Thứ năm 19/11/2026 08:16
Thời tiết: Hà Nội 18°C
Đà Nẵng 26°C
Cà Mau 29°C
Hải Phòng 19°C
TP Hồ Chí Minh 28°C
e-ISSN 3093-3501
Chính sách / Diễn đàn
aa

Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì trước những thay đổi về AHTN 2028?

Lê Bùi
Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu theo AHTN 2028 dự kiến áp dụng từ ngày 1/1/2028, đặt ra yêu cầu doanh nghiệp chủ động rà soát mã số và chuẩn bị cho những thay đổi trong phân loại hàng hóa.
Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam theo AHTN 2028 được xây dựng với các quy tắc phân loại hàng hóa thống nhất. Ảnh: H.Nụ
Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam theo AHTN 2028 được xây dựng với các quy tắc phân loại hàng hóa thống nhất. Ảnh: H.Nụ

Cụ thể hóa danh mục hàng hóa

Trong hoạt động xuất nhập khẩu, mã số hàng hóa là căn cứ xác định thuế suất, chính sách quản lý chuyên ngành và thực hiện thủ tục hải quan. Vì vậy, việc cập nhật Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam theo AHTN 2028 không chỉ là thay đổi về kỹ thuật phân loại mà còn tác động trực tiếp đến hoạt động khai báo và tuân thủ của doanh nghiệp.

Theo dự thảo Thông tư ban hành Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam theo phiên bản Danh mục AHTN 2028 do Bộ Tài chính xây dựng, Danh mục mới gồm hai phụ lục: Phụ lục I là Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu Việt Nam; Phụ lục II quy định sáu quy tắc tổng quát giải thích việc phân loại hàng hóa dựa trên Hệ thống hài hòa mô tả và mã hóa hàng hóa của Tổ chức Hải quan thế giới (WCO).

Danh mục được sử dụng làm cơ sở xây dựng biểu thuế xuất khẩu, nhập khẩu, danh mục hàng hóa quản lý chuyên ngành, thống kê nhà nước và phục vụ công tác quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu. Việc cập nhật theo AHTN 2028 cũng nhằm bảo đảm hài hòa hệ thống phân loại hàng hóa trong ASEAN.

Tại dự thảo Phụ lục I, một số nhóm hàng được thể hiện cụ thể theo chủng loại, đặc điểm và công dụng. Chẳng hạn, nhóm thủy sản có mô tả riêng đối với một số loại cá như cá tuyết, cá minh thái Alaska, cá tra; nhóm thiết bị bay không người lái được thể hiện tại nhóm 88.06, có nội dung chú giải phân biệt với một số sản phẩm đồ chơi. Một số thiết bị y tế cũng được mô tả cụ thể theo chức năng.

Những nội dung này cho thấy doanh nghiệp không thể chỉ căn cứ vào tên thương mại để xác định mã số. Việc phân loại cần đối chiếu với cấu tạo, thành phần, công dụng và đặc tính thực tế của hàng hóa.

Đáng chú ý, sáu quy tắc tổng quát tại Phụ lục II là căn cứ quan trọng để xử lý các trường hợp phân loại hàng hóa. Theo đó, Quy tắc 1 yêu cầu căn cứ vào nội dung mô tả của nhóm hàng và các chú giải liên quan, thay vì chỉ dựa vào tên Phần, Chương. Quy tắc 2 đề cập đến hàng hóa chưa hoàn chỉnh, chưa hoàn thiện hoặc nhập khẩu ở dạng tháo rời nhưng đã mang đặc trưng cơ bản của hàng hóa hoàn chỉnh, cũng như hàng hóa được cấu thành từ nhiều nguyên liệu, chất khác nhau.

Với hàng hóa có thể được xem xét ở nhiều nhóm, Quy tắc 3 ưu tiên nhóm có mô tả cụ thể nhất; tiếp đó xem xét nguyên liệu hoặc bộ phận tạo nên đặc tính cơ bản của hàng hóa. Nếu vẫn không thể xác định, việc phân loại thực hiện theo thứ tự quy định tại quy tắc này. Quy tắc 4 hướng dẫn phân loại hàng hóa vào nhóm phù hợp với loại hàng hóa giống chúng nhất khi không thể áp dụng các quy tắc trước đó. Quy tắc 5 quy định việc phân loại một số loại hộp, bao và vật liệu đóng gói đi kèm hàng hóa; Quy tắc 6 yêu cầu chỉ so sánh các phân nhóm cùng cấp độ khi xác định mã số ở cấp phân nhóm.

