 |
| Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trả lời chất vấn. Ảnh: quochoi.vn |
Vì vậy, thời gian qua, Bộ Tài chính đã chỉ đạo quyết liệt việc đẩy nhanh tiến độ xử lý, giải quyết hoàn thuế cho doanh nghiệp. Một trong những giải pháp được triển khai là phân luồng dựa trên lịch sử chấp hành pháp luật của doanh nghiệp.
Theo Bộ trưởng, luồng Xanh hiện chiếm khoảng 80%, được áp dụng cơ chế hoàn thuế trước, kiểm tra sau; khoảng 20% còn lại thuộc diện kiểm tra trước khi hoàn thuế.
Nhờ đó, trong 10 tháng của năm 2026, số tiền đã hoàn thuế khoảng 172.000 tỷ đồng, đạt khoảng 99% dự toán bố trí cho cả năm 2026 (173.000 tỷ đồng), tăng hơn 40% so với cùng kỳ năm 2025.
Đối với luồng xanh, Bộ Tài chính đã chỉ đạo đẩy nhanh việc giải quyết hồ sơ. Kết quả, 88% luồng xanh được thực hiện hoàn thuế trong vòng 7 ngày.
Không chỉ với luồng xanh, Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng cho biết, với doanh nghiệp thuộc diện kiểm tra trước, hoàn thuế sau, trước đây, thời gian xử lý hoàn thuế bình quân khoảng 50 ngày, thì nay cũng đã giảm xuống còn 40 ngày.
Bộ trưởng cho biết sẽ tiếp tục đẩy mạnh phân luồng kỹ hơn, đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác hoàn thuế. Hiện nay, 100% hồ sơ hoàn thuế được thực hiện trên môi trường điện tử. Tuy nhiên, theo Bộ trưởng, việc xử lý trên môi trường điện tử vẫn có rủi ro. Trong 10 tháng năm 2026, cơ quan Thuế đã từ chối hoàn thuế hơn 10.000 tỷ đồng.
Thời gian tới, Bộ Tài chính tiếp tục cải cách thủ tục hành chính trong công tác hoàn thuế, vừa bảo đảm quản lý chặt chẽ, không để thất thoát NSNN, vừa tạo điều kiện tối đa cho người dân và doanh nghiệp.
 |
| Ông Đậu Anh Tuấn. |
Bình luận sau phần trả lời chất vấn, ông Đậu Anh Tuấn, Trưởng ban Pháp chế Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, hoàn thuế là vấn đề được doanh nghiệp đặc biệt quan tâm trong bối cảnh chi phí vốn cao.
Khi doanh nghiệp phải vay vốn tín dụng với lãi suất cao, việc bị đọng vốn làm phát sinh chi phí lớn, ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh.
Ghi nhận những nỗ lực, cố gắng của ngành Thuế, ông Đậu Anh Tuấn cũng cho rằng, cần khoanh vùng rủi ro ở những lĩnh vực có rủi ro, tránh để việc kiểm soát gây ách tắc cho cả doanh nghiệp.
Những cải cách như hướng tới hoàn thuế giá trị gia tăng tự động sẽ giúp quy trình nhanh hơn, giảm tương tác trực tiếp giữa cán bộ thuế và doanh nghiệp.
Cùng quan điểm, Luật sư Nguyễn Văn Được, Tổng giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn Thuế Trọng Tín nhận định, kết quả hoàn thuế trong 10 tháng đầu năm 2026 cho thấy sự quyết tâm, nỗ lực của Bộ Tài chính và cơ quan Thuế trong việc cải cách thủ tục hành chính, tháo gỡ khó khăn và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.
