Bộ Công Thương đang lấy ý kiến cho Dự thảo Nghị định mới về quản lý hoạt động bán hàng đa cấp, với trọng tâm là đơn giản hóa 11 thủ tục hành chính hiện hành. Không chỉ nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp hoạt động chân chính, dự thảo lần này còn hướng tới mục tiêu siết chặt quản lý, nâng cao tính minh bạch, và đặc biệt là bịt các "kẽ hở" pháp lý lâu nay vốn bị các mô hình đa cấp biến tướng lợi dụng.
 |
| Các quy định mới kỳ vọng chặn đứng hành vi lợi dụng mô hình đa cấp để trục lợi. |
Một trong những điểm nổi bật của Dự thảo là việc rà soát và đơn giản hóa 11 thủ tục hành chính trong lĩnh vực bán hàng đa cấp. Việc sửa đổi theo hướng giảm bớt các bước không cần thiết và không phát sinh thêm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.
Cụ thể, các thủ tục quan trọng như cấp, gia hạn, sửa đổi, cấp lại hay chấm dứt giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp đều được đề xuất điều chỉnh theo hướng gọn nhẹ, rút ngắn thời gian xử lý. Tương tự, các thủ tục về thông báo hoạt động, công nhận chương trình đào tạo, rút tiền ký quỹ hay đăng ký hoạt động tại địa phương cũng được đề xuất sửa đổi theo tinh thần tương tự.
Đặc biệt, cơ quan soạn thảo còn đề xuất bãi bỏ hoàn toàn hai thủ tục được cho là không còn phù hợp, bao gồm: thông báo thay đổi thông tin danh mục hàng hóa kinh doanh theo phương thức đa cấp và thủ tục kiểm tra cấp xác nhận kiến thức pháp luật về bán hàng đa cấp. Việc bãi bỏ này được kỳ vọng sẽ giảm tải gánh nặng hành chính cho doanh nghiệp hoạt động chân chính.
Bên cạnh việc tạo thuận lợi cho doanh nghiệp tuân thủ, Dự thảo Nghị định mới được xây dựng theo hướng siết chặt quản lý. Lý do quan trọng để xây dựng Nghị định mới là nhằm khắc phục bất cập trong quá trình thực thi các quy định hiện hành, đặc biệt là tình trạng lợi dụng mô hình đa cấp để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật, lôi kéo người dân tham gia dưới hình thức trá hình.
Theo lý giải của Bộ Công Thương, dự thảo này phản ánh quan điểm ngăn ngừa những mô hình kinh doanh biến tướng. Việc siết chặt quản lý này nhằm đảm bảo không còn kẽ hở để các hoạt động lừa đảo, phi pháp núp bóng đa cấp có thể tồn tại.
Mục tiêu cuối cùng của Nghị định mới là thiết lập một môi trường kinh doanh minh bạch, cạnh tranh lành mạnh, nơi các quy định pháp luật được rõ ràng và dễ dàng tuân thủ đối với doanh nghiệp chân chính, đồng thời đủ mạnh mẽ để ngăn chặn và xử lý hiệu quả tình trạng đa cấp biến tướng.
Hiện tại, cả nước có 16 doanh nghiệp kinh doanh đa cấp được cấp phép đang hoạt động, con số này đã giảm mạnh so với thời điểm cao điểm năm 2016 với gần 70 doanh nghiệp, cho thấy sự sàng lọc nhất định của thị trường, nhưng vẫn cần một khung pháp lý vững chắc hơn để quản lý hiệu quả.
