INFOGRAPHIC: Thị trường bán lẻ Việt Nam sẽ đạt 450 tỷ USD vào năm 2030

Từ tổ chức lại bộ máy, hoàn thiện pháp luật đến cải cách thủ tục, chuyển đổi số và đổi mới phương thức quản lý, Hải quan Việt Nam đang triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý hoạt động xuất nhập khẩu ngày càng lớn và đa dạng. Trong tiến trình đó, hoàn thiện thể chế, đặc biệt là sửa đổi Luật Hải quan, được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, tạo cơ sở pháp lý cho quản lý dựa trên dữ liệu, quản lý rủi ro, tăng cường tuân thủ và xây dựng Hải quan số, Hải quan thông minh.

Trong 8 tháng qua, tổng số tiền miễn, giảm, gia hạn thuế, phí và tiền thuê đất khoảng 209,2 nghìn tỷ đồng, góp phần hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, duy trì và phát triển hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo Văn bản hợp nhất số 27/2026/VBHN-NĐ-BTC ngày 27/8/2026 của Bộ Tài chính, hành vi không lập hóa đơn đối với hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu, cho, biếu, tặng, trao đổi, trả thay lương, tiêu dùng nội bộ hoặc xuất hàng để cho vay, cho mượn, hoàn trả, áp dụng mức cảnh cáo hoặc phạt từ 1 triệu đồng đến 50 triệu đồng. Đối với bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, mức phạt được xác định theo số hóa đơn không lập, thấp nhất từ 1-2 triệu đồng đối với một hóa đơn và cao nhất từ 60-80 triệu đồng khi vi phạm từ 50 hóa đơn trở lên. Ngoài tiền phạt, chủ thể vi phạm phải lập hóa đơn theo quy định, qua đó bảo đảm minh bạch giao dịch và hạn chế rủi ro về thuế.

Theo Bộ Tài chính, lũy kế 8 tháng, tổng thu ngân sách nhà nước ước đạt 2.023,8 nghìn tỷ đồng, trong đó, thu nội địa đạt 1.752,9 nghìn tỷ đồng, bằng 79,7% dự toán và tăng 16,6% so với cùng kỳ năm 2025.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan số 11/2026/QH16, được Quốc hội thông qua ngày 23/8/2026, tạo cơ sở pháp lý dựa trên dữ liệu về Cơ chế một cửa quốc gia, rủi ro, tuân thủ, đồng thời cập nhật khung pháp lý đối với thương mại điện tử, logistics và tổ chức thực hiện nghiệp vụ hải quan trên môi trường số.

Không chỉ các trường hợp có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng hoặc 500 triệu đồng trở lên và đã quá hạn từ 120 ngày, người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký vẫn có thể bị tạm hoãn xuất cảnh dù không phát sinh nợ thuế. Nghị định số 252/2026/NĐ-CP đồng thời mở rộng điều kiện hủy bỏ, rút ngắn thời gian xử lý bằng hệ thống tự động, đặt ra yêu cầu người nộp thuế chủ động kiểm tra nghĩa vụ thuế và tình trạng mã số thuế trước mỗi chuyến đi.

Từ ngày 5/9/2026, Việt Nam chính thức cấm nhập khẩu 10 nhóm hàng hóa, gồm: vũ khí, sản phẩm mật mã, di vật, cổ vật, gỗ rừng tự nhiên, hóa chất nguy hiểm, kim cương thô, thuốc lá điện tử và một số hàng hóa khác, được quy định cụ thể tại Nghị định số 292/2026/NĐ-CP của Chính phủ. Theo đó, hàng hóa cấm xuất khẩu khẩu theo quy định tại Nghị định này là hàng hóa có mã HS và mô tả chi tiết hàng hóa thuộc Danh mục chi tiết do Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ công bố.

Từ ngày 5/9/2026, danh mục 23 nhóm hàng hóa cấm nhập khẩu vào Việt Nam theo Nghị định số 292/2026/NĐ-CP sẽ chính thức được áp dụng, đặt ra yêu cầu rõ ràng hơn đối với hoạt động quản lý nhà nước và tuân thủ pháp luật của tổ chức, cá nhân tham gia thương mại. Danh mục này bao quát nhiều lĩnh vực, từ an ninh, quốc phòng, y tế, văn hóa đến khoa học công nghệ, môi trường và quyền con người, qua đó góp phần siết chặt kiểm soát hàng hóa có nguy cơ gây ảnh hưởng đến an toàn, trật tự, sức khỏe cộng đồng và phát triển bền vững.

Nghị định số 252/2026/NĐ-CP quy định cụ thể các trường hợp cá nhân, chủ hộ kinh doanh và người đại diện, chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp có thể bị tạm hoãn xuất cảnh do chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế. Cùng với đó, người nộp thuế cần lưu ý các mức xử lý đối với hành vi chậm nộp, khai sai, trốn thuế, gian lận thuế và vi phạm về hóa đơn, chứng từ.

Quyết định số 1161/QĐ-CT của Cục Thuế ban hành Quy trình kiểm tra thuế, thống nhất nội dung và trình tự thực hiện công tác kiểm tra tại cơ quan Thuế cũng như tại trụ sở người nộp thuế. Kèm theo đó là hệ thống 34 biểu mẫu, được phân loại theo từng nhóm đối tượng nhằm bảo đảm thuận tiện cho người nộp thuế, góp phần chuẩn hóa nghiệp vụ, nâng cao tính minh bạch và hỗ trợ cơ quan Thuế triển khai công tác kiểm tra thống nhất, đúng đối tượng.

Kim ngạch nhập khẩu hàng hóa tăng trưởng mạnh, nhất là các nhóm hàng về nguyên phụ liệu, linh kiện điện tử..., theo thống kê mới nhất của Cục Hải quan.

Tính từ đầu năm đến hết 23/8, Chi cục Hải quan khu vực V giải quyết khối lượng công việc rất lớn với xấp xỉ 2 triệu tờ khai, quy mô kim ngạch đạt gần 200 tỷ USD và thu ngân sách tăng cao.

Kết quả xuất khẩu từ đầu năm đến 15/8 đạt 345,42 tỷ USD, duy trì tốc độ tăng trưởng cao hai con số. Đáng chú ý, đã có 7 nhóm hàng đạt kim ngạch từ 10 tỷ USD trở lên.

Chiều 24/8, với 480/481 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết giảm 30% thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp có tổng doanh thu hàng năm không quá 10 tỷ đồng.

Cải cách, tạo thuận lợi thương mại, duy trì thông quan thông suốt; thu ngân sách tăng trưởng khá; phòng, chống buôn lậu hiệu quả... là những kết quả công tác nổi bật của Cục Hải quan trong 7 tháng năm 2026.