 |
| Bà Nguyễn Minh Phương, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: Trọng Nghĩa |
Thị trường Israel còn nhiều dư địa tăng trưởng
Tại hội thảo “Cơ hội và thách thức cho doanh nghiệp Việt Nam tại thị trường Israel trong bối cảnh mới” tổ chức ngày 5/11/2026 tại Hà Nội, ông Lê Thái Hòa, Tham tán Thương mại Việt Nam tại Israel cho biết, kim ngạch thương mại hai chiều Việt Nam - Israel năm 2025 đạt 3,63 tỷ USD. Năm 2026, con số này ước đạt 4,4 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam sang Israel dự kiến đạt 1,3 tỷ USD, tăng 50,3%; nhập khẩu từ Israel ước đạt trên 2,6 tỷ USD. Kết quả này cho thấy, quan hệ thương mại song phương còn nhiều dư địa phát triển.
Việt Nam xuất khẩu sang thị trường Israel những mặt hàng chính gồm: điện thoại di động, thủy sản, giày dép, hạt điều, dệt may, cà phê, thực phẩm chế biến, gia vị, nước giải khát, điện tử, đồ gia dụng. Trong khi, hàng nhập khẩu chủ yếu là linh kiện điện tử, máy móc, thiết bị, phụ tùng và phân bón. Cơ cấu này vừa đáp ứng nhu cầu tiêu dùng, vừa bổ sung đầu vào sản xuất.
 |
| Các đại biểu, doanh nghiệp tham dự và đóng góp ý kiến tại Hội thảo. Ảnh: Trọng Nghĩa. |
Mức tăng xuất khẩu cho thấy, cơ hội đang mở ra, song doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào lợi thế về giá. Israel tự do hóa thương mại nhưng vẫn duy trì yêu cầu quản lý và bảo hộ, nhất là trong nông nghiệp. Nhãn mác, bao bì, thành phần, phụ gia, an toàn thực phẩm và kiểm dịch phải được tìm hiểu theo từng nhóm hàng.
Bà Nguyễn Minh Phương, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên (Bộ Công Thương) đánh giá, Israel có tiềm năng với nông sản, thực phẩm, thủy sản, dệt may, giày dép và hàng tiêu dùng. Tuy nhiên, bất ổn an ninh, địa chính trị tạo thách thức cho thương mại, logistics và đầu tư. Doanh nghiệp cần cập nhật thị trường, nắm quy định nhập khẩu và nhận diện rủi ro.
Bên cạnh đó, bất ổn an ninh buộc doanh nghiệp Việt Nam cần tính toán rủi ro ngay từ khâu đàm phán, nhất là về vận chuyển, giao hàng, thanh toán và bảo hiểm. Phương án dự phòng phù hợp giúp hạn chế gián đoạn, kiểm soát chi phí và bảo đảm thực hiện hợp đồng.
VIFTA phải đi cùng hàng hóa đạt chuẩn
Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Israel (VIFTA) được ký ngày 25/7/2023 sau đàm phán khởi động tháng 3/2016, có hiệu lực từ 17/11/2024. Hiệp định bao quát thương mại hàng hóa, dịch vụ, đầu tư và các lĩnh vực liên quan, tạo khuôn khổ thúc đẩy hợp tác song phương.
Theo bà Phạm Hoài Linh, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên, phần lớn mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam được hưởng thuế suất 0% ngay khi Hiệp định có hiệu lực; một số sản phẩm chế biến giảm thuế theo lộ trình 3-5 năm. Đây là lợi thế cải thiện sức cạnh tranh về giá.
 |
| Bà Phạm Hoài Linh, Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên chia sẻ về lộ trình cắt giảm thuế quan từ VIFTA. Ảnh: Trọng Nghĩa. |
Ưu đãi không tự động áp dụng cho mọi lô hàng. Doanh nghiệp phải xác định quy tắc xuất xứ, đáp ứng tiêu chí chuyển đổi mã số hàng hóa, yêu cầu về nguyên liệu hoặc công đoạn sản xuất. Thông tư số 11/2024/TT-BCT của Bộ Công Thương là căn cứ triển khai; hồ sơ xuất xứ cần đầy đủ và lưu tối thiểu 5 năm. Không chứng minh được xuất xứ, doanh nghiệp có thể mất ưu đãi.
