 |
| Đợt cao điểm kiểm tra lần này không chỉ nhằm phát hiện, xử lý, truy nguồn hàng giả, mà còn hướng tới nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của các tổ chức, cá nhân tham gia thị trường. Ảnh minh họa. |
Kiểm tra toàn diện, từ hồ sơ đến sản phẩm
Một chiến dịch kiểm tra quy mô toàn quốc trong lĩnh vực dược, mỹ phẩm đang được đẩy nhanh tiến độ với yêu cầu khẩn trương từ cơ quan quản lý.
Theo đề nghị của Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế), Sở Y tế các tỉnh, thành phố phải triển khai ngay đợt cao điểm kiểm tra việc chấp hành pháp luật đối với các cơ sở đăng ký, sản xuất, kinh doanh dược, mỹ phẩm và gửi báo cáo kết quả trước ngày 1/6/2026.
Động thái này được đưa ra trong bối cảnh tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc trong lĩnh vực y tế vẫn diễn biến phức tạp, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân và niềm tin thị trường.
| Một trong những điểm đáng chú ý của đợt cao điểm là việc mở rộng kiểm tra sang các nền tảng số. Hoạt động kinh doanh dược, mỹ phẩm trên các sàn TMĐT và mạng xã hội như: Shopee, Lazada, Tiki, TikTok Shop, Facebook, Instagram, TikTok, YouTube được xác định là khu vực có nguy cơ cao phát sinh vi phạm. |
Không chỉ tập trung vào khâu lưu thông, đợt kiểm tra lần này được thiết kế theo hướng bao trùm toàn bộ chuỗi hoạt động của sản phẩm dược và mỹ phẩm. Từ điều kiện pháp lý của cơ sở, tiêu chuẩn sản xuất, đến chất lượng, nguồn gốc và tính hợp pháp của sản phẩm đang lưu hành trên thị trường đều nằm trong diện kiểm soát.
Đối với lĩnh vực dược, nội dung kiểm tra bao gồm các điều kiện kinh doanh như giấy chứng nhận đủ điều kiện, việc duy trì các tiêu chuẩn thực hành tốt (GPs), số đăng ký lưu hành hoặc giấy phép nhập khẩu.
Đồng thời, các yếu tố như hóa đơn, chứng từ, hạn sử dụng và việc tuân thủ quy định bán thuốc theo đơn cũng được rà soát chặt chẽ.
Trong lĩnh vực mỹ phẩm, yêu cầu đặt ra không kém phần nghiêm ngặt. Các cơ sở phải đảm bảo đầy đủ điều kiện sản xuất, hoàn thiện hồ sơ công bố sản phẩm, cung cấp tài liệu thông tin sản phẩm (PIF), đồng thời bảo đảm sự thống nhất giữa hồ sơ và sản phẩm thực tế.
Quy định về ghi nhãn, quảng cáo và nguồn gốc xuất xứ cũng là những nội dung trọng tâm.
Cách tiếp cận này cho thấy cơ quan quản lý không chỉ xử lý “phần ngọn” là hàng hóa vi phạm trên thị trường, mà còn kiểm soát từ “gốc”, nơi phát sinh nguy cơ rủi ro đối với chất lượng sản phẩm.
Truy quét hàng giả cả online lẫn truyền thống
Một trong những điểm đáng chú ý của đợt cao điểm là việc mở rộng kiểm tra sang các nền tảng số. Hoạt động kinh doanh dược, mỹ phẩm trên các sàn TMĐT và mạng xã hội như: Shopee, Lazada, Tiki, TikTok Shop, Facebook, Instagram, TikTok, YouTube được xác định là khu vực có nguy cơ cao phát sinh vi phạm.
Theo Cục Quản lý Dược, đặc thù của môi trường số là tính phân tán, khó kiểm soát, tạo điều kiện cho các sản phẩm chưa được cấp phép hoặc không rõ nguồn gốc len lỏi vào thị trường.
