Cơ hội cho doanh nghiệp Việt tăng tốc xuất khẩu vào Halal

Số lượng doanh nghiệp ngành thực phẩm tham gia thị trường Hala nhiều nhất. Ảnh: T.H

0,2% doanh nghiệp có sản phẩm đạt chứng nhận Halal

Thông tin được đưa ra tại Hội thảo “Chiến lược Halal: Kết nối thực phẩm Việt vào thị trường GCC và Đông Nam Á” do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) phối hợp cùng Hiệp hội Lương thực thực phẩm TP. Hồ Chí Minh (FFA), Văn phòng Đại diện Dubai Chamber tại Việt Nam và Văn phòng Chứng nhận Halal Việt Nam (HCA VN) tổ chức ngày 3/4.

Theo bà Hồ Thị Quyên, Phó Giám đốc ITPC, thị trường Halal hiện đang phát triển mạnh mẽ và ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong thương mại toàn cầu. Tuy nhiên, hiện mới chỉ có khoảng 0,2% doanh nghiệp Việt Nam có sản phẩm đạt chứng nhận Halal. Con số này cho thấy dư địa thị trường còn rất lớn, nhưng cũng phản ánh thực tế doanh nghiệp Việt vẫn đang đứng ngoài một “đại dương xanh” đầy tiềm năng.

Bà Hồ Thị Quyên cho rằng, để khai thác hiệu quả thị trường này, doanh nghiệp cần chuẩn bị bài bản từ tiêu chuẩn, quy trình chứng nhận cho đến chiến lược tiếp cận phù hợp với từng khu vực. Đây không chỉ là câu chuyện đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, mà còn là sự thay đổi tư duy sản xuất, quản trị chất lượng và xây dựng thương hiệu.

Ở góc độ doanh nghiệp ngành thực phẩm, bà Lý Kim Chi, Chủ tịch FFA cho biết, hiện nhóm doanh nghiệp tham gia thị trường Halal đông nhất vẫn là lĩnh vực lương thực – thực phẩm. Theo bà Chi, việc phát triển sản phẩm Halal là hoàn toàn khả thi đối với doanh nghiệp Việt Nam nếu chủ động đầu tư đáp ứng các tiêu chuẩn ngay từ trong nhà máy và quy trình sản xuất.

“Để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị Halal toàn cầu, doanh nghiệp cần chuẩn bị toàn diện, từ nhận thức về tiêu chuẩn Halal, đầu tư quy trình sản xuất, đến xây dựng thương hiệu và năng lực cạnh tranh bền vững.”, bà Lý Kim Chi nhấn mạnh.

Cơ hội cho doanh nghiệp tăng tốc xuất khẩu

Đáng chú ý, thị trường Vùng Vịnh (GCC) đang được xem là “cửa ngõ vàng” cho hàng Việt. Ông Đinh Công Tuấn, Trưởng Đại diện Văn phòng Dubai Chamber tại Việt Nam cho biết, Dubai tiếp tục duy trì sức hút mạnh mẽ bất chấp biến động kinh tế toàn cầu. Trong 3 quý đầu năm 2025, GDP Dubai tăng 4,7%; riêng trong nửa đầu năm, thành phố này dẫn đầu thế giới về thu hút FDI với 643 dự án trị giá 11 tỷ USD.

Với Chương trình Nghị sự kinh tế Dubai (D33) cùng mạng lưới văn phòng quốc tế ngày càng mở rộng, trong đó có sự hiện diện tại TP.HCM, Dubai sẵn sàng trở thành cầu nối thương mại và đầu tư quan trọng để hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam vươn ra thị trường toàn cầu.

Ở góc độ thị trường, ông Trương Xuân Trung, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại UAE, cho rằng quy mô nền kinh tế Halal toàn cầu hiện đã lên tới 5.000 tỷ USD và có thể tăng gấp đôi lên 10.000 tỷ USD vào năm 2028. Riêng Trung Đông được xác định là thị trường trọng điểm khi chiếm tới 62,5% tỷ trọng toàn cầu, với quy mô dự kiến đạt 380 tỷ USD vào năm 2030, cùng nền tảng khoảng 500 triệu người tiêu dùng Hồi giáo.

Đặc biệt, khu vực này hiện đang phải nhập khẩu tới 85-90% nhu cầu lương thực, thực phẩm, tạo ra cơ hội rất lớn cho doanh nghiệp Việt Nam – quốc gia có thế mạnh về nông sản, thực phẩm chế biến, đồ uống và hàng tiêu dùng nhanh.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, cơ hội chỉ thực sự trở thành đơn hàng nếu doanh nghiệp sớm hoàn thiện “giấy thông hành” Halal. Ông Trương Xuân Trung khuyến nghị doanh nghiệp cần khẩn trương chuẩn hóa chứng nhận Halal, thiết kế bao bì bản địa hóa theo hướng song ngữ Anh – Ả Rập, đồng thời đẩy mạnh khai thác thương mại điện tử – kênh hiện chiếm hơn 80% giao dịch hàng tiêu dùng Halal tại khu vực.

Rộng cửa cho xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam vào thị trường Hala. Ảnh: T.H

Bổ sung thêm góc nhìn về Đông Nam Á, bà Nguyễn Thị Ngọc Hằng, Giám đốc Marketing HCA VN, nhận định ASEAN là “bàn đạp chiến lược” với quy mô thị trường lớn, nơi cộng đồng Hồi giáo chiếm hơn 40% dân số. Đặc biệt, với Indonesia – thị trường tiêu dùng Halal lớn hàng đầu khu vực – tất cả thực phẩm và đồ uống nhập khẩu đều phải có chứng nhận Halal. Các doanh nghiệp được khuyến nghị hoàn tất thủ tục đăng ký trước tháng 10/2026 để bảo đảm điều kiện pháp lý lưu thông hàng hóa.

Theo ông Tạ Xuân Hiển, Phó Chủ tịch Hội đồng Doanh nghiệp Việt Nam tại UAE, để thâm nhập thành công Trung Đông, chứng nhận Halal cho toàn bộ chuỗi giá trị là điều kiện tiên quyết.

Về chiến lược, doanh nghiệp nên chọn UAE làm điểm tiếp cận ban đầu, coi đây là trung tâm trung chuyển để từng bước mở rộng sang 6 quốc gia GCC. Thay vì bán trực tiếp đến người tiêu dùng cuối, doanh nghiệp cần đi theo hướng bài bản hơn, thông qua nhà nhập khẩu và hệ thống phân phối sở tại nhằm tận dụng mạng lưới sẵn có, giảm rủi ro và từng bước xây dựng nhận diện thương hiệu.

Có thể thấy, từ Trung Đông đến Đông Nam Á, thị trường Halal đang mở ra một không gian tăng trưởng mới cho doanh nghiệp Việt Nam. Song, đây không phải là cuộc chơi của những doanh nghiệp đi theo kiểu “ăn xổi”, mà cần chuẩn hóa chứng nhận, minh bạch chuỗi cung ứng, bản địa hóa sản phẩm, xây dựng kênh phân phối và đầu tư dài hạn vào thương hiệu sẽ là những điều kiện bắt buộc nếu muốn chiếm lĩnh thị trường tỷ USD này.