Bà Phạm Hoài Linh nhấn mạnh, ưu đãi thuế phải đi cùng hàng rào kỹ thuật và kiểm dịch. Nông sản cần kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật; thủy sản phải kiểm soát kháng sinh, vi sinh và bảo quản. Hàng hóa phải đáp ứng quy chuẩn, nhãn hàng hóa, kiểm nghiệm và chứng nhận. Chất lượng cần được kiểm soát từ vùng nguyên liệu đến xuất khẩu.
Với thực phẩm, Kosher cần được tìm hiểu sớm khi sản phẩm, khách hàng hoặc kênh phân phối đặt điều kiện. Theo bà Nancy Nguyễn Bảo Trâm, đại diện chính thức của KOF-K Kosher tại Việt Nam, Kosher là hệ thống quy định về thực phẩm phù hợp luật ăn uống Do Thái; việc đánh giá liên quan nguyên liệu, phụ gia và quy trình sản xuất.
Doanh nghiệp cần kiểm tra nguyên liệu, phụ gia, thiết bị và quy trình chế biến; làm rõ với nhà nhập khẩu loại chứng nhận, phạm vi sản phẩm và giám sát. Kosher không bắt buộc với mọi thực phẩm nhập khẩu vào Israel; yêu cầu tùy mặt hàng, quy định và kênh tiêu thụ. Xác minh sớm giúp tránh chi phí không cần thiết.
Doanh nghiệp cần rà soát mã HS, quy tắc xuất xứ, hồ sơ C/O; đánh giá tiêu chuẩn sản phẩm, nhãn mác và điều kiện kiểm dịch trước khi chào hàng. Với thực phẩm, trao đổi sớm về Kosher giúp xác định đúng yêu cầu, hạn chế vướng mắc khi thông quan.
Ở khâu giao dịch, cần thẩm định đối tác, thỏa thuận rõ thanh toán, giao nhận và trách nhiệm khi gián đoạn. Đa dạng hóa tuyến vận chuyển, tính bảo hiểm, cập nhật an ninh và duy trì phương án dự phòng giúp bảo vệ hợp đồng. Doanh nghiệp nên liên hệ với Thương vụ Việt Nam tại Israel để cập nhật chính sách, tìm kiếm kết nối.
Bên cạnh hợp tác thương mại, có thể mở rộng sang lĩnh vực công nghệ. Israel có thế mạnh về công nghệ thông tin, bán dẫn, y tế, nông nghiệp công nghệ cao và quản lý nguồn nước. Doanh nghiệp Việt Nam có thể tìm đối tác về tưới tiết kiệm, chế biến, bảo quản sau thu hoạch và xử lý nước.
Bộ Công Thương sẽ phối hợp với cơ quan liên quan, Thương vụ Việt Nam tại Israel và hiệp hội ngành hàng để cung cấp thông tin, kết nối đối tác, xúc tiến thương mại. Doanh nghiệp cần chủ động tìm hiểu thị trường, tận dụng VIFTA đúng quy định, đáp ứng tiêu chuẩn và quản trị rủi ro.
Có thể thấy, VIFTA mở hành lang thuận lợi hơn cho thương mại Việt Nam - Israel, nhưng ưu đãi chỉ là điểm khởi đầu. Giữ đơn hàng, mở rộng thị phần đòi hỏi doanh nghiệp cần bảo đảm chất lượng ổn định, xuất xứ minh bạch, tuân thủ tiêu chuẩn và giao hàng tin cậy. Khi lợi thế hiệp định đi cùng năng lực quản trị, cơ hội mới có thể chuyển hóa thành quan hệ thương mại bền vững.
