Xây “hành lang thông quan xanh”
Trong bối cảnh kinh tế thế giới tăng trưởng chậm và chuỗi cung ứng toàn cầu chịu nhiều áp lực, Hải quan cửa khẩu Cốc Nam đã chủ động triển khai các giải pháp linh hoạt để duy trì đà tăng trưởng ổn định. Điểm tựa quan trọng cho sự đột phá này là việc triển khai hiệu quả Nghị định số 167/2025/NĐ-CP và Quyết định số 1179/QĐ-CHQ từ ngày 15/8/2025, tạo ra hành lang pháp lý minh bạch cho cả doanh nghiệp (DN) và cơ quan chức năng.
Trao đổi về chiến lược này, ông Nguyễn Công Tuân, Đội trưởng Hải quan cửa khẩu Cốc Nam khẳng định, đơn vị đặc biệt chú trọng công tác trao đổi, nắm bắt thông tin ngoại biên thông qua việc phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng và DN phía Trung Quốc để giải quyết nhanh chóng các thủ tục thông quan. Thực tế, đơn vị đã lãnh đạo việc thiết lập và duy trì tốt kênh trao đổi thông tin thường xuyên với Hải quan Lũng Nghịu (Trung Quốc), xử lý linh hoạt các tình huống phát sinh ngay tại cửa khẩu.
 |
| Công chức Hải quan Cốc Nam kiểm tra hàng hóa XNK. Ảnh: H.Nụ |
Sự chủ động trong hợp tác quốc tế đã mang lại kết quả bằng việc phía Trung Quốc đã thực hiện làm việc cả ngày thứ Bảy và Chủ nhật. Việc tăng thời gian làm việc này đã tạo điều kiện thuận lợi hơn cho DN, giúp giảm đáng kể chi phí phát sinh liên quan đến lưu kho, lưu bãi và chi phí thời gian.
Nhờ nhịp cầu ngoại giao hiệu quả, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu (XNK) qua cửa khẩu Cốc Nam trong năm 2025 đạt con số kỷ lục trên 497 triệu USD, bằng 385,4% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, riêng mặt hàng sầu riêng và mít XK đạt kim ngạch 382 triệu USD, tăng 291,2% so với cùng kỳ năm 2024. Ở chiều NK, kim ngạch máy móc, hàng tạp hóa đạt 114, 9 triệu USD, tăng trưởng tới 2.330,3% so với năm 2024.
Quyết tâm nâng cao năng lực cạnh tranh
Thành công của Hải quan cửa khẩu Cốc Nam còn thể hiện rõ nét qua công tác quản lý thuế và nỗ lực cải thiện môi trường kinh doanh.
Mặc dù chỉ tiêu thu ngân sách nhà nước (NSNN) liên tục được điều chỉnh tăng mạnh từ 5 tỷ đồng ban đầu lên 180 tỷ đồng. Tuy nhiên, kết thúc năm 2025, đơn vị đã xuất sắc về đích với số thu đạt 278,5 tỷ đồng, tương đương 154,72% kế hoạch được giao.
Để đạt được con số kim ngạch XNK tăng trưởng 2.442,98% so với năm 2024, Hải quan cửa khẩu Cốc Nam đã chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy quản lý sang phục vụ. Trong đó, để nâng cao Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp huyện, thị và sở, ngành (DDCI), đơn vị đã thành lập tổ giải đáp vướng mắc, triển khai mã QR để DN đánh giá trực tiếp mức độ hài lòng của công chức. Kết quả khảo sát 66 DN thường xuyên hoạt động tại địa bàn cho thấy 100% đánh giá ở mức độ - rất hài lòng, khẳng định uy tín của đơn vị trong việc xây dựng môi trường kinh doanh công bằng và minh bạch.
Ông Nguyễn Công Tuân nhấn mạnh, Nghị quyết 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế là “kim chỉ nam”, nhưng để dẫn đường đến thành công cần sự tiên phong của đội ngũ cán bộ công chức trong toàn đơn vị trong việc đề xuất sáng kiến cải tiến quy trình, kiên quyết loại bỏ các khâu trung gian rườm rà.
Song hành với việc tạo thuận lợi thương mại, Hải quan cửa khẩu Cốc Nam luôn giữ vững kỷ cương và thực hiện nghiêm các biện pháp nghiệp vụ kiểm soát hải quan. Trong năm, đơn vị đã thực hiện kiểm tra, giám sát chặt chẽ 19.899 lượt phương tiện vận tải với khoảng 238.337 tấn hàng hóa. Công tác đấu tranh chống buôn lậu và gian lận thương mại đạt kết quả tích cực với 56 vụ vi phạm bị xử lý, số tiền phạt đạt hơn 120 triệu đồng.
Bước sang năm 2026, Hải quan cửa khẩu Cốc Nam đặt mục tiêu nâng cấp hạ tầng và nguồn nhân lực để đáp ứng yêu cầu hội nhập sâu rộng. Đơn vị đang tích cực kiến nghị đầu tư máy soi chiếu hiện đại, hệ thống điều tiết phương tiện tự động và xây dựng mô hình Cửa khẩu số thí điểm tại cửa khẩu Cốc Nam.
Đặc biệt, một giải pháp mang tính chiến lược đang được thúc đẩy là kiến nghị phía Trung Quốc đảm bảo thời gian làm việc tại lối thông quan Cốc Nam – Lũng Nghịu đủ 8 giờ /ngày và nâng cấp tuyến đường kết nối từ 1 làn xe lên 2 làn xe.
