 |
| Ông Trương Văn Cẩm, Phó Chủ tịch Thường trực kiêm Tổng thư ký VITAS phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: Trọng Nghĩa. |
Đổi mới để giữ đà tăng trưởng xuất khẩu
Trong khuôn khổ Triển lãm HanoiTex - HanoiFabric 2026, ngày 21/10 tại Hà Nội, Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) tổ chức hội thảo “Chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo ngành dệt may: Từ dữ liệu sản xuất đến năng lực cạnh tranh toàn cầu”. Các chuyên gia, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ cùng trao đổi giải pháp ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới quản trị và tổ chức sản xuất nhằm nâng cao năng suất, hiệu quả hoạt động và sức cạnh tranh quốc tế.
Phát biểu tại hội thảo, ông Trương Văn Cẩm, Phó Chủ tịch Thường trực kiêm Tổng thư ký VITAS cho biết, năm 2025, kim ngạch xuất khẩu dệt may Việt Nam đạt 46,2 tỷ USD, đưa Việt Nam vào nhóm ba quốc gia xuất khẩu dệt may hàng đầu thế giới. Trong 9 tháng năm 2026, kim ngạch xuất khẩu toàn ngành đạt 35,7 tỷ USD; mục tiêu cả năm khoảng 48 tỷ USD được đánh giá là khả thi.
Kết quả này cho thấy sức bật của ngành, đồng thời đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng tăng trưởng. Khách hàng ngày càng khắt khe, thời gian sản xuất và giao hàng rút ngắn, chi phí vận hành gia tăng, trong khi các thị trường nhập khẩu siết chặt tiêu chuẩn về lao động và môi trường. Lợi thế về quy mô và chi phí vì thế khó bảo đảm sức cạnh tranh lâu dài nếu doanh nghiệp chậm đổi mới.
Ông Trương Văn Cẩm nhấn mạnh, khoa học công nghệ, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo là những động lực quan trọng để nâng năng suất, chất lượng, giá trị gia tăng và vị thế của dệt may Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Chuyển đổi số không chỉ là mua sắm máy móc hay phần mềm, mà còn đòi hỏi thay đổi tư duy quản trị, cách tổ chức sản xuất và phương thức kinh doanh.
Tại hội thảo, TS. Nguyễn Thu Phượng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Công nghiệp và Thương mại Hà Nội, trình bày chuyên đề về khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo nhằm nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh ngành may. Nội dung nhấn mạnh vai trò của nghiên cứu, cải tiến kỹ thuật và liên kết giữa đào tạo với thực tiễn sản xuất.
Đổi mới chỉ phát huy hiệu quả khi bắt đầu từ những vấn đề cụ thể của nhà máy: công đoạn nào gây lãng phí, nguyên nhân nào làm chậm tiến độ, khâu nào phát sinh lỗi hoặc chưa đạt năng suất. Xác định đúng điểm nghẽn giúp doanh nghiệp lựa chọn công nghệ và đào tạo nhân lực có trọng tâm, thay vì đầu tư dàn trải.
Cách tiếp cận này cũng cho thấy, chuyển đổi số cần gắn với kết quả thực tế. Công nghệ phải giúp rút ngắn thời gian xử lý, cải thiện chất lượng, giảm sai lỗi hoặc nâng hiệu quả sử dụng nguồn lực. Khi đầu tư được kết nối với quy trình và năng lực người lao động, doanh nghiệp mới có thể cải thiện khả năng đáp ứng đơn hàng, củng cố niềm tin của khách hàng và nâng sức cạnh tranh xuất khẩu.
Ứng dụng AI, mở rộng năng lực cạnh tranh trên thị trường số
Nếu đổi mới công nghệ giúp nâng hiệu quả sản xuất, trí tuệ nhân tạo (AI) mở thêm hướng tiếp cận khách hàng, phát triển thị trường và cải thiện kinh doanh. Đây là nội dung mà bà Đinh Thị Thủy, Phó Trưởng khoa Kinh tế, Trường Đại học Công nghiệp và Thương mại Hà Nội, đề cập trong tham luận “Ứng dụng AI để nâng cao hiệu quả kinh doanh trang phục thời trang trong môi trường thương mại điện tử”.
Thị trường trực tuyến giúp doanh nghiệp tiếp cận nhiều người mua hơn, nhưng hiện diện trên nhiều nền tảng chưa đồng nghĩa với tăng trưởng bền vững. Doanh nghiệp vẫn chịu sức ép cạnh tranh về giá và chi phí bán hàng. Vì vậy, mục tiêu không chỉ là tăng doanh số mà còn phải quản trị từng kênh hiệu quả, kiểm soát chi phí và duy trì lợi nhuận.
 |
| Các đại biểu tham dự và đóng góp ý kiến tại Tọa đàm. Ảnh: Trọng Nghĩa. |
AI có thể hỗ trợ nghiên cứu thị trường, phân tích phản hồi khách hàng và nhận diện xu hướng tiêu dùng. Kết quả giúp doanh nghiệp điều chỉnh danh mục sản phẩm sát thị hiếu. Khi kết hợp dữ liệu bán hàng với thông tin về kích cỡ, tồn kho và nhu cầu từng nhóm khách hàng, doanh nghiệp có thể dự báo nhu cầu, xác định mặt hàng cần bổ sung và hạn chế tồn kho chậm luân chuyển.
Trong bán hàng, AI hỗ trợ chuẩn hóa thông tin sản phẩm trên website, sàn thương mại điện tử và các kênh khác. Tuy nhiên, nội dung phải dựa trên dữ liệu đã xác nhận về chất liệu, kích cỡ, thông số, xuất xứ và chính sách bán hàng. Thông tin chính xác giúp khách hàng lựa chọn thuận tiện, hạn chế khiếu nại và trả hàng.
AI còn có thể hỗ trợ xây dựng ý tưởng marketing, phát triển nội dung theo nhóm khách hàng và thử nghiệm phương án truyền thông. Hiệu quả cần được đánh giá qua khả năng chuyển đổi thành đơn hàng, chi phí bán hàng và lợi nhuận đóng góp.
Các chuyên gia cũng nhận định, doanh nghiệp cần lựa chọn mô hình phù hợp, từ bán hàng đơn kênh đến phối hợp đa kênh. Để vận hành hiệu quả, thông tin sản phẩm, đơn hàng, tồn kho và chăm sóc khách hàng cần được kết nối nhất quán, tránh tình trạng các kênh hoạt động rời rạc.
AI không thể thay thế dữ liệu chính xác và năng lực quản trị. Cần kiểm tra kết quả AI, cập nhật dữ liệu và rà soát thông tin trước khi công bố tới khách hàng.
Từ nhà máy đến thị trường, chuyển đổi số chỉ tạo lợi thế khi gắn với nhu cầu thực tế và hiệu quả đo lường được. Đổi mới công nghệ giúp nâng năng suất, chất lượng; AI hỗ trợ hiểu khách hàng và tổ chức bán hàng hiệu quả hơn. Kết hợp hai hướng đi giúp doanh nghiệp dệt may thích ứng, gia tăng giá trị xuất khẩu và củng cố vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
