa vụ thuế.
 |
| Doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh cần nâng cao tính tuân thủ, thực hiện kê khai đầy đủ về sử dụng hóa đơn, chứng từ và thực hiện đúng nghĩa vụ thuế. Ảnh: Thuế TP.HCM |
Ông Nguyễn Văn Thức phân tích, nguyên tắc tương hỗ rất rõ ràng là Nhà nước giảm thuế để hỗ trợ thì người kinh doanh cũng cần minh bạch hơn. Khi sự minh bạch và mức độ tuân thủ ngày càng cao thì cơ sở thu ngân sách sẽ được mở rộng và chính sách giảm thuế phát huy hiệu quả tốt hơn.
Về phía Chính phủ, Bộ Tài chính và cơ quan soạn thảo cần nghiên cứu, phân tích và đánh giá kỹ hơn trong việc sử dụng duy nhất mức doanh thu 10 tỷ đồng/năm làm “ngưỡng” hỗ trợ.
Bởi vì, doanh thu của doanh nghiệp chưa hẳn lúc nào cũng phản ánh chính xác sức khỏe tài chính và khả năng sinh lời, đặc biệt với các ngành thương mại, sản xuất, xây dựng có tỷ suất lợi nhuận rất thấp sau khi trừ đi các chi phí.
Ví dụ, nếu lấy 10 tỷ đồng làm “ngưỡng” tuyệt đối thì có thể xảy ra trường hợp doanh nghiệp đạt doanh thu 9,9 tỷ đồng được giảm thuế, nhưng doanh nghiệp đạt 10,1 tỷ đồng lại không được hưởng dù quy mô tương đương.
Từ đó, ông Nguyễn Văn Thức kiến nghị, Chính phủ cần nghiên cứu khả năng mở rộng chính sách giảm 30% thuế cho doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ theo tiêu chí của pháp luật về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Hệ thống tiêu chí này dựa trên nhiều yếu tố như lao động, doanh thu, tổng nguồn vốn và lĩnh vực hoạt động sẽ phản ánh sát hơn quy mô thực tế của doanh nghiệp. Việc mở rộng đến đâu cần được Bộ Tài chính đánh giá kỹ, nhưng nếu ngân sách cho phép, điều này sẽ giúp chính sách có sức lan tỏa lớn hơn.
Cùng với đó, thủ tục để hưởng chính sách nên được thiết kế đơn giản, rõ ràng và tận dụng dữ liệu cơ quan Thuế đã có để tránh phát sinh thủ tục hành chính. Bên cạnh chính sách thuế, Chính phủ tiếp tục có các giải pháp ổn định và giảm chi phí vốn, giúp doanh nghiệp duy trì và mở rộng sản xuất kinh doanh.
“Bởi vì, mục tiêu cuối cùng là tạo điều kiện để có ngày càng nhiều doanh nghiệp, hộ kinh doanh hoạt động hiệu quả, minh bạch và phát triển bền vững, khi doanh nghiệp khỏe lên, doanh thu và lợi nhuận tăng, người lao động có thêm việc làm thì nguồn thu ngân sách về lâu dài cũng sẽ tăng lên một cách bền vững”, ông Nguyễn Văn Thức nêu quan điểm.
