 |
| Công chức Hải quan khu vực XI kiểm tra tại Công ty TNHH Nhiệt điện Vũng Áng II. Ảnh: Hải quan khu vực XI |
Chính sách ưu đãi thuế đối với hàng hóa nhập khẩu tạo tài sản cố định góp phần hỗ trợ doanh nghiệp triển khai dự án đầu tư, đổi mới công nghệ và mở rộng sản xuất. Cùng với việc tạo thuận lợi để doanh nghiệp thụ hưởng chính sách, yêu cầu đặt ra là hàng hóa phải được quản lý, sử dụng đúng mục đích, đúng quy định.
Trên địa bàn Nghệ An, Hà Tĩnh, hoạt động xuất nhập khẩu tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. 9 tháng của năm 2026, Chi cục Hải quan khu vực XI đã giải quyết 170.928 tờ khai, tăng 46,7% so với cùng kỳ năm 2025; kim ngạch xuất nhập khẩu đạt hơn 13,28 tỷ USD, tăng 51,9%.
Quy mô hoạt động xuất nhập khẩu tăng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác quản lý hàng hóa nhập khẩu, trong đó có hàng hóa được hưởng chính sách miễn thuế để tạo tài sản cố định. Trên cơ sở quản lý rủi ro, Chi cục Hải quan khu vực XI tập trung nguồn lực kiểm tra những dự án lớn, dự án có nguy cơ rủi ro trên địa bàn.
Trong 9 tháng, Chi cục đã tiến hành kiểm tra thực tế việc lắp đặt, sử dụng máy móc, thiết bị nhập khẩu miễn thuế tại 3 doanh nghiệp, gồm Công ty TNHH MTV Bò sữa Việt Nam, Công ty TNHH Nhiệt điện Vũng Áng II và Công ty Cổ phần Thủy điện Vũ Quang.
Tại doanh nghiệp, đoàn kiểm tra đối chiếu danh mục hàng hóa miễn thuế dự kiến nhập khẩu đã thông báo, hồ sơ hải quan với thực tế lắp đặt, sử dụng máy móc, thiết bị và sổ sách kế toán. Việc đối chiếu giữa hồ sơ và thực tế giúp cơ quan Hải quan đánh giá tình trạng quản lý, sử dụng hàng hóa miễn thuế, đồng thời nhận diện những nội dung cần chấn chỉnh.
Cụ thể, tại Công ty TNHH Nhiệt điện Vũng Áng II, qua kiểm tra, đối chiếu hồ sơ hải quan, sổ sách kế toán và tình trạng vận hành máy móc, Chi cục Hải quan khu vực XI đã phát hiện những nội dung cần chấn chỉnh trong việc thực hiện thủ tục hải quan, quản lý máy móc, trang thiết bị là hàng hóa nhập khẩu miễn thuế tạo tài sản cố định.
Chi cục đã kịp thời nhắc nhở, chấn chỉnh công tác thực hiện thủ tục hải quan, quản lý máy móc, trang thiết bị và xử lý các hành vi vi phạm hành chính theo quy định.
Chi cục Hải quan khu vực XI cũng kiểm tra việc lắp đặt, sử dụng hàng hóa nhập khẩu miễn thuế tại Công ty TNHH MTV Bò sữa Việt Nam và Công ty Cổ phần Thủy điện Vũ Quang.
Theo lãnh đạo Chi cục Hải quan khu vực XI, kiểm tra hàng hóa miễn thuế cần gắn với thực tế hoạt động của doanh nghiệp, vừa bảo đảm yêu cầu quản lý, vừa giúp doanh nghiệp nhận diện và khắc phục những vấn đề còn tồn tại.
Qua kiểm tra, cơ quan Hải quan vừa làm rõ việc quản lý, sử dụng hàng hóa miễn thuế trên thực tế, vừa hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện đúng quy định. Đây cũng là cơ sở để doanh nghiệp chủ động hơn trong quản lý máy móc, thiết bị trong quá trình sử dụng.