Theo Thạc sỹ, Luật sư Hoàng Văn Hướng, Giảng viên Học viện Tư pháp, Trưởng Văn phòng Luật sư Hoàng Hưng - Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, việc ban hành Danh mục theo AHTN 2028 là căn cứ để áp dụng thống nhất trong xây dựng biểu thuế, quản lý chuyên ngành và thống kê hàng hóa xuất nhập khẩu. Doanh nghiệp cần lưu ý nguyên tắc phân loại theo nội dung mô tả nhóm hàng, chú giải liên quan và sáu quy tắc tổng quát. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để xác định đúng mã số và thực hiện các quy định về hải quan, thuế.

Chủ động trước thời điểm áp dụng

Để bảo đảm quá trình chuyển đổi diễn ra thuận lợi, doanh nghiệp cần sớm rà soát danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu đang thực hiện, đối chiếu mã số hiện hành với Danh mục mới, qua đó xác định những mặt hàng cần điều chỉnh và cập nhật thông tin khai báo hải quan.

Theo Luật sư Hoàng Văn Hướng, doanh nghiệp nên lập danh sách hàng hóa theo từng nhóm sản phẩm, chú ý những mặt hàng có nhiều thành phần cấu tạo, thiết bị công nghệ mới hoặc sản phẩm có tên thương mại khác với mô tả trong Danh mục. Đồng thời, cần rà soát hồ sơ kỹ thuật, tài liệu mô tả cấu tạo, thành phần, công dụng, catalogue và hướng dẫn sử dụng để có đủ căn cứ xác định mã số.

Ở góc độ thực tiễn, ông Lê Viết Phương, đại diện Công ty TNHH Hoàng Minh cho biết, một doanh nghiệp có thể quản lý hàng trăm, thậm chí hàng nghìn mã hàng với nhiều đặc tính, thành phần và công dụng khác nhau. Khi Danh mục mới được áp dụng, doanh nghiệp phải rà soát từng mặt hàng, đối chiếu mã số đang sử dụng với mô tả mới, đồng thời cập nhật dữ liệu trên phần mềm khai báo và hệ thống quản trị nội bộ.

Trước khi quy định chính thức có hiệu lực, doanh nghiệp mong muốn có hướng dẫn cụ thể đối với những nhóm hàng có thay đổi hoặc dễ phát sinh cách hiểu khác nhau để chủ động chuẩn bị, tránh lúng túng khi triển khai, ông Phương nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần cập nhật dữ liệu mã hàng trong phần mềm khai báo hải quan và hệ thống quản trị nội bộ; bảo đảm thông tin được thống nhất giữa các bộ phận xuất nhập khẩu, kế toán, mua hàng và logistics. Với những mặt hàng có thay đổi về mã số hoặc mô tả, việc điều chỉnh đồng bộ sẽ giúp hạn chế sai sót trong quá trình khai báo.

Theo nhận định của Cục Hải quan, việc chuyển sang Danh mục theo AHTN 2028 không đơn thuần là thay thế hệ thống mã số hàng hóa hiện hành. Đây còn là yêu cầu để doanh nghiệp chuẩn hóa hồ sơ, dữ liệu và quy trình phân loại. Chủ động rà soát từ sớm sẽ giúp doanh nghiệp nhận diện những nội dung cần điều chỉnh, giảm thiểu vướng mắc và bảo đảm hoạt động xuất nhập khẩu thông suốt khi Danh mục mới được áp dụng.

