 |
| Ông Vũ Lê Quân, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực XIII chủ trì cuộc họp giao ban với các đơn vị. Ảnh: V.P |
Ứng dụng công nghệ, rút ngắn thời gian xử lý nghiệp vụ
Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, trong thời gian qua, Chi cục Hải quan khu vực XIII đã chủ động triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số theo hướng thực chất, gắn với yêu cầu quản lý nhà nước về hải quan trên địa bàn hai tỉnh Khánh Hòa và Lâm Đồng.
Trong năm 2026, đơn vị tiếp tục thực hiện đồng bộ các đề án, kế hoạch của Cục Hải quan, tập trung vào mở rộng Cổng thông tin một cửa quốc gia, kết nối Cơ chế một cửa ASEAN, Đề án 06 về dữ liệu dân cư và Kế hoạch hành động 100 ngày xử lý điểm nghẽn về chuyển đổi số.
Qua triển khai, đơn vị chưa phát sinh điểm nghẽn, đồng thời tích cực góp ý xây dựng văn bản pháp luật và cung cấp thông tin phục vụ nghiên cứu ứng dụng AI trong phân loại hàng hóa.
Một trong những kết quả đáng chú ý là việc ứng dụng công nghệ vào xử lý dữ liệu và công tác báo cáo.
Chi cục Hải quan khu vực XIII đã hoàn thành phiên bản 1 Hệ thống Quản lý báo cáo, tổ chức cho các đơn vị kiểm thử từ ngày 4-25/9. Đặc biệt, Công cụ phân tích mặt hàng xuất nhập khẩu được xây dựng và vận hành chủ yếu trong mạng nội bộ, có khả năng tự động tính kim ngạch, mức tăng giảm và xác định doanh nghiệp tác động. Nhờ đó, thời gian phân tích mỗi kỳ báo cáo giảm từ 2 giờ xuống còn 2 phút, bảo đảm tính thống nhất của số liệu và hạn chế sai sót.
Bên cạnh đó, đơn vị đang triển khai ứng dụng nhận diện khuôn mặt bằng AI phục vụ điểm danh, chấm công. Hạ tầng kỹ thuật cũng được rà soát, nâng cấp thông qua việc kiểm tra máy tính, máy in, đề xuất đầu tư thay thế thiết bị và hoàn thiện hệ thống mạng nội bộ.
Công tác bảo đảm an toàn, an ninh thông tin được chú trọng, nhất là kiểm soát việc sử dụng AI và các phần mềm tự phát triển nhằm phòng ngừa nguy cơ mã độc, lộ lọt dữ liệu.
Đối với cộng đồng doanh nghiệp, Chi cục Hải quan khu vực XIII đã chủ động hướng dẫn làm sạch dữ liệu trên Hệ thống đăng ký và quản lý người dùng; thông tin kịp thời về Quy định tạm thời đối với chứng từ điện tử liên quan đến hàng hóa xuất nhập khẩu, có hiệu lực từ ngày 15/10/2026 và khai thử nghiệm đến ngày 15/11/2026.
Song song đó, Cơ chế một cửa quốc gia, Cơ chế một cửa ASEAN tiếp tục được triển khai theo lộ trình của Cục Hải quan. Bộ phận một cửa tại Chi cục và các đơn vị hải quan cửa khẩu, ngoài cửa khẩu duy trì trực hằng ngày, bảo đảm tiếp nhận, giải quyết hồ sơ đúng hạn và trước hạn, không để phát sinh hồ sơ quá hạn.
Chuẩn hóa dữ liệu, chuẩn bị triển khai thông quan tập trung
Cùng với ứng dụng công nghệ, Chi cục Hải quan khu vực XIII xác định số hóa chứng từ là nhiệm vụ quan trọng để chủ động thích ứng với những thay đổi trong quy định pháp luật về thủ tục hải quan điện tử.
