Thứ tư 18/11/2026 15:36
Thời tiết: Hà Nội 30°C
Đà Nẵng 30°C
Cà Mau 32°C
Hải Phòng 27°C
TP Hồ Chí Minh 35°C
e-ISSN 3093-3501
Tuân thủ pháp luật / Tuân thủ pháp luật thuế, hải quan
aa

Đưa thuế vào trường học: Gieo sớm mầm văn hóa tuân thủ

Lan Trung
Trong bối cảnh kinh tế số bùng nổ, thế hệ trẻ tiếp xúc với thương mại điện tử, livestream bán hàng và sáng tạo nội dung từ rất sớm. Thế nhưng, hiểu biết về nghĩa vụ thuế vẫn thường bị bỏ ngỏ cho đến khi nghĩa vụ tài chính phát sinh. Đề án "Thuế học đường" ra đời như một bước đi chiến lược mang tính đột phá, không chỉ hình thành ý thức tuân thủ pháp luật tự nguyện từ sớm mà còn trang bị kỹ năng ứng xử văn minh cho những công dân số tương lai.
Sinh viên học tập thực tế tại Thuế TP. Hồ Chí Minh
Sinh viên Trường Đại học Tài chính Marketing học tập thực tế tại Thuế TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: PV

Khoảng trống nhận thực về thuế đối với học sinh sinh viên

Theo Trưởng Ban Pháp chế Cục Thuế Nguyễn Thị Lan Anh, chưa bao giờ học sinh, sinh viên lại tiếp cận với các giao dịch tài chính và tạo thu nhập sớm như hiện nay. Không dừng lại ở việc mua sắm trực tuyến hay sử dụng ví điện tử, nhiều học sinh THPT và sinh viên đã chủ động tham gia làm thêm, bán hàng online, tiếp thị liên kết (affiliate marketing), livestream hoặc nhận thu nhập từ các nền tảng số xuyên biên giới.

Bà Lan Anh cũng nêu rõ, mặc dù Chương trình giáo dục phổ thông ban hành kèm theo Thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT và Thông tư số 17/2025/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo đã đưa chủ đề “Ngân sách nhà nước và thuế” vào môn Giáo dục kinh tế và pháp luật lớp 10, nhưng do phạm vi và thời lượng có hạn, nội dung này chưa thể bao quát hết các tình huống mới xuất hiện trong đời sống số. Thêm vào đó, các hoạt động tuyên truyền của ngành Thuế hay cơ sở giáo dục thời gian qua chủ yếu tập trung vào sinh viên chuyên ngành kinh tế, tài chính, kế toán và luật, còn phụ thuộc vào nguồn lực riêng lẻ từng đơn vị, thiếu một bộ học liệu chuẩn hóa dùng chung.

Vì vậy Đề án “Thuế học đường” ra đời như một bước đi chiến lược mang tính đột phá, không chỉ hình thành ý thức tuân thủ pháp luật tự nguyện từ sớm, theo lộ trình nhận thức mà còn trang bị kỹ năng ứng xử văn minh cho những công dân số tương lai.

Đề án “Thuế học đường” được xây dựng theo hướng không tạo thêm môn học độc lập, không làm tăng tải chương trình giáo dục; ưu tiên học liệu trực quan, hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm, chuyên đề và học liệu số phù hợp với từng cấp học. Qua đó, từng bước chuyển từ tuyên truyền khi đã phát sinh nghĩa vụ sang chủ động phổ biến, trang bị kiến thức pháp luật thuế từ sớm, góp phần hình thành ý thức và văn hóa tuân thủ thuế bền vững.

Kinh nghiệm “gieo mầm” của các quốc gia phát triển

Đại diện Cục Thuế cũng cho biết, qua nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế cho thấy giáo dục thuế cho học sinh, sinh viên là xu hướng phổ biến trên thế giới nhằm xây dựng văn hóa tuân thủ tự nguyện. Báo cáo “Building Tax Culture, Compliance and Citizenship” năm 2021 của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) dựa trên khảo sát 140 sáng kiến tại 59 quốc gia đã chỉ ra rằng có tới 44% sáng kiến (64 sáng kiến) thuộc nhóm giảng dạy kiến thức về thuế, trong đó có 43 sáng kiến tập trung trực tiếp vào học sinh và sinh viên.

