![]() |
| Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn phát biểu tại buổi toạ đàm. Ảnh: Trung Kiên |
Nỗ lực cách cách đi liền với minh bạch
Phát biểu tại Toạ đàm Thứ trưởng Cao Anh Tuấn cho biết, trong suốt thời gian qua, Bộ Tài chính đã không ngừng nỗ lực hoàn thiện thể chế, khung khổ pháp luật
Đồng thời hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp nước ngoài trong đó có các doanh nghiệp EU để giải quyết các vướng mắc khó khăn, với tinh thần “cầu thị và đồng hành”.
Đặc biệt đối với các lĩnh vực có ảnh hưởng lớn đến hoạt động đầu tư, kinh doanh của doanh nghiệp như thuế, hải quan, Bộ Tài chính đã không ngừng nỗ lực với nhiều cải cách mạnh mẽ với nguyên tắc cốt lõi và xuyên suốt “cải cách phải đi cùng minh bạch, và minh bạch chính là nền tảng để giữ vững niềm tin của nhà đầu tư” đã được cộng đồng doanh nghiệp nước ngoài ghi nhận, đánh giá cao:
Về lĩnh vực thuế, Bộ Tài chính đang thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số, quản lý thuế dựa trên dữ liệu và tăng cường hợp tác hành chính thuế với các đối tác, qua đó vừa nâng cao hiệu quả quản lý, phòng, chống gian lận, trốn thuế và chuyển lợi nhuận, vừa tạo thuận lợi cho người nộp thuế, giảm chi phí tuân thủ và bảo đảm môi trường cạnh tranh bình đẳng giữa các doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
Bộ Tài chính tham mưu Chính phủ triển khai quyết liệt việc thực hiện các cam kết quốc tế về minh bạch và hợp tác thuế, trong đó có việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, nâng cao năng lực thực thi và bảo đảm việc cung cấp, trao đổi thông tin thuế được thực hiện đầy đủ, kịp thời và hiệu quả. Việt Nam cũng đang nỗ lực xử lý các vấn đề liên quan đến các danh sách, tiêu chí quốc tế về minh bạch và hợp tác thuế, qua đó từng bước củng cố vị thế và uy tín của Việt Nam trong hệ thống quản trị tài chính – thuế quốc tế.
Về lĩnh vực hải quan, Bộ Tài chính đang đẩy mạnh cải cách, hiện đại hoá và chuyển đổi số, đơn giản hoá thủ tục, tăng cường ứng dụng công nghệ, kết nối và chia sẻ dữ liệu, qua đó nâng cao tính minh bạch, khả năng dự báo và giảm thời gian, chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.
Trong quá trình thực thi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), cơ quan Hải quan tiếp tục phối hợp với các cơ quan liên quan và cộng đồng doanh nghiệp nhằm thực hiện hiệu quả các cam kết về tạo thuận lợi thương mại và thủ tục hải quan, góp phần thúc đẩy thương mại Việt Nam – EU phát triển ổn định, minh bạch và thuận lợi.
Cùng với đó, Việt Nam chú trọng cân bằng giữa yêu cầu tạo thuận lợi thương mại và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan, xây dựng môi trường thông quan hiện đại, minh bạch, thuận lợi và an toàn cho doanh nghiệp.
![]() |
| Các đại biểu tham dự toạ đàm. Ảnh: Trung Kiên |
Tại tọa đàm, chia sẻ rõ hơn về công tác quản lý thuế, Phó Cục trưởng Cục Thuế Đặng Ngọc Minh cho biết, ngành Thuế luôn xác định hợp tác quốc tế và thực hiện các chuẩn mực quốc tế về thuế là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu.
Trong khuôn khổ Diễn đàn Toàn cầu, Việt Nam đang tích cực triển khai hai nhóm cam kết quan trọng gồm: Trao đổi thông tin theo yêu cầu (EOIR) và Trao đổi thông tin tự động (AEOI), với các tiêu chuẩn ngày càng cao về tính sẵn có, chất lượng, khả năng tiếp cận, bảo mật và trao đổi thông tin phục vụ mục đích thuế.
Chính phủ Việt Nam đã khẩn trương chỉ đạo triển khai một chương trình hành động toàn diện trên phạm vi rộng, với sự tham gia của nhiều Bộ, ngành và cơ quan liên quan.
