 |
| Cha mẹ đẻ vẫn trong độ tuổi lao động nếu muốn được giảm trừ gia cảnh thì phải đáp ứng đồng thời các điều kiện theo quy định. Ảnh Thúy Nga. |
Phải đáp ứng đồng thời nhiều điều kiện
Cục Thuế vừa có văn bản trả lời phản ánh, kiến nghị của ông Nguyễn Lâm Duy Tân về việc xác định người phụ thuộc để tính giảm trừ gia cảnh khi tính thuế thu nhập cá nhân (TNCN).
Theo Cục Thuế, khoản 4 Điều 10 Luật thuế TNCN số 109/2025/QH15 quy định người phụ thuộc là người mà người nộp thuế có trách nhiệm nuôi dưỡng.
Các nhóm người phụ thuộc gồm con chưa thành niên; con là người mất năng lực hành vi dân sự, người khuyết tật, không có khả năng lao động.
Bên cạnh đó là các cá nhân không có thu nhập hoặc có thu nhập không vượt quá mức do Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định. Nhóm này bao gồm con thành niên đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp hoặc học nghề; vợ hoặc chồng không có khả năng lao động; bố, mẹ đã hết tuổi lao động hoặc không có khả năng lao động; những người khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế phải trực tiếp nuôi dưỡng.
Quy định này được cụ thể hóa tại Điều 47 Nghị định số 253/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ.
Theo đó, nhóm đối tượng được xác định là người phụ thuộc gồm vợ hoặc chồng của người nộp thuế; cha đẻ, mẹ đẻ, cha dượng, mẹ kế, cha nuôi, mẹ nuôi; cha vợ, mẹ vợ, cha chồng, mẹ chồng của người nộp thuế và các đối tượng khác theo quy định.
Đáng chú ý, đối với người trong độ tuổi lao động, Nghị định số 253/2026/NĐ-CP quy định phải đáp ứng đồng thời hai điều kiện: không có khả năng lao động; đồng thời không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá mức do Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định.
Trong khi đó, đối với người ngoài độ tuổi lao động, điều kiện là phải không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá mức theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính.
Nghị định số 253/2026/NĐ-CP cũng quy định rõ, người không có khả năng lao động là người có tỷ lệ suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên, được xác định theo quy định của pháp luật.
Đồng thời, người nộp thuế tự đăng ký số lượng người phụ thuộc kèm theo giấy tờ hợp pháp và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của việc đăng ký cũng như thu nhập của người phụ thuộc.
Thu nhập không quá 3 triệu đồng nhưng chưa đủ điều kiện
Về mức thu nhập, Cục Thuế cho biết, Điều 3 Thông tư số 87/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 của Bộ Tài chính quy định mức thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập của người phụ thuộc không vượt quá 3 triệu đồng.
Người nộp thuế có trách nhiệm xác định người phụ thuộc không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá mức này. Người nộp thuế đồng thời phải kê khai đúng, trung thực thu nhập của người phụ thuộc. Nếu cơ quan Thuế phát hiện việc kê khai không đúng, người nộp thuế sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật.
Trên cơ sở các quy định này, Cục Thuế hướng dẫn, cha mẹ đẻ của người nộp thuế đã hết tuổi lao động hoặc không có khả năng lao động thì được tính là người phụ thuộc để tính giảm trừ gia cảnh.
Nếu cha mẹ đẻ vẫn trong độ tuổi lao động thì phải đáp ứng đồng thời các điều kiện: không có khả năng lao động, được xác định là có tỷ lệ suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên, và không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá 3 triệu đồng.
Như vậy, mức thu nhập không quá 3 triệu đồng/tháng chỉ là một trong các điều kiện, không phải điều kiện duy nhất để xác định cha, mẹ trong độ tuổi lao động là người phụ thuộc.
Do vậy, trường hợp cha đẻ của ông Nguyễn Lâm Duy Tân có thu nhập không vượt quá 3 triệu đồng/tháng nhưng chưa hết tuổi lao động và vẫn còn khả năng lao động thì không được tính là người phụ thuộc để giảm trừ gia cảnh.
