![]() |
| Công chức Hải quan Hà Nam (Chi cục Hải quan khu vực IV) kiểm tra hàng hóa nhập khẩu. Ảnh: H.Nụ |
Cục Hải quan nhận được ý kiến của Công ty TNHH Shinhan Vina về việc đề nghị làm rõ doanh nghiệp có phải bắt buộc báo cáo định mức cho toàn bộ các nguồn nguyên vật liệu như trong hướng dẫn của mẫu hay không, hay vẫn được làm theo hướng dẫn tại Công văn 5529/TCHQ-TXNK của Tổng cục Hải quan (nay là Cục Hải quan) trước đây. Cụ thể, trường hợp nguyên liệu mua trong nước điền “X”; trường hợp nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để trống; trường hợp vật tư không xây dựng được định mức điền “KXDĐM”; trường hợp nguyên liệu, vật tư thu hồi từ sản phẩm tái nhập điền “TH”; trường hợp sửa chữa, tái chế từ sản phẩm tái nhập thì điền “SPTN”... Như vậy mẫu đang hướng dẫn báo cáo định mức cho tất cả các nguồn nhập khẩu, mua nội địa, thu hồi hay sản phẩm tái nhập.
Đối với báo cáo định mức đối với sản phẩm tái nhập có sử dụng nguyên vật liệu nhập khẩu, Công ty TNHH Shinhan Vina cho biết, thường xuyên phải tái nhập khẩu sản phẩm chưa qua sử dụng của chính công ty nhưng bị trả lại để sửa chữa, tái chế. Tuy nhiên mỗi sản phẩm nhập về sẽ cần sửa chữa theo tình trạng của mỗi trường hợp, ở mỗi sản phẩm nhập về, nguyên vật liệu sử dụng cho từng sản phẩm, cho từng lần nhập khẩu sẽ là khác nhau. Như vậy, Công ty TNHH Shinhan Vina sẽ có nhiều định mức khác nhau cho cùng một mã sản phẩm, nhưng hiện tại hệ thống khai báo chỉ cho phép khai báo một định mức bình quân cho một mã sản phẩm. Vì vậy, đơn vị đang gặp vướng mắc trong việc phải theo dõi định mức cho từng sản phẩm tái nhập để sửa chữa và khai báo hệ thống.
Để giải quyết vướng mắc trên của doanh nghiệp, Cục Hải quan đã đưa ra hướng dẫn nghiệp vụ dựa trên tinh thần quản lý dữ liệu thực tế. Thay vì áp đặt một con số định mức tĩnh, cơ quan quản lý đề nghị doanh nghiệp phải thiết lập quy trình theo dõi nguyên liệu dựa trên thực tế phát sinh gắn liền với vòng đời sửa chữa của sản phẩm.
Theo đó, Cục Hải quan nêu rõ, doanh nghiệp phải xây dựng định mức thực tế đối với sản phẩm tái nhập để sửa chữa, tái chế từ thời điểm bắt đầu quy trình sản xuất sản phẩm tái nhập để sửa chữa, tái chế đến khi kết thúc năm tài chính và thực hiện nộp cùng báo cáo quyết toán.
Đặc biệt, đối với các trường hợp sản phẩm chưa hoàn thành việc sửa chữa tại thời điểm chốt sổ sách năm, Cục Hải quan làm rõ phương án xử lý nối tiếp theo hướng, trường hợp sản phẩm tái nhập để sửa chữa, tái chế đang trong quá trình thực hiện tại thời điểm kết thúc năm tài chính thì doanh nghiệp thực hiện tính định mức thực tế cho năm tài chính tiếp theo cho đến khi kết thúc quá trình sửa chữa, tái chế sản phẩm đó.
Hướng dẫn này là chìa khóa tháo gỡ áp lực cho doanh nghiệp. Bởi định mức thực tế không còn là một con số khai báo danh nghĩa, mà là một hành trình dữ liệu được lũy kế cho đến khi sản phẩm được tái xuất.
Tuy nhiên, để hiện thực quy định tại Thông tư số 121/2025/TT-BTC, doanh nghiệp bắt buộc phải nâng cấp năng lực quản trị để theo dõi “vết” của từng linh kiện thay thế gắn riêng với số seri của từng sản phẩm tái nhập.
Việc chuẩn hóa định mức hàng tái nhập theo hướng dẫn của cơ quan Hải quan không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật hải quan mà còn là cơ hội để tối ưu hóa chi phí vật tư và minh bạch hóa quy trình bảo hành - những yếu tố then chốt để duy trì sự phát triển bền vững trong hệ sinh thái sản xuất số hiện nay.