Bài liên quan

Tin bài có thể bạn quan tâm

Danh mục mã hàng xuất nhập khẩu thay đổi từ năm 2028

Danh mục mã hàng xuất nhập khẩu thay đổi từ năm 2028

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư ban hành Danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam theo phiên bản Danh mục AHTN 2028.
Tiêu chí xác định đối tượng chịu thuế TTĐB đối với nước giải khát nhập khẩu

Tiêu chí xác định đối tượng chịu thuế TTĐB đối với nước giải khát nhập khẩu

Trước kiến nghị của Công ty CP Chatude Global, tại Công văn số 24185/CHQ-NVTHQ ngày 12/11/2026, Cục Hải quan đã làm rõ tiêu chí xác định đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với nước giải khát nhập khẩu, trong đó hàm lượng đường trên 5g/100ml là căn cứ quan trọng để áp dụng chính sách thuế.
Thủ tục hải quan đối với hàng hóa chất phát sinh nhiều vướng mắc

Thủ tục hải quan đối với hàng hóa chất phát sinh nhiều vướng mắc

Trước vướng mắc của Chi cục Hải quan khu vực IV liên quan đến mặt hàng chất xúc tiến lưu hóa cao su đã điều chế CY-9 và Potassium Gold Cyanide, tại Công văn số 24288/CHQ-GSQL ngày 16/11/2026 Cục Hải quan đã có ý kiến xử lý cụ thể.
Da vụn thu hồi trong sản xuất được phân loại mã HS như thế nào?

Da vụn thu hồi trong sản xuất được phân loại mã HS như thế nào?

Phát sinh da vụn, phần da lỗi và lớp da mỏng trong quá trình sản xuất da thuộc, Công ty CP Tong Hong Tannery Việt Nam băn khoăn về mã số hàng hóa khi xuất khẩu. Theo Cục Hải quan, việc xác định mã HS đối với các mặt hàng này cần căn cứ vào đặc tính, mức độ gia công và khả năng sử dụng thực tế của hàng hóa.
Doanh nghiệp cần đáp ứng điều kiện gì khi nhập khẩu song song hàng hóa mang ký hiệu ®

Doanh nghiệp cần đáp ứng điều kiện gì khi nhập khẩu song song hàng hóa mang ký hiệu ®

Hàng hóa mang ký hiệu ® vẫn có thể được nhập khẩu song song nếu đáp ứng các quy định về sở hữu trí tuệ và pháp luật nhập khẩu. Đây là nội dung Cục Hải quan trả lời kiến nghị của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) liên quan đến vướng mắc của doanh nghiệp.
Dừng một số thủ tục cấp C/O, doanh nghiệp kiến nghị tháo gỡ vướng mắc

Dừng một số thủ tục cấp C/O, doanh nghiệp kiến nghị tháo gỡ vướng mắc

Việc không tiếp tục thực hiện ba thủ tục cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa theo Nghị quyết số 19/2026/NQ-CP đang khiến một số doanh nghiệp phản ánh khó hoàn thiện hồ sơ hưởng ưu đãi thuế nhập khẩu và triển khai hợp đồng. Ban Quản lý các khu chế xuất và công nghiệp TP. Hồ Chí Minh đã kiến nghị Cục Xuất nhập khẩu sớm hướng dẫn tháo gỡ.
Gỗ rừng trồng nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT nếu đáp ứng điều kiện

Gỗ rừng trồng nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT nếu đáp ứng điều kiện

Trước vướng mắc của Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP. Hồ Chí Minh về hồ sơ gỗ nhập khẩu và thuế GTGT đối với sản phẩm gỗ có nguồn gốc rừng trồng nhập khẩu, Bộ Tài chính đã có hướng dẫn cụ thể nhằm tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp ngành gỗ.
Đề xuất chỉ tiêu kỹ thuật riêng cho từng dạng sản phẩm khoáng sản xuất khẩu

Đề xuất chỉ tiêu kỹ thuật riêng cho từng dạng sản phẩm khoáng sản xuất khẩu

Bộ Công Thương đang lấy ý kiến dự thảo quy định chỉ tiêu kỹ thuật đối với khoáng sản xuất khẩu và tiêu chuẩn chế biến sâu đất hiếm. Việc cụ thể hóa yêu cầu theo từng dạng sản phẩm hướng tới nâng giá trị tài nguyên, đồng thời làm rõ căn cứ áp dụng cho doanh nghiệp.
Cấu kiện thép nhập khẩu: Cảnh giác gian lận trị giá, xuất xứ

