 |
| Ngành Thuế triển khai nhiều giải pháp đẩy nhanh hoàn thuế cho doanh nghiệp. Ảnh: Thúy Nga. |
Phóng viên: Qua phần trả lời chất vấn về vấn đề hoàn thuế của Bộ trưởng Bộ Tài chính tại Kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI, nội dung nào ông thấy đáng chú ý nhất?
Ông Lê Văn Sơn: Điểm đáng chú ý là Bộ trưởng Bộ Tài chính đã thẳng thắn nhìn nhận tình trạng chậm hoàn thuế và những khó khăn thực tế mà doanh nghiệp đang gặp phải.
Cách nhìn nhận đó thể hiện sự thấu hiểu đối với người nộp thuế, nhất là khi doanh nghiệp còn khó khăn trong tiếp cận vốn. Đối với doanh nghiệp xuất khẩu, số tiền chờ hoàn có thể khá lớn, ảnh hưởng đến dòng tiền, chi phí vốn và hoạt động sản xuất, kinh doanh.
 |
| Ông Lê Văn Sơn, Trưởng ban Đào tạo Hội Tư vấn và Đại lý thuế TP. Hồ Chí Minh. |
Vì vậy, tôi cho rằng việc tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh giải quyết hồ sơ hoàn thuế có ý nghĩa thiết thực với doanh nghiệp.
Bộ trưởng cũng đưa ra những số liệu cụ thể về kết quả hoàn thuế, thời gian giải quyết hồ sơ và hướng khắc phục trong thời gian tới, trong đó có việc tiếp tục phân loại hồ sơ, tăng cường ứng dụng công nghệ.
Tôi ghi nhận nỗ lực của ngành Thuế trong đẩy nhanh tiến độ hoàn thuế, cải cách thủ tục và tạo thuận lợi cho người nộp thuế.
Phóng viên: Từ thực tế tư vấn, ông nhìn nhận thế nào về yêu cầu vừa đẩy nhanh hoàn thuế, vừa kiểm soát rủi ro được Bộ trưởng Bộ Tài chính đề cập?
Ông Lê Văn Sơn: Là người hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện thủ tục hoàn thuế, đồng thời có quá trình làm việc với cán bộ thuế, tôi cho rằng cần nhìn nhận hài hòa giữa quyền lợi doanh nghiệp và trách nhiệm quản lý nhà nước.
Nguyên nhân chậm hoàn thuế không chỉ đến từ cơ quan quản lý, mà còn có thể liên quan đến mức độ đầy đủ của hồ sơ doanh nghiệp và những thông tin cần kiểm tra, đối chiếu.
Với các giao dịch phức tạp, quá trình xác minh có thể liên quan đến nhiều bên. Hồ sơ xuất khẩu còn cần đối chiếu thông tin hải quan, thanh toán và các chứng từ liên quan.
Thực tế gần đây, những doanh nghiệp tuân thủ tốt đã được tạo thuận lợi hơn trong giải quyết hoàn thuế trước, kiểm tra sau. Tuy nhiên, vẫn có những hồ sơ kéo dài từ các năm trước cần tiếp tục kiểm tra, làm rõ.
Không chỉ làm việc với doanh nghiêp, qua thời gian làm việc trực tiếp với cơ quan Thuế, tôi cũng chia sẻ với những áp lực “kép” mà các công chức thuế gặp phải. Họ vừa phải giải quyết hồ sơ đúng thời hạn, vừa kiểm soát gian lận, vừa phải chịu trách nhiệm về quyết định hoàn thuế.
Vì vậy, giải pháp cần bao gồm cả việc nâng cao trách nhiệm và hoàn thiện quy trình, cơ sở pháp lý, công cụ hỗ trợ để cán bộ yên tâm thực thi nhiệm vụ.