Liên minh Châu Âu (EU) đã triển khai dự án TAXEDU nhằm giúp người trẻ hiểu về thuế và ảnh hưởng của thuế đối với đời sống. EU đã xây dựng cổng thông tin phân chia theo ba nhóm tuổi: (trẻ em, thanh thiếu niên, người trưởng thành trẻ tuổi) với hệ thống trò chơi, video ngắn và bài giảng số sinh động, giúp người trẻ hiểu rõ thuế gắn liền với mua sắm, học tập, đi làm và khởi sự kinh doanh.

Tại Nhật Bản, cơ quan Thuế phối hợp chặt chẽ với ngành giáo dục cử báo cáo viên đến tận lớp học, tổ chức cuộc thi viết và chương trình tham quan cơ quan Thuế.

Tại Hàn Quốc, Bảo tàng Thuế thuộc Cơ quan Thuế quốc gia thiết kế riêng các chương trình trải nghiệm cho học sinh tiểu học và trung học kết hợp bài giảng ngắn, phiếu hoạt động và mô phỏng thực tế phù hợp với mọi lừa tuổi.

Kinh nghiệm quốc tế cũng cho thấy đánh giá tác động là khâu cần được chú trọng. Khảo sát của OECD cho thấy chỉ có 72 trong số 140 sáng kiến có thực hiện đánh giá và phần lớn mới dừng ở tác động ngắn hạn. Do đó, Đề án “Thuế học đường” tại Việt Nam xác định sẽ gắn liền ngay từ đầu với khảo sát thực trạng đầu vào, đo lường nhận thức trước, ngay sau hoạt động và theo dõi khả năng duy trì và cơ chế đánh giá độc lập.

Mô hình 4 cấp độ: Không tăng tải, đưa “Thuế” chạm vào đời sống

Từ kinh nghiệm quốc tế, Đề án “Thuế học đường” được thiết kế nội dung theo cấp độ tăng dần, phù hợp với đặc điểm nhận thức và tình huống thực tế của từng nhóm tuổi; kết hợp giáo dục kiến thức, truyền thông nâng cao nhận thức và hỗ trợ kỹ năng tuân thủ; thiết lập cơ chế phối hợp giữa cơ quan thuế, cơ quan quản lý giáo dục, cơ sở giáo dục, tổ chức thanh niên và chuyên gia; phát triển học liệu ngắn, trực quan, có thể cập nhật và sử dụng trên nhiều phương tiện; tổ chức thí điểm có kiểm soát, khảo sát trước và sau, đánh giá cả mức độ tiếp cận, thay đổi nhận thức, kỹ năng nhận diện tình huống và khả năng duy trì, nhân rộng.

Lộ trình thí điểm với 3 giai đoạn

Giai đoạn chuẩn bị và tham vấn (quý IV/2026 - Quý I/2027): Rà soát các sản phẩm tuyên truyền thuế hiện có, xây dựng khung nội dung, tổ chức hội thảo nội bộ và tham vấn trực tiếp các cơ quan quản lý giáo dục, cơ sở giáo dục để hoàn thiện dự thảo Đề án.

Giai đoạn nghiên cứu, thí điểm (năm 2027): Tiến hành khảo sát thực trạng nhu cầu và nhận thức của học sinh, sinh viên; biên soạn học liệu mẫu; tập huấn đội ngũ báo cáo viên. Đề án sẽ tổ chức thí điểm có trọng tâm, ưu tiên các trường THPT và cơ sở giáo dục đại học tự nguyện trước khi thử nghiệm ở cấp tiểu học và THCS.