Mục tiêu của Việt Nam không chỉ là xử lý từng khuyến nghị cụ thể mà quan trọng hơn là từng bước xây dựng một cơ chế quản lý thuế, quản lý thông tin có tính hệ thống, từ khâu thu thập, lưu trữ, cập nhật, kiểm tra, khai thác đến cung cấp và trao đổi thông tin với cơ quan thuế nước ngoài, tạo điều kiện để nâng hạng chỉ số xếp hạng của Việt Nam, qua đó thu hút nhiều hơn các nhà đầu tư nước ngoài có chất lượng đến Việt Nam.
Cảm nhận của các nhà đầu tư quốc tế
Dưới góc nhìn của các nhà đầu tư quốc tế, đặc biệt là cộng đồng doanh nghiệp châu Âu (EuroCham), môi trường đầu tư của Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong những năm gần đây. Bộ Tài chính và cơ quan Thuế đã nỗ lực số hóa mạnh mẽ thông qua hóa đơn điện tử, cải cách quản lý thuế và tăng cường tương tác trực tiếp với người nộp thuế, giúp giảm thiểu đáng kể chi phí tuân thủ.
Tuy nhiên, theo ông Bob Fletcher, Trưởng Tiểu ban Thuế, Hải quan của Eurocham, để duy trì lợi thế cạnh tranh dài hạn trong khu vực ASEAN, các doanh nghiệp EU cho rằng vẫn còn những “khoảng trống” cần sớm được khỏa lấp.
Điển hình là sự thiếu nhất quán giữa Luật Đầu tư và Luật thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Theo khuôn khổ pháp luật đầu tư mới, các khu chế xuất, khu công nghiệp và cụm công nghiệp là những địa điểm được hưởng cơ chế ưu đãi đầu tư. Thế nhưng, theo các quy định mới về thuế TNDN, các dự án đầu tư mới nằm trong khu công nghiệp lại không được hưởng quyền lợi ưu đãi miễn thuế 2 năm và giảm thuế trong 10 năm tiếp theo.
Sự “vênh” nhau giữa hai hệ thống văn bản pháp luật này tạo ra một khoảng trống pháp lý đáng lo ngại, gây lúng túng cho các doanh nghiệp, đặc biệt là đối với những quyết định đầu tư đã được đưa ra trước khi có sự thay đổi quy định.
Bên cạnh đó, tình trạng áp dụng và diễn giải luật thuế thiếu đồng nhất giữa các tỉnh, thành phố khác nhau cũng là một rào cản làm giảm tính dự báo của môi trường kinh doanh.
Để củng cố niềm tin vững chắc cho nhà đầu tư, cộng đồng doanh nghiệp khuyến nghị Việt Nam cần tập trung vào bốn trụ cột cốt lõi: Tăng cường tính nhất quán giữa các luật và nghị định; các quy định, hướng dẫn cần có thời gian chuyển tiếp rõ ràng, tránh việc áp dụng chính sách quá gấp gáp khiến doanh nghiệp không kịp điều chỉnh; đảm bảo sự đồng bộ trong thực thi thuế tại các địa phương; và duy trì đối thoại thường xuyên giữa cơ quan hoạch định chính sách với cộng đồng doanh nghiệp.
Tại buổi toạ đàm, Thứ trưởng Cao Anh Tuấn nhấn mạnh, ngành Tài chính cam kết tiếp tục cải cách, hoàn thiện thể chế, khung khổ pháp lý về đầu tư, tài chính, thuế và hải quan... cầu thị lắng nghe và đối thoại thực chất với doanh nghiệp; xử lý kịp thời các vướng mắc thuộc thẩm quyền; đồng thời phối hợp với các bộ, ngành và đối tác quốc tế để giải quyết những vấn đề còn khó khăn tồn tại.
Tin tưởng rằng với những nỗ lực từ phía Chính phủ Việt Nam sẽ được cộng đồng doanh nghiệp EU nhìn nhận, tin tưởng, đồng hành và chuyển hóa thành những quyết định đầu tư cụ thể, lâu dài và có chất lượng, để hợp tác Việt Nam – EU sẽ không chỉ tăng về quy mô mà còn nâng lên một tầm cao mới về chất lượng, công nghệ, tính bền vững và giá trị đóng góp cho sự thịnh vượng của các quốc gia, khu vực và sự phát triển của người dân, doanh nghiệp.