31 tỷ USD và bài toán giữ đà tăng trưởng thương mại điện tử trong năm 2026

Năm 2025, gần 50.000 sản phẩm trên sàn vi phạm và khoảng 13.000 gian hàng bị cơ quan quản lý yêu cầu gỡ bỏ và ngăn chặn.

Gần 50.000 sản phẩm vi phạm bị gỡ

Theo Cục TMĐT và Kinh tế số (Bộ Công Thương), năm 2025 khép lại ghi nhận nhiều dấu mốc đáng chú ý của TMĐT Việt Nam. Ở phương diện thực thi pháp luật, Cục TMĐT và Kinh tế số đã tiếp nhận và xử lý hơn 6.000 hồ sơ đăng ký, thông báo website và ứng dụng TMĐT, bình quân khoảng 25 hồ sơ mỗi ngày, bảo đảm tiến độ. Cùng với đó, Cục hỗ trợ 34 địa phương tiếp nhận thủ tục phân cấp trong điều kiện nhân lực còn hạn chế.

Cùng với đó, công tác giám sát, xử lý vi phạm trên môi trường số cũng đã được tăng cường, với gần 50.000 sản phẩm vi phạm bị yêu cầu gỡ bỏ và khoảng 13.000 gian hàng bị ngăn chặn. Hoạt động hậu kiểm được phối hợp chặt chẽ với cơ quan thuế và các đơn vị liên quan. Song hành là khoảng 260 lớp đào tạo, tập huấn TMĐT trên cả nước, thu hút gần 10.000 học viên, góp phần nâng cao năng lực triển khai ở các địa phương và doanh nghiệp.

Phát biểu tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026 của Cục TMĐT và Kinh tế số, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân đánh giá cao những kết quả mà lĩnh vực TMĐT và kinh tế số đạt được trong bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước nhiều biến động. Ông nhấn mạnh, TMĐT, kinh tế số tiếp tục giữ vai trò động lực then chốt cho tăng trưởng bền vững.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân, năm 2025 là giai đoạn khó khăn khi lạm phát kéo dài, chuỗi cung ứng gián đoạn và quá trình chuyển đổi số diễn ra nhanh. Trong bối cảnh đó, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ và sự nỗ lực của toàn ngành Công Thương, TMĐT tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Quy mô thị trường ước đạt 31 tỷ USD, chiếm khoảng 10% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng, đóng góp lớn cho kinh tế số và giữ vị trí trong nhóm quốc gia có tốc độ tăng trưởng TMĐT nhanh trên thế giới.

Cùng với đà phát triển, công tác quản lý nhà nước đối với TMĐT cũng được đẩy mạnh. Việc Quốc hội thông qua Luật TMĐT tạo hành lang pháp lý đồng bộ, minh bạch. Các hoạt động chống hàng giả, bảo vệ người tiêu dùng và hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số, xúc tiến TMĐT xuyên biên giới được triển khai quyết liệt.

Bên cạnh kết quả tích cực, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân chỉ rõ những tồn tại như: khung pháp lý với một số lĩnh vực mới chưa theo kịp thực tiễn; năng lực ứng dụng TMĐT của doanh nghiệp nhỏ và vừa còn hạn chế; rủi ro an ninh mạng, hàng giả, gian lận thương mại vẫn tiềm ẩn; khoảng cách phát triển TMĐT giữa các vùng miền chưa thu hẹp rõ nét.

TMĐT đang trở thành cấu phần quan trọng của tăng trưởng, đặt ra yêu cầu triển khai đồng bộ chính sách, quản lý và hạ tầng dữ liệu.

Yêu cầu đổi mới quản lý ngày càng cấp bách

Phát huy kết quả đạt được trong thời gian qua, năm 2026, Cục TMĐT và Kinh tế số xác định sáu nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết là ban hành Nghị định hướng dẫn Luật TMĐT và triển khai Kế hoạch phát triển TMĐT quốc gia giai đoạn 2026 - 2030. Song song, đơn vị tăng cường quản lý, kiểm tra và hậu kiểm dựa trên dữ liệu; ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giám sát; thúc đẩy chuyển đổi số ngành Công Thương; thu hẹp chênh lệch TMĐT giữa các vùng; đẩy mạnh TMĐT xuyên biên giới gắn với xuất khẩu.

Năm 2026 cũng là giai đoạn quan trọng về hợp tác quốc tế, với mục tiêu hoàn tất ký kết Hiệp định khung ASEAN về kinh tế số và thúc đẩy đàm phán TMĐT trong các hiệp định khu vực. Việc tham gia tích cực các cơ chế hợp tác được xác định nhằm bảo đảm sự kết nối và thích ứng của TMĐT Việt Nam với xu thế chung.

Trên phương diện tổ chức thực thi, Cục TMĐT và Kinh tế số tiếp tục đóng vai trò đầu mối tham mưu chuyển đổi số, chính phủ điện tử, chính phủ số trong phạm vi Bộ Công Thương. Các hệ thống dịch vụ công trực tuyến, quản lý văn bản và điều hành sẽ được nâng cấp, bảo đảm kết nối, liên thông dữ liệu, hướng tới mô hình quản lý dựa trên dữ liệu.

Trong bối cảnh thị trường số phát triển nhanh, nhiệm vụ tăng cường đấu tranh chống hàng giả, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng được đặt ra thường xuyên. Công tác phối hợp liên ngành, xử lý nghiêm vi phạm nhằm xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch tiếp tục là yêu cầu trọng tâm.

Cùng với đó, nâng cao chất lượng nhân lực TMĐT được coi là yếu tố then chốt. Công tác đào tạo kỹ năng số cho cán bộ, doanh nghiệp, người dân, cũng như hỗ trợ khu vực vùng sâu, vùng xa tham gia TMĐT được thúc đẩy, qua đó tạo điều kiện lan tỏa lợi ích của kinh tế số.

Nhìn tổng thể, TMĐT đang trở thành cấu phần quan trọng của tăng trưởng, đặt ra yêu cầu triển khai đồng bộ chính sách, quản lý và hạ tầng dữ liệu. Những nhiệm vụ trọng tâm giai đoạn 2026 được xác định nhằm duy trì nhịp phát triển thị trường, đồng thời bảo đảm kỷ cương, an toàn và quyền lợi của người tiêu dùng trên môi trường số.