Năm 2026 được xác định là mốc quan trọng của thị trường xăng, dầu khi hàng loạt thay đổi lớn về cơ chế quản lý, điều hành giá và chủng loại nhiên liệu chính thức triển khai. Bộ Công Thương đang khẩn trương hoàn thiện và trình Chính phủ ban hành nghị định mới về kinh doanh xăng dầu, trong đó thay đổi căn bản cơ chế hình thành giá bán.
 |
| Bộ Công Thương đã phân giao tổng nguồn xăng, dầu tối thiểu năm 2026 gần 31,8 triệu m³/tấn, bình quân 2,65 triệu m³/tấn/tháng. |
Theo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), việc đổi cơ chế giá sẽ trao quyền quyết định giá bán cho thương nhân đầu mối, thương nhân phân phối và trong một số trường hợp là thương nhân bán lẻ. Cơ chế này được kỳ vọng tạo sự linh hoạt, bám sát thị trường nhưng đồng thời đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác giám sát, kiểm tra của cơ quan quản lý nhà nước ở Trung ương và địa phương, nhằm bảo đảm minh bạch, ngăn ngừa tiêu cực và bảo vệ người tiêu dùng.
Trong năm 2025, dù chịu tác động mạnh từ biến động địa chính trị, giá năng lượng và kinh tế toàn cầu, nhưng dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, công tác điều hành và cung ứng xăng dầu trong nước cơ bản được bảo đảm. Nguồn cung đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng, góp phần giữ ổn định kinh tế vĩ mô.
Tổng nguồn xăng, dầu cho thị trường nội địa năm 2025 ước đạt khoảng 28,6 triệu m³/tấn, tăng 2,14% so với năm 2024. Sản lượng tiêu thụ đạt khoảng 26,4 triệu m³/tấn, bình quân 2,2 triệu m³/tấn/tháng. Lượng tồn kho duy trì khoảng 1,7 triệu m³/tấn, đáp ứng yêu cầu dự trữ lưu thông theo quy định.
Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cho biết, công tác điều hành giá tiếp tục bám sát diễn biến thị trường thế giới. Trong năm 2025, giá xăng, dầu được điều chỉnh 54 kỳ, tăng, giảm đan xen. Đến kỳ điều hành ngày 31/12/2025, giá các mặt hàng xăng, dầu đều giảm từ 6% đến hơn 17% so với đầu năm, qua đó góp phần giảm áp lực chi phí cho người dân và doanh nghiệp.
Song song với điều hành giá, Bộ Công Thương tăng cường chấn chỉnh hệ thống phân phối nhằm lập lại trật tự thị trường. Trong năm 2025, Bộ Công Thương đã thu hồi giấy xác nhận của 1 thương nhân đầu mối và 8 thương nhân phân phối; tước giấy xác nhận của 8 thương nhân phân phối khác; xử phạt vi phạm hành chính 8 thương nhân phân phối không đủ điều kiện kinh doanh. Đến hết năm 2025, cả nước có 26 thương nhân đầu mối xăng, dầu mặt đất, 5 thương nhân nhiên liệu bay và 252 thương nhân phân phối.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước cũng chỉ rõ những tồn tại. Một số thương nhân chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ, chưa đáp ứng kế hoạch nguồn tối thiểu; công tác kiểm tra, xử lý vi phạm tại một số địa bàn còn thiếu đồng bộ, ảnh hưởng đến tính minh bạch và kỷ cương thị trường.
Bước sang năm 2026, Bộ Công Thương đã phân giao tổng nguồn xăng dầu tối thiểu gần 31,8 triệu m³/tấn, bình quân 2,65 triệu m³/tấn/tháng. Bộ Công Thương sẽ giám sát chặt chẽ việc thực hiện của các thương nhân đầu mối, đồng thời triển khai lộ trình sử dụng nhiên liệu sinh học từ ngày 1/6/2026, đẩy mạnh chuyển đổi số và nâng cấp Hệ thống quản lý xăng dầu quốc gia.
Trong bối cảnh cơ chế giá mới sắp được áp dụng, Bộ Công Thương nhấn mạnh yêu cầu tăng cường vai trò quản lý nhà nước, đặc biệt là trách nhiệm giám sát của các cơ quan chức năng địa phương. Việc trao quyền quyết định giá cho doanh nghiệp phải đi kèm với kỷ luật thị trường nghiêm minh, tuân thủ pháp luật và minh bạch thông tin.
Bộ Công Thương kêu gọi các thương nhân sản xuất, kinh doanh xăng dầu thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật, bảo đảm cung ứng đầy đủ, ổn định thị trường, góp phần giữ vững trật tự thị trường và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng trong năm 2026.