Giai đoạn hoàn thiện và mở rộng (từ năm 2028): Đánh giá độc lập kết quả thí điểm dựa trên mức độ thay đổi nhận thức và kỹ năng nhận diện tình huống thực tế của người học, hoàn thiện kho học liệu số dùng chung và báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét phạm vi nhân rộng toàn quốc.

Nội dung giáo dục được phân tầng khoa học theo 4 cấp độ linh hoạt:

Cấp độ 1 - “Thuế quanh em” (dành cho học sinh Tiểu học): Giúp trẻ em bước đầu nhận biết thuế thông qua những câu chuyện, tranh vẽ, hoạt hình và trò chơi gần gũi. Học sinh hiểu một cách đơn giản rằng trường học, công viên, đường xá, bệnh viện quanh em được xây dựng từ nguồn lực chung của xã hội, trong đó có tiền thuế, từ đó gieo mầm ý thức giữ gìn tài sản công và trách nhiệm cộng đồng.

Cấp độ 2 - “Em tìm hiểu về thuế” (dành cho học sinh THCS): Gắn kiến thức thuế với trách nhiệm công dân và ý thức tiêu dùng minh bạch. Đề án hướng dẫn học sinh hình thành thói quen lấy hóa đơn khi mua hàng hóa, dịch vụ, nhận biết hóa đơn điện tử và tiếp cận nguồn thông tin thuế chính thống.

Cấp độ 3 - “Hiểu và nhận diện” (dành cho học sinh THPT): Trang bị khung kiến thức cốt lõi về quyền và nghĩa vụ thuế. Học sinh được đặt vào các tình huống thực tế như làm thêm, bán hàng online, tiếp thị liên kết, livestream để nhận diện thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế và biết cách tìm hiểu quy định.

Cấp độ 4 - “Hiểu và biết cách thực hiện” (dành cho sinh viên): Nâng cao kỹ năng thực hành gắn với thu nhập từ nền tảng số, khởi nghiệp và đi làm sau khi tốt nghiệp. Sinh viên được hướng dẫn trực tiếp cách tra cứu, đăng ký và sử dụng dịch vụ thuế điện tử (e-Tax).

Bộ học liệu “Thuế học đường” sẽ được thiết kế dạng mô-đun chuẩn hóa, ưu tiên sản phẩm số như infographic, video ngắn, slide bài giảng và tích hợp mã QR kết nối tới trang thông tin chính thống của cơ quan Thuế.

Đại diện Cục Thuế cũng cho biết, cơ quan Thuế sẽ phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Bộ Tư pháp, Bộ Nội vụ.. nhằm đảm bảo tính sư phạm, sự hấp dẫn và bảo vệ an toàn dữ liệu cá nhân của người học.

Có thể nói Đề án “Thuế học đường” không đơn thuần là một chiến dịch tuyên truyền pháp luật ngắn hạn, mà là chiến lược dài hạn nhằm đổi mới công tác truyền thông thuế theo hướng phòng ngừa chủ động, lấy người học và hành vi thực tế làm trung tâm. Việc hình thành văn hóa tuân thủ thuế từ sớm sẽ giúp thế hệ trẻ bước vào nền kinh tế số với sự tự tin, am hiểu pháp luật và tinh thần trách nhiệm.

Tin bài có thể bạn quan tâm

Cảnh báo rủi ro thuế đối với doanh nghiệp nhập khẩu linh kiện điện tử

Cảnh báo rủi ro thuế đối với doanh nghiệp nhập khẩu linh kiện điện tử

Thuế TP. Đà Nẵng đề nghị các doanh nghiệp nhập khẩu linh kiện điện tử chủ động rà soát việc kê khai thuế, hóa đơn, chứng từ và chi phí.
Thuế tỉnh Sơn La: Điểm danh 114 người nộp thuế còn nợ 118,73 tỷ đồng

Thuế tỉnh Sơn La: Điểm danh 114 người nộp thuế còn nợ 118,73 tỷ đồng

Theo Thông báo số 31/TB-SLA ngày 10/11/2026, Thuế tỉnh Sơn La công khai danh sách 114 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước. Tổng số tiền nợ thuế tính đến ngày 31/10/2026 là 118,73 tỷ đồng.
Thuế tỉnh Cao Bằng công khai 36 người nợ thuế

