 |
| Sự tăng trưởng mạnh của các ngành điện tử, thiết bị và máy móc cho thấy nhu cầu thị trường quốc tế đối với các sản phẩm công nghiệp chế biến của Việt Nam. |
Xuất khẩu tăng trưởng, FDI giữ vai trò chủ lực
Số liệu cho thấy, bức tranh thương mại hàng hóa của Việt Nam trong 2 tháng đầu năm 2026 cho thấy, xu hướng mở rộng quy mô giao thương với thế giới, dù diễn biến theo tháng có sự điều chỉnh nhất định.
Cụ thể, trong tháng 2, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa đạt 67,16 tỷ USD, giảm 24,1% so với tháng trước, nhưng vẫn tăng 5,1% so với cùng kỳ năm 2025. Mức giảm theo tháng chủ yếu mang tính thời điểm sau giai đoạn cao điểm đầu năm, trong khi xu hướng tăng trưởng theo năm vẫn được duy trì.
Tính chung 2 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa đạt 76,36 tỷ USD, tăng 18,3% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, khu vực kinh tế trong nước đạt 15,96 tỷ USD, giảm 12% và chiếm 20,9% tổng kim ngạch xuất khẩu; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) (kể cả dầu thô) đạt 60,4 tỷ USD, tăng 30,1%, chiếm 79,1%. Những con số này tiếp tục phản ánh vai trò nổi bật của khu vực FDI trong thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu của Việt Nam.
Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu tiếp tục duy trì sự tập trung vào nhóm hàng công nghiệp chế biến - lĩnh vực đóng vai trò động lực chính của nền kinh tế. Trong 2 tháng đầu năm, nhóm hàng công nghiệp chế biến đạt 68,55 tỷ USD, chiếm 89,8% tổng kim ngạch xuất khẩu. Nhóm hàng nông sản, lâm sản đạt 5,8 tỷ USD, chiếm 7,6%; thủy sản đạt 1,72 tỷ USD, chiếm 2,2%; trong khi nhóm nhiên liệu và khoáng sản đạt 0,29 tỷ USD, chiếm 0,4%.
Ở cấp độ mặt hàng, có 13 nhóm hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD, chiếm 79,9% tổng kim ngạch xuất khẩu. Đáng chú ý, 4 nhóm hàng đạt trên 5 tỷ USD gồm: điện tử, máy tính và linh kiện đạt 17,69 tỷ USD, tăng 40,9%; điện thoại và linh kiện đạt 11,147 tỷ USD, tăng 21,0%; máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng khác đạt 9,286 tỷ USD, tăng 20,6%; và hàng dệt may đạt 5,7 tỷ USD, tăng 1,2%.
Sự tăng trưởng mạnh của các ngành điện tử, thiết bị và máy móc cho thấy nhu cầu thị trường quốc tế đối với các sản phẩm công nghiệp chế biến của Việt Nam vẫn duy trì ở mức cao. Đồng thời, điều này cũng phản ánh xu hướng hội nhập sâu hơn của Việt Nam vào chuỗi cung ứng toàn cầu trong lĩnh vực sản xuất công nghệ và thiết bị.
Nhập khẩu tăng mạnh, thương mại chuyển nhập siêu
Ở chiều ngược lại, hoạt động nhập khẩu trong 2 tháng đầu năm 2026 ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao hơn xuất khẩu. Tổng kim ngạch nhập khẩu đạt 79,34 tỷ USD, tăng 26,3% so với cùng kỳ năm trước. Riêng trong tháng 2/2026, kim ngạch nhập khẩu đạt 34,1 tỷ USD, giảm 24,6% so với tháng trước nhưng tăng 4,4% so với cùng kỳ năm 2025.
 |
| Nguồn: Cục Thống kê |
Xét theo khu vực kinh tế, nhập khẩu của khu vực trong nước đạt 22,47 tỷ USD, giảm nhẹ 1,5% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, khu vực FDI đạt 56,87 tỷ USD, tăng 42,2%, tiếp tục là động lực chính thúc đẩy tăng trưởng nhập khẩu. Diễn biến này gắn liền với nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu, linh kiện và thiết bị phục vụ hoạt động sản xuất, đặc biệt trong các ngành công nghiệp chế biến, chế tạo.
Cơ cấu hàng hóa nhập khẩu cho thấy phần lớn kim ngạch tập trung vào nhóm tư liệu sản xuất. Trong 2 tháng, nhóm hàng này đạt 74,67 tỷ USD, chiếm 94,1% tổng kim ngạch nhập khẩu. Trong đó, nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng chiếm 56%; nhóm nguyên, nhiên, vật liệu chiếm 38,1%. Ngược lại, nhóm hàng vật phẩm tiêu dùng chỉ đạt 4,67 tỷ USD, chiếm 5,9%.
Ở cấp độ mặt hàng, có 16 nhóm hàng nhập khẩu đạt trị giá trên 1 tỷ USD, chiếm 77,8% tổng kim ngạch nhập khẩu; trong đó có 2 nhóm đạt trên 5 tỷ USD. Cụ thể, điện tử, máy tính và linh kiện đạt 29,869 tỷ USD, tăng 48,3%; máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng khác đạt 9,955 tỷ USD, tăng 27,9%.
Về thị trường, Hoa Kỳ tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch đạt 23,8 tỷ USD. Trung Quốc vẫn là thị trường nhập khẩu lớn nhất với kim ngạch đạt 31,9 tỷ USD. Trong 2 tháng đầu năm, Việt Nam xuất siêu sang Hoa Kỳ 20,4 tỷ USD, tăng 20,8%; xuất siêu sang EU 6,7 tỷ USD, tăng 6,5%; xuất siêu sang Nhật Bản 0,3 tỷ USD, giảm 43,1%. Ngược lại, Việt Nam nhập siêu từ Trung Quốc 20,9 tỷ USD, tăng 35,7%; nhập siêu từ Hàn Quốc 6,5 tỷ USD, tăng 41,5%; và nhập siêu từ ASEAN 2,6 tỷ USD, tăng 20,7%.
Tổng hợp cán cân thương mại cho thấy, tháng 1 nhập siêu 1,94 tỷ USD, tháng 2 nhập siêu 1,04 tỷ USD. Tính chung 2 tháng, cán cân thương mại hàng hóa nhập siêu 2,98 tỷ USD, trong khi cùng kỳ năm trước xuất siêu 1,77 tỷ USD. Trong đó, khu vực kinh tế trong nước nhập siêu 6,5 tỷ USD, còn khu vực FDI (kể cả dầu thô) xuất siêu 3,52 tỷ USD.
Diễn biến này cho thấy, nhu cầu nhập khẩu phục vụ sản xuất đang gia tăng cùng với quá trình phục hồi và mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều biến động, việc duy trì tốc độ tăng trưởng thương mại ở mức cao tiếp tục là tín hiệu tích cực đối với triển vọng xuất nhập khẩu của Việt Nam trong năm 2026.