Theo cơ quan Hải quan, quản lý hàng hóa nhập khẩu miễn thuế tạo tài sản cố định không chỉ dừng ở thời điểm hoàn thành thủ tục nhập khẩu. Trong quá trình hoạt động, doanh nghiệp phải tiếp tục theo dõi, quản lý tình trạng, mục đích và quá trình sử dụng máy móc, thiết bị.
Thực tế cho thấy công tác này đòi hỏi sự phối hợp giữa bộ phận kỹ thuật, kế toán và bộ phận thực hiện thủ tục hải quan. Khi có thay đổi liên quan đến tài sản, doanh nghiệp cần kịp thời cập nhật thông tin và thực hiện các thủ tục theo quy định.
 |
| Công chức Hải quan khu vực XI kiểm tra tại Công ty TNHH MTV Bò sữa Việt Nam. Ảnh: Hải quan khu vực XI |
Một số sai sót trong khai báo hoặc quản lý hàng hóa có thể không làm phát sinh thêm số thuế phải nộp nhưng vẫn ảnh hưởng đến tính chính xác của thông tin phục vụ công tác quản lý. Vì vậy, việc kiểm soát đầy đủ hồ sơ, chứng từ và tình trạng sử dụng tài sản miễn thuế là yêu cầu doanh nghiệp cần chú trọng.
Từ thực tế này, kiểm tra việc lắp đặt, sử dụng hàng hóa nhập khẩu miễn thuế không chỉ nhằm phát hiện, xử lý vi phạm mà còn giúp doanh nghiệp rà soát lại quy trình quản lý tài sản.
Trong quá trình kiểm tra, Chi cục Hải quan khu vực XI đã hướng dẫn doanh nghiệp hoàn thiện việc lưu trữ chứng từ kế toán, tăng cường phối hợp giữa các bộ phận và theo dõi quá trình quản lý, sử dụng tài sản miễn thuế.
Theo đại diện Công ty TNHH Nhiệt điện Vũng Áng II, qua quá trình làm việc với cơ quan Hải quan, doanh nghiệp có thêm cơ sở để rà soát, hoàn thiện công tác quản lý, sử dụng máy móc, thiết bị nhập khẩu miễn thuế. Doanh nghiệp sẽ tiếp tục phối hợp với cơ quan Hải quan và thực hiện đầy đủ các quy định liên quan trong quá trình hoạt động.
Việc kết hợp kiểm tra với hướng dẫn, chấn chỉnh giúp doanh nghiệp hiểu rõ hơn trách nhiệm đi cùng với chính sách ưu đãi thuế, đồng thời chủ động hạn chế sai sót trong quá trình quản lý, sử dụng tài sản.
Đối với cơ quan Hải quan, hoạt động này góp phần tăng cường quản lý đối với hàng hóa nhập khẩu miễn thuế tạo tài sản cố định, bảo đảm chính sách ưu đãi được thực hiện đúng quy định và phòng ngừa nguy cơ thất thu ngân sách.
Với sự chủ động của Chi cục Hải quan khu vực XI, trong 9 tháng, đơn vị hoàn thành 64 cuộc kiểm tra, thu nộp ngân sách hơn 11,27 tỷ đồng. Chỉ tính riêng trong quý III/2026, Chi cục đã thực hiện 24 cuộc kiểm tra sau thông quan, thu nộp ngân sách nhà nước hơn 8,4 tỷ đồng.
Kết quả này cho thấy công tác kiểm tra được triển khai theo hướng tập trung vào những lĩnh vực, đối tượng có nguy cơ rủi ro, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý nhưng vẫn tạo điều kiện để hoạt động xuất nhập khẩu diễn ra thuận lợi.
Qua kiểm tra tại 3 doanh nghiệp, Chi cục Hải quan khu vực XI tiếp tục tăng cường quản lý hàng hóa nhập khẩu miễn thuế theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, gắn kiểm tra với hướng dẫn và hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ.