Do đó, các địa phương được đề nghị tăng cường phát hiện và xử lý các hành vi như: kinh doanh thuốc chưa được cấp phép lưu hành, mỹ phẩm chưa được tiếp nhận công bố, sản phẩm thuộc diện không được phép kinh doanh qua TMĐT, hoặc các sản phẩm đã có thông báo thu hồi.
Ngoài ra, nội dung quảng cáo sai quy định, vốn là “điểm nóng” trên các nền tảng mạng xã hội cũng nằm trong diện kiểm tra và xử lý.
Các trường hợp vi phạm không chỉ bị xử lý theo thẩm quyền mà còn được yêu cầu phối hợp với các bộ, ngành liên quan như: Bộ Công Thương, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Khoa học và Công nghệ để xử lý đồng bộ.
Trong đợt kiểm tra này, nguyên tắc xử lý vi phạm được đặt ra rõ ràng: xử lý nghiêm theo đúng quy định pháp luật, không có ngoại lệ. “Không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, Cục Quản lý Dược nhấn mạnh.
Theo đó, các tổ chức, cá nhân vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm. Những trường hợp có dấu hiệu tội phạm như hàng hóa giá trị lớn, gây hậu quả nghiêm trọng, vi phạm có tổ chức hoặc tái phạm sẽ được chuyển cơ quan chức năng để xử lý theo quy định.
Việc nhấn mạnh nguyên tắc này cho thấy quyết tâm lập lại trật tự trong lĩnh vực có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cộng đồng, đồng thời tạo sức răn đe đối với các hành vi vi phạm.
Gắn kiểm tra với hoàn thiện chính sách
Trước đó, Bộ Y tế đã ban hành các văn bản chỉ đạo triển khai cao điểm kiểm tra từ ngày 15/12/2025 đến 31/3/2026, với sự phối hợp của Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả cùng các lực lượng như: Quản lý thị trường, công an, hải quan.
Tuy nhiên, theo ghi nhận của Cục Quản lý Dược, vẫn còn một số Sở Y tế chưa tổ chức kiểm tra hoặc chưa gửi báo cáo kết quả.
Chính vì vậy, yêu cầu lần này mang tính chất thúc đẩy tiến độ, đảm bảo việc triển khai đồng bộ trên toàn quốc. Các địa phương khẩn trương thực hiện đầy đủ nội dung kiểm tra và gửi báo cáo trước thời hạn 1/6/2026.
Song song với hoạt động kiểm tra, Bộ Y tế đang phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ để tháo gỡ các vướng mắc trong triển khai Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa và Nghị định số 37/2026/NĐ-CP.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết việc, triển khai các quy định pháp luật trong lĩnh vực y tế cần bảo đảm linh hoạt, phù hợp thực tiễn nhưng vẫn giữ hiệu quả quản lý.
Theo Bộ trưởng Bộ Y tế, đặc thù của lĩnh vực y tế là các sản phẩm liên quan trực tiếp đến sức khỏe con người, do đó các biện pháp như đánh giá rủi ro, truy xuất nguồn gốc hay kiểm tra chất lượng hàng hóa nhập khẩu cần có lộ trình phù hợp, tránh gây gián đoạn nguồn cung.
Trong bối cảnh thị trường dược, mỹ phẩm ngày càng mở rộng, đặc biệt với sự phát triển nhanh của TMĐT, yêu cầu kiểm soát chất lượng, truy xuất nguồn gốc và minh bạch thông tin trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Đợt cao điểm kiểm tra lần này không chỉ nhằm phát hiện và xử lý vi phạm, mà còn hướng tới nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của các tổ chức, cá nhân tham gia thị trường.
Qua đó, góp phần hạn chế hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, củng cố niềm tin của người tiêu dùng và từng bước xây dựng thị trường dược, mỹ phẩm minh bạch, an toàn.
Việc kết hợp giữa tăng cường kiểm tra và hoàn thiện hành lang pháp lý được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến rõ rệt trong công tác quản lý, đồng thời nâng cao hiệu quả bảo vệ sức khỏe cộng đồng trong bối cảnh mới.
