 |
| Trưởng ban Quản lý tuân thủ và hỗ trợ người nộp thuế Nguyễn Thu Trà |
Phóng viên: Thưa bà, ngành Thuế đang nhắc nhiều đến việc chuyển dịch sang quản lý dựa trên dữ liệu. Bà có thể cho biết bản chất của sự thay đổi này và mục tiêu cốt lõi mà ngành Thuế hướng tới là gì?
Bà Nguyễn Thu Trà: Bản chất của sự thay đổi này là chúng ta chuyển từ phương thức quản lý dựa vào hồ sơ, tập trung vào kiểm tra và xử lý thủ công sang quản lý dựa trên dữ liệu. Trước đây, việc xử lý dữ liệu thường phân tán và phụ thuộc hoàn toàn vào số liệu mà người nộp thuế kê khai. Hiện nay, dữ liệu được thu thập từ nhiều nguồn, xử lý tập trung và phân tích tự động một cách kịp thời.
ục tiêu cốt lõi của chúng tôi là xây dựng một hệ thống quản trị thuế thông minh, biến hệ thống này trở thành một “trợ lý cao cấp” và đáng tin cậy cho người nộp thuế. Hệ thống này vận hành trên nền tảng dữ liệu minh bạch, hiệu quả, ứng dụng những công nghệ hiện đại nhất như: Big Data và AI để hỗ trợ tối đa cho người dân và doanh nghiệp.
Phóng viên: Hóa đơn điện tử (HĐĐT) được đánh giá là “trái tim” của quản lý thuế hiện đại. Bà nhận định thế nào về vai trò của HĐĐT trong việc hình thành hệ sinh thái dữ liệu, kiểm soát rủi ro và minh bạch hóa thị trường?
Bà Nguyễn Thu Trà: Dữ liệu HĐĐT là cực kỳ quan trọng vì nó phản ánh toàn bộ các giao dịch mua, bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ của doanh nghiệp. Dựa trên nguồn dữ liệu này, cơ quan Thuế có thể tăng cường đối chiếu chéo, ví dụ như đối chiếu giữa hóa đơn với tờ khai thuế hoặc đối chiếu với các dịch vụ vận chuyển hàng hóa để xác minh tính xác thực của giao dịch.
Thông qua việc xác định mối liên kết giữa người bán, người mua và dòng tiền, hệ thống có thể tự động phát hiện các trường hợp sử dụng hóa đơn bất hợp pháp, giúp giảm thiểu rủi ro cho cả cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp. Đặc biệt, việc đánh giá rủi ro chính xác giúp ngành Thuế tập trung kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm vào những đơn vị rủi ro cao, thay vì kiểm tra dàn trải, từ đó giảm phiền hà cho các doanh nghiệp tuân thủ tốt chính sách pháp luật thuế.
Cũng cần phải nhấn mạnh rằng để nâng cao hiệu quả công tác quản lý một mình dữ liệu của cơ quan Thuế là chưa đủ. Để hình thành một hệ sinh thái dữ liệu thuế tích hợp và kết nối đa chiều, ngành Thuế đã tăng cường phối hợp kết nối, thu thập từ cơ quan hải quan, đăng ký kinh doanh, hệ thống ngân hàng, các sàn thương mại điện tử, cho đến dữ liệu dân cư, bảo hiểm xã hội và cả thông tin từ các cơ quan Thuế nước ngoài.
Sự phối hợp này có ý nghĩa rất lớn. Hệ thống có thể đối chiếu thông tin giữa các ban ngành để phát hiện những điểm bất thường và đưa ra các gợi ý, nhắc nhở kịp thời để doanh nghiệp kiểm soát lại việc tuân thủ. Ngoài ra, việc phân tích sâu dữ liệu quy mô lớn còn giúp đánh giá xu hướng phát triển của nền kinh tế và các ngành nghề, hỗ trợ quan trọng cho công tác điều hành vĩ mô.
Phóng viên: Trong thời gian qua, khái niệm dịch vụ thuế “một chạm” và “không chạm” đã được cơ quan Thuế nhắc đến. Vậy đây có phải là bước đột phá trong công tác hỗ trợ người nộp thuế nhờ hệ thống dữ liệu đang ngày càng được hoàn thiện không thưa bà?
Bà Nguyễn Thu Trà: Đó chính là định hướng của chúng tôi. Khi dữ liệu được chuẩn hóa và liên thông, khả năng tự động tính toán thông tin phục vụ người nộp thuế ngày càng tốt hơn. Hiện nay, một số tờ khai quyết toán thuế TNCN đã được điền sẵn thông tin, người dân chỉ cần kiểm tra và xác nhận.
Trong thời gian tới, ngành Thuế đang hướng đến dịch vụ “một chạm” – tức là người nộp thuế chỉ cần xác nhận thông tin hệ thống đã chuẩn bị sẵn. Xa hơn nữa là mục tiêu “không chạm”, khi đó cơ quan Thuế quản lý hoàn toàn trên dữ liệu, giúp doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng thủ tục hành chính để tập trung hoàn toàn vào sản xuất kinh doanh. Hệ thống cũng sẽ cảnh báo sớm các sai sót để doanh nghiệp điều chỉnh hành vi kịp thời, nâng cao tính tự nguyện tuân thủ.
 |
| Hoá đơn điện tử “trái tim” của quản lý thuế hiện đại |
Không chỉ dừng lại ở việc quản lý, dữ liệu thuế còn mang lại những lợi ích giá trị gia tăng cho chính doanh nghiệp. Khi áp dụng các công cụ phân tích kỹ thuật tiên tiến, cơ quan Thuế có thể cung cấp cho doanh nghiệp cái nhìn toàn cảnh về vị thế của mình trong ngành.
Doanh nghiệp có thể biết được các chỉ tiêu hoạt động của mình như chi phí nguyên vật liệu, chi phí nhân công hay tỷ suất lợi nhuận đang đứng ở đâu so với các doanh nghiệp cùng quy mô trong cùng lĩnh vực. Những thông tin này là “chìa khóa” để doanh nghiệp nhận ra điểm yếu, cải tiến hoạt động và thậm chí là nâng cao uy tín khi vay vốn hoặc liên kết kinh doanh.
Phóng viên: Vậy bà có thông điệp gì gửi đến cộng đồng doanh nghiệp để cùng xây dựng một hệ sinh thái dữ liệu thuế bền vững?
Bà Nguyễn Thu Trà: Dữ liệu chính xác và đầy đủ là cốt lõi của thành công trong quản lý thuế số. Chúng tôi rất mong muốn doanh nghiệp tiếp tục nâng cao ý thức tuân thủ, thực hiện hóa đơn và kê khai đúng quy định, cung cấp dữ liệu đầy đủ cho cơ quan Thuế.
Việc này không chỉ giúp cơ quan Thuế hỗ trợ doanh nghiệp tốt hơn mà còn giảm chi phí tuân thủ và tạo ra một môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch.
Phóng viên: Xin cảm ơn bà!
