 |
| Hồ tiêu Việt Nam đứng trước cơ hội tăng giá trị, nhưng thiếu tái canh, cạnh tranh đất và nguồn cung hạn chế là thách thức lớn. |
Nguồn cung khan hiếm sau thu hoạch
Đến thời điểm này, vụ thu hoạch hồ tiêu tại các vùng trồng trọng điểm như Đắk Nông, Đắk Lắk… cơ bản đã hoàn tất. Tuy nhiên, nguồn cung nội địa vẫn rất hạn chế do nông dân có xu hướng găm hàng chờ giá tăng.
Theo dự báo từ Công ty Cổ phần Đầu tư Xuất nhập khẩu Phúc Thịnh (PTEXIM CORP), nếu đà này tiếp diễn, giá tiêu nội địa có thể chạm mốc 160.000 đồng/kg trong vài tuần tới – mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Trong khi đó, một bộ phận doanh nghiệp xuất khẩu lo ngại về chính sách thuế quan từ Mỹ nên đã chấp nhận bán sớm với giá thấp hơn để tránh rủi ro tồn kho.
Dù giá tăng mạnh so với năm ngoái, hoạt động tái canh tại các tỉnh trọng điểm như Đắk Lắk, Đắk Nông, Gia Lai vẫn diễn ra chậm.
Theo Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA), nguyên nhân chính là thiếu quỹ đất mới dành cho hồ tiêu. Nông dân chuyển sang các loại cây khác có lợi nhuận cao hơn như sầu riêng, cà phê. Hệ quả là tổng sản lượng hồ tiêu năm 2025 tại Việt Nam được dự báo sụt giảm đáng kể. Đây là nghịch lý trong ngành khi giá tăng nhưng nguồn cung ngày càng eo hẹp, tạo áp lực lên thị trường trong nước và cơ hội cho các đối thủ cạnh tranh.
Tiêu xanh lập đỉnh, thị trường hồ tiêu toàn cầu tăng tốc giữa thách thức cung ứng
Trong khi tiêu đen và tiêu trắng tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn, tiêu xanh – mặt hàng đặc sản ít phổ biến – đang gây chú ý với mức giá xuất khẩu đạt 25.420 USD/tấn trong quý I/2025. Mức giá này: Tăng 1.306% so với cùng kỳ năm 2024. Cao gần 4 lần so với giá tiêu đen (6.587 USD/tấn).
 |
Tính đến hết tháng 4/2025, Việt Nam đã xuất khẩu 73.647 tấn hồ tiêu, thu về 508 triệu USD. Tuy sản lượng giảm 11,3% so với cùng kỳ nhưng giá trị lại tăng 44,4% nhờ giá bình quân cao hơn. Ngoài hồ tiêu thô, năng lực chế biến trong nước ngày càng hoàn thiện, giúp xuất khẩu đa dạng sản phẩm như tiêu xay, tiêu trắng, tiêu ngâm...
Theo báo cáo của Simexco Đắk Lắk, thị trường hồ tiêu thế giới được dự báo sẽ tăng từ 7,51 tỷ USD năm 2024 lên 9,8 tỷ USD vào năm 2032, tương ứng tỷ lệ tăng trưởng kép hàng năm - CAGR 3,38%. Động lực chính bao gồm: xu hướng tiêu dùng tự nhiên, hữu cơ, bền vững; nhận thức ngày càng cao về lợi ích sức khỏe (chống viêm, kháng khuẩn); nhu cầu tăng ở thị trường phát triển như Bắc Mỹ, châu Âu.
Ở chiều sản xuất, châu Á – Thái Bình Dương tiếp tục giữ vai trò trung tâm, với ba quốc gia chủ lực: Việt Nam, Ấn Độ, Indonesia. Trong khi đó, châu Âu và Bắc Mỹ vẫn là hai khu vực nhập khẩu lớn nhất, với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và quy trình bền vững.
VPSA nhận định, từ nay đến cuối năm yếu tố cung – cầu vẫn là điểm mấu chốt điều tiết giá, vượt lên trên tác động của chính sách thuế từ các thị trường đơn lẻ như Mỹ. Với việc nông dân không chịu áp lực bán, trong khi nhu cầu thế giới vẫn tăng, giá tiêu được kỳ vọng tiếp tục duy trì ở mặt bằng cao trong trung và dài hạn.
Trong bối cảnh thị trường toàn cầu rộng mở, hồ tiêu Việt Nam đang có cơ hội lớn về giá trị. Tuy nhiên, việc thiếu quy hoạch tái canh, cạnh tranh quỹ đất với các cây trồng khác và thiếu hụt nguồn cung trong nước đang đặt ra thách thức lớn. Để tận dụng tối đa cơ hội từ thị trường quốc tế, ngành hồ tiêu cần tái cấu trúc lại vùng nguyên liệu bền vững; đẩy mạnh chế biến sâu; chuẩn hóa truy xuất nguồn gốc; tối ưu hóa chính sách thương mại song phương trong bối cảnh rủi ro thuế quan.
