Việt Nam - Hà Lan: Kết nối chuỗi cung ứng bền vững

Ông Bùi Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại phát biểu khai mạc Hội thảo. Ảnh: Trọng Nghĩa.

Đối thoại thực chất mở rộng hợp tác công nghiệp chế tạo

Chiều ngày 6/8, tại Hà Nội, Cục Xúc tiến Thương mại (Bộ Công Thương) tổ chức Hội thảo “Hợp tác công nghiệp chế tạo Việt Nam - Hà Lan 2026” với chủ đề “Kết nối đổi mới sáng tạo, đầu tư và chuỗi cung ứng bền vững”. Chương trình được tổ chức nhằm tạo diễn đàn đối thoại thực chất, hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tăng cường xúc tiến thương mại và đầu tư với thị trường Hà Lan nói riêng, châu Âu nói chung trong lĩnh vực công nghiệp chế tạo, hướng tới xây dựng chuỗi liên kết phát triển bền vững và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Bùi Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Xúc tiến Thương mại cho biết, kinh tế thế giới đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc mạnh mẽ dưới tác động của chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, yêu cầu phát triển bền vững cùng xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng và dịch chuyển đầu tư toàn cầu. Trong bối cảnh đó, công nghiệp chế tạo không chỉ là động lực tăng trưởng mà còn là nền tảng nâng cao năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia.

Theo ông Bùi Quang Hưng, Hà Lan là một trong những trung tâm logistics, thương mại và sản xuất công nghiệp hàng đầu châu Âu, đồng thời là cửa ngõ quan trọng đưa hàng hóa vào thị trường EU. Với thế mạnh về công nghệ chính xác, bán dẫn, cơ khí công nghệ cao, tự động hóa, logistics thông minh và kinh tế tuần hoàn, Hà Lan không chỉ là đối tác thương mại quan trọng mà còn có nhiều tiềm năng hợp tác về đầu tư, đổi mới công nghệ và phát triển chuỗi cung ứng với Việt Nam. Trong khi đó, Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu-EU (EVFTA) tiếp tục tạo nền tảng thuận lợi để thúc đẩy thương mại, đầu tư giữa Việt Nam với EU, giúp Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn trong quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu.

Các đại biểu tham dự, đóng góp ý kiến tại Hội thảo. Ảnh: Trọng Nghĩa.

Đại diện Cục Xúc tiến Thương mại nhấn mạnh, công nghiệp chế tạo hiện là ngành công nghiệp nền tảng của Việt Nam, song tỷ lệ giá trị gia tăng trong nước còn khiêm tốn, doanh nghiệp chủ yếu tham gia các công đoạn gia công, lắp ráp và cung ứng linh kiện đơn giản. Vì vậy, mở rộng hợp tác với các quốc gia có trình độ công nghệ tiên tiến như Hà Lan sẽ góp phần tiếp nhận công nghệ, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Ông Hưng cũng cho biết, Cục Xúc tiến Thương mại sẽ tiếp tục phối hợp với các đối tác hai nước nhằm triển khai nhiều hoạt động kết nối, trong đó có đoàn xúc tiến thương mại và đầu tư tại Bỉ, Hà Lan kết hợp tham dự Tuần lễ Công nghệ chính xác Hà Lan 2026, tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận công nghệ mới, mở rộng hợp tác sản xuất và phát triển thị trường châu Âu.

Hướng tới phát triển chuỗi cung ứng bền vững

Đồng quan điểm, ông Phạm Văn Quân, Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương) nhận định, công nghiệp Việt Nam đã đạt nhiều thành tựu quan trọng, từng bước trở thành trung tâm sản xuất của khu vực với nhiều ngành nền tảng như: điện tử, cơ khí chế tạo, ô tô, xe máy, hóa chất và vật liệu xây dựng. Năm 2025, có 7 nhóm hàng công nghiệp chế biến đạt kim ngạch xuất khẩu trên 15 tỷ USD. Tuy nhiên, mô hình phát triển vẫn chủ yếu dựa vào gia công, lắp ráp; tỷ lệ nội địa hóa, giá trị gia tăng trong nước và khả năng làm chủ công nghệ còn hạn chế.

Vì vậy, trong giai đoạn tới, Việt Nam cần ưu tiên tái cấu trúc hệ thống công nghiệp theo hướng công nghệ cao, sản xuất thông minh, chuyển đổi xanh và kinh tế tuần hoàn, đồng thời thúc đẩy liên kết giữa doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước để hình thành hệ sinh thái nhà cung ứng có năng lực cạnh tranh quốc tế.