Thuế tỉnh Cao Bằng công khai 36 người nợ thuế

Theo Thông báo số 1917/TB-CBA ngày 12/11/2026, Thuế tỉnh Cao Bằng công khai thông tin người nộp thuế còn nghĩa vụ tài chính chưa hoàn thành. Cụ thể, tổng số tiền nợ thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước là 62,66 tỷ đồng. Danh sách gồm 36 người nộp thuế, được sắp xếp theo số tiền nợ thuế tính đến ngày 31/10/2026.
Hải quan khu vực XII: Công khai danh sách 67 người nộp thuế nợ hơn 105,7 tỷ đồng

Hải quan khu vực XII: Công khai danh sách 67 người nộp thuế nợ hơn 105,7 tỷ đồng

Chi cục Hải quan khu vực XII vừa công khai danh sách 67 người nộp thuế còn nợ thuế tính đến ngày 31/10/2026, với tổng số tiền thuế, tiền chậm nộp và tiền phạt còn nợ 105,72 tỷ đồng. Toàn bộ các trường hợp trong danh sách đều thuộc diện cưỡng chế theo quy định.
Khoanh vùng rủi ro thuế, hóa đơn từ giao dịch thương mại điện tử

Khoanh vùng rủi ro thuế, hóa đơn từ giao dịch thương mại điện tử

Kế hoạch cao điểm chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ tại Quyết định số 186/QĐ-BCĐ đặt giao dịch trên sàn thương mại điện tử, nền tảng số và hóa đơn vào nhóm cần kiểm soát bên cạnh nhiều lĩnh vực. Trọng tâm không phải kiểm tra đại trà, mà cần khai thác, đối chiếu chuỗi dữ liệu để nhận diện đúng giao dịch, chủ thể và những dấu hiệu bất thường về doanh thu, hóa đơn, dòng tiền, nguồn gốc hàng hóa.
Thanh Hóa điểm tên 496 trường hợp nợ hơn 251 tỷ đồng

Thanh Hóa điểm tên 496 trường hợp nợ hơn 251 tỷ đồng

Thuế cơ sở 1 tỉnh Thanh Hóa công khai 496 người nộp thuế còn nợ ngân sách nhà nước đến ngày 30/9/2026, với tổng số tiền 251,12 tỷ đồng. Trong số đó, Công ty Cổ phần Đông Sơn Thanh Hóa có số tiền nợ lớn nhất, gần 156,9 tỷ đồng.
Phòng ngừa rủi ro thuế từ mỗi giao dịch của doanh nghiệp

Phòng ngừa rủi ro thuế từ mỗi giao dịch của doanh nghiệp

Quản lý thuế ngày càng dựa trên dữ liệu số, hóa đơn điện tử và các công cụ phân tích rủi ro, đòi hỏi doanh nghiệp phải chủ động nâng cao năng lực tuân thủ. Theo các chuyên gia pháp lý, nhiều rủi ro thuế không bắt đầu từ khâu kê khai, quyết toán mà xuất phát ngay trong quá trình ký hợp đồng, giao nhận hàng hóa, thanh toán và quản trị nội bộ.
Thái Nguyên: Một doanh nghiệp nợ thuế hơn 1,5 tỷ đồng bị cưỡng chế ngừng sử dụng hóa đơn

Thái Nguyên: Một doanh nghiệp nợ thuế hơn 1,5 tỷ đồng bị cưỡng chế ngừng sử dụng hóa đơn

Thuế tỉnh Thái Nguyên vừa ban hành quyết định cưỡng chế bằng biện pháp ngừng sử dụng hóa đơn đối với Công ty Cổ phần Măng Gan Chiến Thắng do có tiền thuế nợ quá 90 ngày. Số tiền bị cưỡng chế hơn 1,545 tỷ đồng.
Hai hệ thống sổ kế toán: Không chỉ là câu chuyện thất thu thuế

