 |
| Toàn cảnh phiên họp lần thứ nhất Ban Chỉ đạo Chương trình vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026-2030. Ảnh: Báo Công Thương. |
Vươn ra thế giới từ năng lực cạnh tranh
Phát biểu tại phiên họp lần thứ nhất Ban Chỉ đạo Chương trình vươn ra thị trường quốc tế (GoGlobal) giai đoạn 2026-2030 ngày 30/9 tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Công Thương Lương Hoàng Thái nhấn mạnh, tất cả các nước muốn có nền kinh tế phát triển đều phải vươn ra thế giới. Thứ trưởng Lương Hoàng Thái cho rằng, vươn ra bên ngoài giúp doanh nghiệp cạnh tranh, nâng cao năng lực trong nước và vị thế nền kinh tế; đồng thời hấp thụ công nghệ, học hỏi kỹ năng từ các nước đi trước.
Thông điệp này cho thấy, GoGlobal được đặt trong tầm nhìn rộng hơn hoạt động xúc tiến thương mại thông thường. Chương trình hỗ trợ khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam gia tăng hiện diện ở nước ngoài toàn diện, hiệu quả, bền vững, hội nhập sâu vào chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị toàn cầu. Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chương trình vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026-2030 tại Quyết định số 626/QĐ-TTg ngày 6/4/2026, trên cơ sở cụ thể hóa các chủ trương phát triển kinh tế tư nhân.
Thứ trưởng Lương Hoàng Thái cũng lưu ý, đây là nhiệm vụ khó bởi bối cảnh thế giới đã thay đổi nhiều so với thời điểm các nước đi trước tích lũy kinh nghiệm quốc tế. Việt Nam có thể tham khảo kinh nghiệm của Nhật Bản, Hàn Quốc, nhưng điều quan trọng là lựa chọn cách làm phù hợp với điều kiện và hoàn cảnh Việt Nam.
Vì vậy, giá trị đáng chú ý của GoGlobal nằm ở việc hình thành một chương trình tổng thể, có khung triển khai bài bản, không chỉ đi vào từng ngành hàng mà hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp vươn ra quốc tế và đo lường được hiệu quả. Theo Thứ trưởng Lương Hoàng Thái, phiên họp đầu tiên có ý nghĩa đặt nền móng cho toàn bộ quá trình tổ chức thực hiện Chương trình giai đoạn 2026-2030.
Từ đưa hàng đi xa đến tạo hiện diện toàn cầu
Theo ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến Thương mại (Bộ Công Thương), điểm đáng chú ý của GoGlobal là sự thay đổi cách tiếp cận trong hỗ trợ doanh nghiệp. Thay vì chủ yếu tập trung vào xúc tiến xuất khẩu và kết nối giao thương, chương trình hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp theo lộ trình quốc tế hóa, căn cứ vào năng lực, nhu cầu và mục tiêu phát triển của từng doanh nghiệp.
Ông Vũ Bá Phú nhấn mạnh: “Doanh nghiệp muốn mở rộng thị trường quốc tế không chỉ cần đưa được sản phẩm ra nước ngoài mà còn phải phát triển hệ thống phân phối và dịch vụ hậu mãi, bảo trì, bảo hành”. Thành công không chỉ được đo bằng kim ngạch xuất khẩu hay số lượng sản phẩm bán ra, mà còn bằng khả năng xây dựng thương hiệu, thiết lập văn phòng đại diện, chi nhánh, pháp nhân, hệ thống phân phối và mạng lưới đối tác quốc tế.
Xa hơn, doanh nghiệp có thể tham gia thương mại điện tử xuyên biên giới, đầu tư cơ sở sản xuất, trung tâm logistics và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.
Như vậy, GoGlobal chuyển trọng tâm từ “đưa hàng ra nước ngoài” sang xây dựng năng lực để doanh nghiệp chủ động tổ chức hoạt động kinh doanh tại thị trường sở tại.
Lộ trình này được thiết kế theo 5 bước: Doanh nghiệp trước hết nâng cao nhận thức, nhận diện cơ hội và yêu cầu của kinh doanh quốc tế; tiếp đó đào tạo, chuẩn hóa năng lực và sản phẩm; thâm nhập thị trường, lựa chọn thị trường mục tiêu, tìm kiếm đối tác; mở rộng đầu tư, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị; cuối cùng xây dựng thương hiệu, nâng cao năng lực quản trị quốc tế và hướng tới vai trò dẫn dắt trong chuỗi cung ứng. Cách đi theo từng nấc giúp hỗ trợ đúng mức độ sẵn sàng, tránh áp dụng một mô hình chung cho mọi doanh nghiệp.
GoGlobal đặt mục tiêu tối thiểu 10.000 lượt doanh nghiệp được đào tạo; 1.000 doanh nghiệp được tư vấn xây dựng kế hoạch quốc tế hóa; 100 doanh nghiệp được hỗ trợ chuyên sâu đầu tư ra nước ngoài, trong đó 30% theo hình thức M&A; 100 doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu, gồm ít nhất 20 doanh nghiệp lớn thuộc ngành mũi nhọn; đồng thời hỗ trợ 100 doanh nghiệp hoạt động hiệu quả trên sàn thương mại điện tử xuyên biên giới, với ít nhất 10 doanh nghiệp đạt doanh thu xuất khẩu trực tuyến trên 10 triệu USD.
Ban Chỉ đạo Chương trình được thành lập theo Quyết định số 1591/QĐ-TTg ngày 18/8/2026. Đến nay, 7 tỉnh, thành phố đã ban hành Chương trình Local GoGlobal, nhiều địa phương khác đang hoàn thiện dự thảo. Những tháng cuối năm 2026 sẽ tập trung khảo sát nhu cầu hỗ trợ, đánh giá mức độ sẵn sàng của doanh nghiệp và xây dựng kế hoạch năm 2027. Bộ Công Thương dự kiến tổ chức hội nghị công bố Chương trình GoGlobal ngày 28/10/2026.
Cùng với đó, cơ quan thường trực sẽ nghiên cứu, đề xuất quỹ hoặc hình thức phù hợp hỗ trợ doanh nghiệp, xây dựng GoGlobal Index để đánh giá mức độ sẵn sàng quốc tế hóa và hoàn thiện bộ nhận diện Thương hiệu quốc gia. Năm 2027, GoGlobal Index dự kiến được đưa vào áp dụng; GoGlobal Platform cũng được xây dựng để kết nối doanh nghiệp với các tổ chức hỗ trợ kinh doanh, dự kiến vận hành ổn định từ quý II/2027.
GoGlobal chỉ có thể tạo chuyển biến khi doanh nghiệp là chủ thể của quá trình quốc tế hóa, còn cơ quan quản lý kiến tạo môi trường, kết nối nguồn lực và thiết kế công cụ hỗ trợ phù hợp. Sự phối hợp giữa bộ, ngành, địa phương, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp có ý nghĩa quan trọng.
Với lộ trình được lượng hóa, gắn với năng lực doanh nghiệp và các công cụ hỗ trợ mới, GoGlobal mở ra cách tiếp cận dài hạn cho hành trình doanh nghiệp Việt Nam đi ra thế giới. Từ xuất khẩu đến xây dựng thương hiệu, hệ thống phân phối, đầu tư và tham gia chuỗi giá trị, đây là hướng đi đòi hỏi chuẩn bị bền bỉ để nâng tầm vị thế doanh nghiệp Việt Nam, tạo thêm dư địa nâng cao giá trị gia tăng, phát triển bền vững.