Ông Quân cũng đề xuất, Việt Nam và Hà Lan cần triển khai chương trình phát triển nhà cung ứng, ưu tiên các lĩnh vực bán dẫn, cơ điện tử chính xác, tự động hóa, sản xuất thông minh và chuyển đổi năng lượng, hướng tới chuyển từ gia công sang đồng thiết kế, từ giao dịch đơn lẻ sang hệ sinh thái hợp tác lâu dài.

Ở góc độ hỗ trợ mở rộng thị trường, bà Võ Thị Ngọc Diệp, Tham tán thương mại, Thương vụ Việt Nam tại Hà Lan cho biết, 6 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và Hà Lan đạt gần 8,3 tỷ USD, tăng 24,2% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam đạt hơn 7,8 tỷ USD, tăng 25,3%; nhập khẩu đạt 428 triệu USD, tăng 6,7%; Việt Nam xuất siêu khoảng 7,4 tỷ USD. Đáng chú ý, 8 nhóm hàng công nghiệp chế tạo xuất khẩu sang Hà Lan đạt khoảng 4,65 tỷ USD, tăng gần 36%, nổi bật là máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt gần 2,2 tỷ USD, tăng 52%; máy móc, thiết bị và phụ tùng đạt gần 2,2 tỷ USD, tăng 7,8%; điện thoại và linh kiện đạt gần 670 triệu USD, tăng 15,6%; phương tiện vận tải và phụ tùng đạt gần 196 triệu USD, tăng 48%.

Theo bà Diệp, Hà Lan không chỉ là thị trường tiêu dùng mà còn là trung tâm logistics quan trọng của châu Âu, giúp doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận sâu hơn thị trường EU. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần chủ động đáp ứng các tiêu chuẩn mới về dấu CE, REACH, RoHS, WEEE và đặc biệt là các yêu cầu liên quan đến Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM), đồng thời chuyển từ cạnh tranh bằng giá sang cạnh tranh bằng chất lượng, tính minh bạch và năng lực giao hàng.

Đại diện cộng đồng doanh nghiệp, ông Phạm Hải Phong, Phó Chủ tịch Hiệp hội Công nghiệp Hỗ trợ Việt Nam (VASI) cho rằng, cơ hội hợp tác giữa Việt Nam và Hà Lan đang mở rộng trong các lĩnh vực tự động hóa, AI, điện tử, thiết bị, cơ khí chính xác, công nghiệp bán dẫn và năng lượng mới. Theo ông Phong, lợi thế của Hà Lan là công nghệ cốt lõi, kinh nghiệm quản trị chuỗi cung ứng và mạng lưới phân phối quốc tế, trong khi Việt Nam sở hữu hệ thống doanh nghiệp sản xuất ngày càng đa dạng, sẵn sàng đầu tư công nghệ mới và tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ông Phạm Hải Phong, Phó Chủ tịch VASI trình bày bài thuyết trình tại Hội thảo. Ảnh: Trọng Nghĩa.

VASI đã ký biên bản ghi nhớ với các đối tác Hà Lan, giới thiệu 6 doanh nghiệp Việt Nam tham gia chương trình nâng cao năng lực và kết nối nhà cung ứng, đồng thời tiếp tục xúc tiến doanh nghiệp tham gia các hội chợ chuyên ngành tại châu Âu. Những định hướng, sáng kiến được chia sẻ tại hội thảo cho thấy hợp tác Việt Nam - Hà Lan đang chuyển từ kết nối thương mại sang liên kết đầu tư, đổi mới sáng tạo và phát triển hệ sinh thái sản xuất bền vững, tạo nền tảng để doanh nghiệp Việt Nam nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Có thể thấy, Hội thảo Hợp tác công nghiệp chế tạo Việt Nam - Hà Lan 2026 không chỉ mở ra diễn đàn kết nối giữa cơ quan quản lý, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp hai nước, mà còn góp phần định hình những hướng hợp tác mới dựa trên đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ và phát triển chuỗi cung ứng bền vững. Những cam kết, sáng kiến và chương trình kết nối được đưa ra sẽ tạo động lực để doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu và mở rộng thị trường xuất khẩu sang Hà Lan cũng như toàn châu Âu.