Hai hệ thống sổ kế toán: Không chỉ là câu chuyện thất thu thuế

Việc doanh nghiệp duy trì hai hệ thống sổ kế toán không chỉ tiềm ẩn nguy cơ thất thu ngân sách mà còn làm sai lệch thông tin tài chính, gia tăng rủi ro pháp lý và ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận vốn. Trong bối cảnh ngành Thuế đẩy mạnh quản lý dựa trên dữ liệu, các chuyên gia cảnh báo những khoản doanh thu nằm ngoài sổ sách ngày càng khó che giấu.
Lào Cai: Lộ diện khoản nợ thuế hơn 103 tỷ đồng

Lào Cai: Lộ diện khoản nợ thuế hơn 103 tỷ đồng

Thuế cơ sở 1 tỉnh Lào Cai vừa công khai 73 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, với tổng số tiền hơn 103,36 tỷ đồng tính đến ngày 27/10/2026. Đáng chú ý, Công ty TNHH Phát triển Đô thị Minh Quân đứng đầu danh sách với số nợ gần 47,78 tỷ đồng.
Hà Tĩnh công khai danh sách nợ thuế hơn 118 tỷ đồng

Hà Tĩnh công khai danh sách nợ thuế hơn 118 tỷ đồng

Hai đơn vị cơ sở của Thuế tỉnh Hà Tĩnh (gồm: cơ sở 1 và cơ sở 5) công khai 2.294 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, với tổng số tiền hơn 118,39 tỷ đồng. Trong đó, riêng Thuế cơ sở 1 tỉnh Hà Tĩnh ghi nhận số nợ hơn 102,88 tỷ đồng, Thuế cơ sở 5 tỉnh Hà Tĩnh là hơn 15,5 tỷ đồng.
Chưa đăng ký kinh doanh vẫn có thể bị khấu trừ thuế từ tiếp thị liên kết

Chưa đăng ký kinh doanh vẫn có thể bị khấu trừ thuế từ tiếp thị liên kết

Thu nhập từ tiếp thị liên kết cần được phân loại đúng để xác định nghĩa vụ thuế, kể cả khi cá nhân chưa đăng ký kinh doanh. Theo đó, cần làm rõ cách phân biệt tiền lương, tiền công với thu nhập kinh doanh và trách nhiệm khấu trừ của sàn để xác định rõ nghĩa vụ thuế.
TP. Đà Nẵng công khai hơn 2.700 người nộp thuế nợ trên 120 tỷ đồng

TP. Đà Nẵng công khai hơn 2.700 người nộp thuế nợ trên 120 tỷ đồng

Ba đơn vị thuế cơ sở thuộc Thuế TP. Đà Nẵng vừa công khai danh sách 2.770 người nộp thuế còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước, với tổng số tiền hơn 120,95 tỷ đồng tính đến ngày 30/9/2026.
Nhiều doanh nghiệp nợ thuế lớn tại Thanh Hóa bị điểm danh

Nhiều doanh nghiệp nợ thuế lớn tại Thanh Hóa bị điểm danh

Sáu đơn vị cơ sở thuộc Thuế tỉnh Thanh Hóa (gồm cơ sở: 2, 6, 7, 8, 12, 13) vừa công khai danh sách 691 trường hợp còn nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước tính đến ngày 30/9/2026, với tổng số nợ hơn 224 tỷ đồng.
Đề xuất chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh với cá nhân bị giả mạo thông tin đăng ký kinh doanh

Đề xuất chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh với cá nhân bị giả mạo thông tin đăng ký kinh doanh

Bộ Tài chính đề xuất tạm thời chưa áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân bị giả mạo thông tin để đăng ký kinh doanh khi đáp ứng các điều kiện theo quy định. Đề xuất được đưa ra trong bối cảnh cơ quan Thuế đã tiếp nhận 614 phản ánh về việc thông tin cá nhân bị sử dụng trái phép để đăng ký thành lập doanh nghiệp, hộ kinh doanh.