(HQ Online) - Sự ra đời của Cổng thông tin thương mại điện tử (TMĐT) là một bước tiến lớn trong quản lý thuế nhằm chống thất thu ngân sách nhà nước. Hiện ngành Thuế đang tập trung hỗ trợ các doanh nghiệp là chủ sàn TMĐT, các cá nhân kinh doanh trên các sàn để đảm bảo thu đúng, thu đủ và thuận tiện nhất cho người nộp thuế.
 |
| Ngày 15/12/2022, Tổng cục Thuế đã chính thức vận hành Cổng thông tin thương mại điện tử, tiếp nhận thông tin từ các sàn giao dịch TMĐT. |
Lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm của chuyển đổi số
Thực hiện quy định tại Nghị định số 91/2022/NĐ-CP, cơ quan Thuế đã chính thức vận hành Cổng thông tin TMĐT để tiếp nhận thông tin từ các sàn TMĐT. Theo thông tin từ Tổng cục Thuế, từ kỳ cung cấp thông tin đầu tiên tính đến ngày 27/02/2023, đã có trên 280 sàn cung cấp thông tin trên Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế, trong đó, có một số sàn chiếm thị phần lớn như: Shopee, Lazada, Sendo, Voso,… đã cung cấp thông tin theo quý và các thông tin đáp ứng được theo quy định như: thông tin chung, thông tin liên hệ, địa chỉ kinh doanh, địa chỉ thường trú, nhóm ngành hàng dịch vụ kinh doanh, tài khoản ngân hàng. Đến nay, cơ quan Thuế đã có thông tin của 53.585 cá nhân và 16.003 tổ chức đăng ký bán hàng trên sàn trên Cổng thông tin TMĐT với gần 16 triệu lượt giao dịch và tổng giá trị giao dịch là khoảng 5.500 tỷ đồng.
Theo bà Tạ Thị Phương Lan, Phó Vụ trưởng Vụ Quản lý thuế doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh, cá nhân (Tổng cục Thuế), việc hỗ trợ các sàn cung cấp thông tin bằng hình thức điện tử thông qua Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế giúp cắt giảm thủ tục hành chính, tiết kiệm chi phí tuân thủ pháp luật thuế theo định hướng của Chính phủ là lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm của chuyển đổi số. Đồng thời, Cổng có khả năng tiếp nhận thông tin với quy mô lớn, thường xuyên, liên tục từ các sàn TMĐT thông qua hệ thống công nghệ thông tin hiện đại, tích hợp, đảm bảo bảo mật thông tin theo quy định của pháp luật. Nhằm hỗ trợ các sàn TMĐT cung cấp thông tin theo định dạng chuẩn, Tổng cục Thuế đã nâng cấp phần mềm hỗ trợ kê khai (HTKK) giúp sàn kết xuất file XML chuẩn định dạnh để gửi qua Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế. Như vậy, tổ chức là chủ sở hữu sàn giao dịch TMĐT sử dụng tài khoản giao dịch thuế điện tử để đồng thời đăng nhập và cung cấp thông tin trên Cổng thông tin TMĐT.
GS.TS Hoàng Văn Cường, Ủy viên Ủy ban Tài chính-Ngân sách của Quốc hội cho rằng, cần củng cố về mặt pháp lý để bảo đảm có đầy đủ cơ sở pháp lý thực hiện những biện pháp quản lý thuế. Mặt khác, trong những giao dịch hàng hóa thông thường, người nộp thuế, người chịu thuế xuất hiện tại nơi quản lý thuế, còn những giao dịch trên không gian mạng nhất là giao dịch xuyên biên giới thì người nộp thuế không xuất hiện ở đây, do đó, việc quản lý ở đây không phải là quản lý những con người tham gia vào giao dịch mà là quản lý hoạt động kinh tế phát sinh trên thực tế. Bởi vậy cần phải có khuôn khổ pháp lý để thực thi công tác quản lý nhằm bảo đảm sự đồng bộ giữa pháp luật trong nước và phù hợp với thông lệ quốc tế.
Tới đây, Tổng cục Thuế sẽ tiếp tục phối hợp với Bộ Công Thương để trao đổi thông tin thường xuyên về danh sách các website/ứng dụng cung cấp dịch vụ TMĐT nhằm hỗ trợ kịp thời cho các doanh nghiệp là chủ sở hữu sàn giao dịch TMĐT trong việc cung cấp thông tin theo quy định.
Rà soát kĩ lưỡng tổ chức, cá nhân kinh doanh
Qua kỳ cung cấp thông tin đầu tiên cho thấy số lượng cá nhân kinh doanh qua sàn TMĐT nói riêng và trên mạng xã hội Facebook, Zalo… là không nhỏ. Tổng cục Thuế cho biết, những đối tượng này đều thuộc diện điều chỉnh của pháp luật về thuế đối với cá nhân kinh doanh. Theo đó, cá nhân kinh doanh không phân biệt kinh doanh theo hình thức truyền thống hay kinh doanh TMĐT đều thuộc diện chịu thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân nếu có phát sinh doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở lên.
Bà Tạ Thị Phương Lan cho biết, trong thời gian qua, ngành Thuế đã chủ động triển khai các giải pháp tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế, phối hợp với các cơ quan có liên quan để khai thác thông tin cá nhân có hoạt động kinh doanh online. Đồng thời, trên cơ sở thông tin do sàn giao dịch TMĐT cung cấp trên Cổng thông tin TMĐT, cơ quan Thuế sẽ khai thác thông tin về hoạt động kinh doanh của các tổ chức, cá nhân và thực hiện rà soát đưa vào diện quản lý, yêu cầu kê khai phù hợp thực tế hoặc điều chỉnh doanh thu nếu chưa phù hợp.
Ngoài ra, với dữ liệu thông tin thu được, ngành Thuế sẽ tổ chức phân tích dữ liệu dựa trên nền tảng cơ sở dữ liệu lớn, áp dụng trí tuệ nhận tạo (AI) để đưa ra các cảnh báo đối với trường hợp vượt ngưỡng rủi ro và đề xuất các biện pháp quản lý thuế phù hợp đối với hoạt động của từng người nộp thuế.
Đại diện Tổng cục Thuế khẳng định, trường hợp cá nhân không thực hiện việc kê khai, nộp thuế hoặc kê khai không đầy đủ số thuế phải nộp theo quy định, tùy theo mức độ vi phạm của người nộp thuế, cơ quan thuế sẽ xử lý vi phạm theo quy định tại Luật Quản lý thuế và Nghị định số 125/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn.
GS. TS Hoàng Văn Cường lưu ý, khi thu thuế trên nền tảng số thì cần bảo đảm việc thu đúng đối tượng, tránh tình trạng trốn thuế, mất bình đẳng giữa những người kinh doanh ở các lĩnh vực truyền thống phải nộp thuế, trong khi người kinh doanh thông qua mạng, nền tảng số lại trốn thuế. Bên cạnh đó, trong hợp tác quốc tế, các nước cần bắt tay với nhau để tránh chuyển giá, chuyển thuế, tránh tình trạng các quốc gia cho thuế thấp xuống để trốn thuế.