Cấu kiện thép nhập khẩu: Cảnh giác gian lận trị giá, xuất xứ

Những lô hàng cấu kiện thép, nhà tiền chế nhập khẩu có dấu hiệu khai báo trị giá thấp bất thường đang đặt ra yêu cầu tăng cường kiểm soát từ cơ quan Hải quan. Không chỉ rà soát giá khai báo, cơ quan Hải quan còn chú trọng xác minh xuất xứ, kiểm tra thực tế và hậu kiểm nhằm ngăn chặn gian lận thương mại, bảo đảm cạnh tranh công bằng cho doanh nghiệp trong nước.
Hàng nhập khẩu tại chỗ được hoàn thuế nếu sản phẩm thực tế đã xuất khẩu

Hàng nhập khẩu tại chỗ được hoàn thuế nếu sản phẩm thực tế đã xuất khẩu

Người nộp thuế được hoàn thuế nhập khẩu đối với hàng hóa nhập khẩu tại chỗ để sản xuất, kinh doanh khi đã đưa vào sản xuất hàng hóa xuất khẩu và thực tế xuất khẩu sản phẩm ra nước ngoài hoặc vào khu phi thuế quan theo quy định.
Hải quan đẩy nhanh thông quan nông sản xuất khẩu

Hải quan đẩy nhanh thông quan nông sản xuất khẩu

Các chi cục hải quan khu vực được yêu cầu bố trí công chức làm thủ tục cả ngoài giờ hành chính, ngày nghỉ, ngày lễ, tạo thuận lợi cho xuất khẩu nông sản.
Hải quan phản hồi vướng mắc về nguyên liệu thủy sản nhập khẩu

Hải quan phản hồi vướng mắc về nguyên liệu thủy sản nhập khẩu

Chuyển mạnh sang quản lý rủi ro, tăng cường hậu kiểm, xử lý vướng mắc về chứng từ, chênh lệch khối lượng và giảm chồng chéo trong kiểm tra chuyên ngành là những nội dung được Cục Hải quan phản hồi trước kiến nghị của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP).
Mở rộng diện miễn, giảm kiểm tra thực phẩm nhập khẩu

Mở rộng diện miễn, giảm kiểm tra thực phẩm nhập khẩu

Dự thảo Luật An toàn thực phẩm - ATTP (sửa đổi) đề xuất chuyển mạnh sang kiểm tra dựa trên phân tích nguy cơ, mở rộng các trường hợp kiểm tra giảm, miễn kiểm tra và đẩy mạnh thực hiện thủ tục trên môi trường điện tử. Những thay đổi này hướng tới giảm thời gian chờ đợi, chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, đồng thời bảo đảm ATTP lưu thông trên thị trường.
Đổi mới quản lý an toàn thực phẩm, khơi dòng chảy xuất nhập khẩu

Đổi mới quản lý an toàn thực phẩm, khơi dòng chảy xuất nhập khẩu

Kim ngạch xuất nhập khẩu vượt 1.010 tỷ USD trong 10 tháng năm 2026 cho thấy quy mô thương mại của Việt Nam ngày càng mở rộng, đồng thời đặt ra yêu cầu cấp thiết về kiểm soát chất lượng hàng hóa. Dự thảo Luật An toàn thực phẩm (ATTP) sửa đổi với định hướng quản lý theo mức độ rủi ro, đẩy mạnh hậu kiểm và nâng cao trách nhiệm oanh nghiệp được kỳ vọng tháo gỡ vướng mắc trong lưu thông hàng hóa, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu.
Cần hướng dẫn cụ thể chính sách quản lý hóa chất tại doanh nghiệp chế xuất

Cần hướng dẫn cụ thể chính sách quản lý hóa chất tại doanh nghiệp chế xuất

Việc cấp phép nhập khẩu hóa chất cần kiểm soát đặc biệt vào doanh nghiệp chế xuất (DNCX) hiện chưa thống nhất giữa các địa phương. Cục Hải quan đề nghị Cục Hóa chất (Bộ Công Thương) hướng dẫn cụ thể để tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp và bảo đảm yêu cầu quản lý.