Theo đó, Chi cục đã hướng dẫn, tập huấn triển khai cho cán bộ, công chức trong đơn vị. Cụ thể, Luật Hải quan sửa đổi, bổ sung số 11/2026/QH16, có hiệu lực từ ngày 1/3/2027, chính thức thừa nhận giá trị pháp lý của chứng từ dưới dạng thông điệp dữ liệu trong thủ tục hải quan điện tử.
Cùng với Luật Giao dịch điện tử và Quyết định số 1434/QĐ-CHQ ngày 26/8/2026 của Cục Hải quan quy định tạm thời về định dạng thông điệp dữ liệu chứng từ điện tử liên quan đến hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, đây là cơ sở pháp lý quan trọng để chuẩn hóa dữ liệu phục vụ xử lý thủ tục hải quan.
 |
| Công tác chuyển đổi số của Chi cục Hải quan khu vực XIII đã đi vào thực chất. Ảnh: Thu Hòa |
Trước yêu cầu này, lãnh đạo Chi cục Hải quan khu vực XIII yêu cầu toàn thể công chức tích cực nghiên cứu nội dung số hóa chứng từ, nắm vững các văn bản quy phạm pháp luật và hướng dẫn của Cục Hải quan về khai báo số hóa chứng từ trong thực hiện thủ tục hải quan xuất khẩu theo lộ trình. Qua đó, tránh bị động, lúng túng, không làm ảnh hưởng đến tiến độ xử lý công việc của cơ quan Hải quan và thời gian thông quan hàng hóa của doanh nghiệp.
Để chuyển đổi số thực sự đi vào chiều sâu, ông Vũ Lê Quân, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực XIII yêu cầu các phòng, ban chủ động đặt bài toán nghiệp vụ, phối hợp với Phòng Quản ký rủi ro và Công nghệ thông tin của đơn vị xây dựng các công cụ phục vụ công tác quản lý, báo cáo. Mỗi đơn vị phải đề xuất một ý tưởng chuyển đổi số để triển khai trong năm 2027; đồng thời rà soát, học hỏi những chương trình hiệu quả từ các đơn vị hải quan địa phương khác. Chi cục cũng sẽ nghiên cứu bổ sung công chức có chuyên môn sâu về công nghệ thông tin Phòng Quản ký rủi ro và Công nghệ thông tin; kịp thời động viên, khen thưởng các cá nhân có thành tích trong chuyển đổi số.
Công tác phát triển nguồn nhân lực số tiếp tục được đẩy mạnh. Chi cục đã tổ chức 3 lớp tập huấn ứng dụng AI cho công chức các Phòng, Đội; cử công chức tham gia các lớp chuyển đổi số do Cục Hải quan tổ chức, triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”, tập huấn Cổng kết nối cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hướng dẫn số hóa chứng từ. Đáng chú ý, 100% công chức và người lao động, gồm 160 công chức và 40 hợp đồng lao động, đã tham gia Cuộc thi trực tuyến Tìm hiểu Hiến pháp và pháp luật.
Trong thời gian tới, Chi cục tiếp tục bám sát Nghị quyết số 57-NQ/TW và nhiệm vụ chuyển đổi số của Cục Hải quan; phối hợp với Ban Công nghệ thông tin và Thống kê hải quan bảo đảm hạ tầng, an ninh mạng và các hệ thống nghiệp vụ vận hành thông suốt. Đồng thời, hoàn thiện Hệ thống Quản lý báo cáo sau kiểm thử, tăng cường đào tạo ứng dụng AI và nghiên cứu mô hình thông quan tập trung.
Với việc gắn chuyển đổi số với yêu cầu nghiệp vụ, chuẩn hóa dữ liệu và nâng cao chất lượng phục vụ doanh nghiệp, Chi cục Hải quan khu vực XIII đang từng bước xây dựng nền tảng quản lý hải quan hiện đại, minh bạch, tạo tiền đề triển khai thông quan tập trung trong thời gian tới.