Đặc biệt, trong bối cảnh chi phí vốn còn cao, việc đẩy nhanh tiến độ hoàn thuế có ý nghĩa thiết thực, giúp doanh nghiệp sớm thu hồi vốn, bổ sung dòng tiền phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo Luật sư Nguyễn Văn Được, từ ngày 1/7/2026, khi Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 có hiệu lực, việc quản lý thuế theo mức độ tuân thủ của người nộp thuế tiếp tục được chú trọng.
 |
| Luật sư Nguyễn Văn Được. |
Việc phân loại hồ sơ theo mức độ rủi ro, áp dụng cơ chế hoàn thuế trước, kiểm tra sau đối với các trường hợp đáp ứng điều kiện, cùng với đẩy mạnh giải quyết hồ sơ trên môi trường điện tử đã góp phần rút ngắn thời gian xử lý, tạo thuận lợi cho người nộp thuế.
“Những chuyển biến trong công tác hoàn thuế là một trong những kết quả tích cực của tiến trình cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm chi phí tuân thủ và cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh. Điều này không chỉ góp phần củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp, mà còn nâng cao sức hấp dẫn của môi trường đầu tư đối với dòng vốn FDI, khuyến khích khu vực kinh tế tư nhân mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh”, Luật sư Nguyễn Văn Được khẳng định.
Tuy nhiên, theo ông Được cơ quan Thuế cần tiếp tục tháo gỡ vướng mắc cho các doanh nghiệp chưa đáp ứng điều kiện áp dụng cơ chế hoàn thuế trước, kiểm tra sau, đồng thời bảo đảm kiểm soát rủi ro, ngăn ngừa gian lận thuế.
Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính, tiếp tục cắt giảm, cải cách thủ tục hành chính để cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh là một trong những nhiệm vụ trọng tâm Chính phủ giao các bộ, ngành.
 |
| Ngành Thuế đang đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp. Ảnh: Thúy Nga. |
Bộ Tài chính sẽ tiếp tục rà soát, cắt giảm thủ tục theo hướng thông thoáng nhưng vẫn bảo đảm chặt chẽ, tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp kinh doanh và phát triển sản xuất.
Cùng với các thủ tục đầu tư, gia nhập thị trường, những thủ tục liên quan đến thuế, thanh toán, quyết toán tiếp tục được cải tiến thông qua ứng dụng công nghệ thông tin.
Đơn cử như ứng dụng eTax Mobile, Bộ trưởng cho biết sẽ chỉ đạo cơ quan Thuế tiếp tục đơn giản hóa, làm cho ứng dụng thân thiện hơn với người sử dụng. Việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ đồng thời phải gắn với chú trọng an ninh mạng và bảo đảm an toàn dữ liệu của người dân, doanh nghiệp.
Đối với hoạt động kinh doanh trên không gian mạng, yêu cầu đặt ra là vừa quản lý chặt chẽ nghĩa vụ thuế, vừa tạo thuận lợi cho các chủ thể tham gia.
Bộ trưởng cho biết, cơ quan quản lý đang quản lý hơn 140.000 doanh nghiệp và hơn 1 triệu hộ, cá nhân kinh doanh trên môi trường mạng. Trong 10 tháng của năm 2026, số thu từ thuế thương mai đạt tới 241.000 tỷ và tăng 42% so với cùng kỳ năm trước.
Giải pháp được tập trung là định danh, thu thập dữ liệu và kết nối cơ sở dữ liệu giữa cơ quan Thuế với các cơ quan chức năng, đơn vị cung cấp dịch vụ thanh toán, vận chuyển. Việc quản lý bao quát các chủ thể tham gia, từ người bán hàng, sàn thương mại điện tử đến các đơn vị cung cấp dịch vụ hỗ trợ. Cùng với đó là thực hiện khấu trừ tại nguồn, giao trách nhiệm cho các sàn, nền tảng trong việc khấu trừ, nộp thuế thay.
Việc kết nối dữ liệu được Bộ trưởng đề cập theo hướng người kinh doanh chỉ khai một lần, cập nhật thông tin, giảm việc phải khai báo lặp lại với nhiều cơ quan.
Các giải pháp này được triển khai cùng với việc kiểm soát dữ liệu giao dịch, truy vết thanh toán qua ví điện tử và tài khoản đã được định danh. Qua đó, công tác quản lý thuế trên môi trường số gắn với yêu cầu giảm thủ tục, tạo thuận lợi cho người kinh doanh thực hiện nghĩa vụ thuế.