Tôi đặc biệt ấn tượng với quan điểm thẳng thắn mà Bộ trưởng Bộ Tài chính nêu ra liên quan đến trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước trong việc chậm hoàn thuế. Ông nói về nguyên tắc ai có lỗi thì người đó phải chịu trách nhiệm. Đây là cơ sở quan trọng để tiếp tục hoàn thiện cơ chế bảo vệ quyền lợi người nộp thuế. Việc xác định trách nhiệm cần gắn với từng hồ sơ, từng nguyên nhân cụ thể.
Theo tôi, kết nối dữ liệu hóa đơn điện tử, kê khai thuế và thông tin doanh nghiệp sẽ giúp tự động hóa việc đối chiếu, phát hiện rủi ro sớm, giảm xác minh thủ công.
Công nghệ cần hỗ trợ cả quản lý rủi ro lẫn tạo thuận lợi cho doanh nghiệp tuân thủ tốt, qua đó rút ngắn thời gian giải quyết và giảm áp lực cho cán bộ thuế.
Phóng viên: Bộ trưởng cũng đề cập giải pháp định danh trong quản lý thuế. Theo ông, giải pháp này có ý nghĩa như thế nào đối với doanh nghiệp?
Ông Lê Văn Sơn: Trước hết, định danh giúp hạn chế tình trạng lợi dụng tên, thông tin căn cước của người khác để đăng ký thành lập doanh nghiệp phục vụ mục đích bất hợp pháp.
Thực tế thời gian qua, trong quá trình làm sạch mã số thuế, có những trường hợp người đứng tên thực tế không đăng ký kinh doanh nhưng bị lấy cắp thông tin để thành lập doanh nghiệp.
Việc xác thực, định danh có thể giúp hạn chế hành vi này và giúp người bị lợi dụng thông tin nhận biết sự việc.
Từ góc độ doanh nghiệp, minh bạch thông tin chủ thể kinh doanh cũng góp phần hạn chế doanh nghiệp ảo, phòng ngừa mua bán hóa đơn bất hợp pháp. Đây là giải pháp có ý nghĩa đối với việc xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch và bảo vệ doanh nghiệp hoạt động đúng pháp luật.
Phóng viên: Từ thực tế hỗ trợ người nộp thuế, ông đánh giá thế nào về công tác truyền thông và tiếp nhận phản hồi chính sách của ngành Thuế?
Ông Lê Văn Sơn: Thời gian gần đây, việc phổ biến chính sách mới, nhất là đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và người kinh doanh trên sàn thương mại điện tử, được triển khai khá đồng bộ.
Bên cạnh tập huấn trực tiếp, cơ quan thuế còn sử dụng tài liệu minh họa, infographic và các hình thức truyền thông trên mạng xã hội. Những cách làm này giúp người nộp thuế nhận biết mình thuộc đối tượng kê khai nào, có những chính sách miễn, giảm thuế gì để thực hiện.
Truyền thông cần giúp người nộp thuế hiểu cả quyền lợi và trách nhiệm. Khi hiểu cách hệ thống thuế vận hành, họ sẽ chủ động phối hợp, cập nhật thông tin và xử lý nghĩa vụ của mình.
Riêng với hoàn thuế, cần tăng cường hướng dẫn, cảnh báo sớm rủi ro về hóa đơn, chứng từ và điều kiện hoàn để doanh nghiệp hạn chế sai sót.
Tôi cũng ghi nhận tinh thần cầu thị của Bộ Tài chính trong tiếp nhận góp ý chính sách. Các ý kiến của doanh nghiệp, hội nghề nghiệp được tổng hợp theo nội dung, điều khoản; vấn đề nào tiếp thu, vấn đề nào chưa đồng thuận đều có giải trình.
Việc gửi dự thảo lấy ý kiến và phối hợp tổ chức hội thảo tạo điều kiện để những người trực tiếp thực hiện, tư vấn chính sách tham gia đóng góp.
Theo tôi, cải cách quản lý thuế cần hướng đến lợi ích hài hòa giữa Nhà nước, doanh nghiệp và cán bộ thực thi. Mục tiêu là hoàn thuế nhanh hơn, đồng thời xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng, giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển.
Phóng viên: Xin cảm ơn ông!
