Mở hướng kết nối cảng biển TP. Hồ Chí Minh – Oregon, thúc đẩy hàng xuất khẩu sang Hoa Kỳ

Các chuyên gia tham dự Diễn đàn. Ảnh: T.H

Tăng kết nối, mở rộng chuỗi cung ứng

Chiều 2/4, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP. Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp cùng Đoàn công tác Bang Oregon (Hoa Kỳ) tổ chức Diễn đàn “Hợp tác kinh tế TP. Hồ Chí Minh – Bang Oregon năm 2026”. Sự kiện nhằm tăng cường kết nối giữa cơ quan xúc tiến, hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp; đồng thời thúc đẩy cơ hội hợp tác trong các lĩnh vực đầu tư, thương mại, logistics và chuỗi cung ứng.

Đánh giá về tiềm năng thị trường, ông Gregory Harris, Trưởng bộ phận Thương mại, Tổng Lãnh sự quán Hoa Kỳ tại TP. Hồ Chí Minh, cho rằng Việt Nam là nền kinh tế năng động, giàu tiềm năng. Trong đó, TP. Hồ Chí Minh thuộc nhóm đô thị có tốc độ tăng trưởng cao trong khu vực ASEAN.

Theo ông Gregory Harris, trong bối cảnh thương mại song phương tiếp tục tăng, kỳ vọng các doanh nghiệp Bang Oregon sẽ có thêm cơ hội đưa các sản phẩm, dịch vụ đạt chuẩn quốc tế vào thị trường Việt Nam, tạo nền tảng để mở rộng đầu tư và hợp tác thương mại trong giai đoạn tới.

Tại diễn đàn, nhiều ý kiến cho rằng hợp tác TP. Hồ Chí Minh – Oregon có dư địa lớn, nhất là trong bối cảnh doanh nghiệp đang có nhu cầu đa dạng hóa tuyến vận tải, giảm phụ thuộc vào các trung tâm trung chuyển truyền thống và nâng cao độ linh hoạt cho chuỗi cung ứng.

Bà Tô Ngọc Lan, đại diện Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh, cho biết Hoa Kỳ hiện vẫn là thị trường xuất khẩu lớn nhất của thành phố. Trong khi đó, Oregon có lợi thế về hạ tầng logistics tại Portland, cùng kinh nghiệm phát triển logistics xanh. Sự kết hợp với vị thế cửa ngõ xuất nhập khẩu của TP. Hồ Chí Minh – địa bàn đang xử lý khoảng 70% sản lượng container của cả nước – được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp hai bên tối ưu chi phí, rút ngắn thời gian lưu chuyển hàng hóa và tăng hiệu quả kết nối chuỗi cung ứng.

Ông Colin Sears cho biết, trong tháng 5/2026, bang sẽ ra mắt Tổ đặc trách thương mại quốc tế cùng hơn 90 chương trình ưu đãi.

Từ phía Oregon, ông Colin Sears, Trưởng ban Thương mại và Đầu tư Toàn cầu Business Oregon cho biết, bang này có vị trí chiến lược tại Bờ Tây Hoa Kỳ, chi phí năng lượng thuộc nhóm thấp nhất cả nước và lực lượng lao động chất lượng cao, với 43,6% dân số có bằng đại học.

Oregon hiện ưu tiên thu hút FDI vào các lĩnh vực công nghệ cao, khoa học sinh học, luyện kim, nông – lâm nghiệp. Dự kiến trong tháng 5/2026, bang sẽ ra mắt Tổ đặc trách thương mại quốc tế cùng hơn 90 chương trình ưu đãi, trong đó có chính sách miễn thuế từ 10-15 năm cho nhà đầu tư.

Đáng chú ý, ông Andy Reed, Trưởng ban Thương mại Toàn cầu Cảng Portland thông tin, Cảng Portland hiện đóng góp trực tiếp 9,7 tỷ USD vào GDP hằng năm của khu vực. Cảng Portland đang mở rộng kết nối với các thị trường châu Á, trong đó Việt Nam là điểm đến giàu tiềm năng trong chiến lược phát triển mạng lưới logistics thời gian tới.

Kết nối chuỗi cung ứng nông sản cao cấp

Chia sẻ về lợi thế của TP. Hồ Chí Minh, ông Lương Quang Thi, Phó Chủ tịch Hiệp hội Logistics và Cảng biển TP. Hồ Chí Minh nhấn mạnh, TP. Hồ Chí Minh có lợi thế cạnh tranh khi chi phí logistics thấp hơn 25-30% so với Singapore.

Từ thực tiễn thị trường, ông Thi đề xuất một số trụ cột hợp tác mang tính đột phá như: thiết lập tuyến hàng hải trực tiếp Portland – Cái Mép – Thị Vải; xây dựng “Hành lang lạnh Oregon – TP. Hồ Chí Minh” theo mô hình Farm-to-Shelf cho nông sản cao cấp; đồng thời đẩy mạnh hợp tác về AI, logistics xanh, hướng tới mục tiêu giảm 30% phát thải carbon vào năm 2030.

Theo ông Thi, nếu được triển khai, các sáng kiến này không chỉ tạo thêm kênh lưu chuyển hàng hóa mới mà còn góp phần nâng cao vai trò của TP. Hồ Chí Minh trong chuỗi cung ứng khu vực, từng bước trở thành cửa ngõ phân phối chiến lược hàng hóa Oregon vào thị trường ASEAN 650 triệu dân.

Công nhân sơ chế bưởi xuất khẩu sang Hoa Kỳ. Ảnh: T.H

Từ góc độ khai thác cảng, ông Bùi Văn Quỳ, Phó Tư lệnh Binh đoàn 20, Phó Tổng Giám đốc Tổng Công ty Tân cảng Sài Gòn chia sẻ, cụm cảng nước sâu Cái Mép – Thị Vải hiện có khả năng tiếp nhận siêu tàu 250.000 DWT. Khu vực này đang có 6 tuyến dịch vụ trực tiếp đi Bờ Tây Hoa Kỳ, giúp rút ngắn thời gian giao hàng tận nơi xuống còn khoảng 22-30 ngày.

Với lợi thế này, đề xuất hai bên tăng tần suất vận tải, chia sẻ kinh nghiệm vận hành cảng thông minh. Đồng thời nghiên cứu thành lập nhóm công tác chung TP. Hồ Chí Minh – Oregon để thúc đẩy các sáng kiến hợp tác đi vào thực chất.

Theo các doanh nghiệp, nếu các đề xuất về tuyến vận tải trực tiếp, logistics lạnh, cảng thông minh và logistics xanh sớm được hiện thực hóa, TP. Hồ Chí Minh sẽ có thêm dư địa củng cố vai trò cửa ngõ xuất nhập khẩu, trung tâm logistics của cả nước và điểm kết nối quan trọng trong chuỗi cung ứng xuyên Thái Bình Dương.