![]() |
| Hoạt động nghiệp vụ tại Hải quan cửa khẩu cảng Hòn Gai, Chi cục Hải quan khu vực VIII. Ảnh: Quang Hùng |
Đảm bảo hoạt động hiệu quả, tạo thuận lợi
Qua ghi nhận của Cục Hải quan, sau hơn 1 năm sắp xếp tổ chức bộ máy mới của Cục Hải quan đã đáp ứng được mục tiêu, định hướng của Chính phủ, của Bộ Tài chính đáp ứng yêu cầu tinh gọn đầu mối bên trong.
Tổ chức bộ máy mới hoạt động ổn định, không để ngắt quãng công việc, không để khoảng trống về thời gian, không để bỏ trống địa bàn và không để ảnh hưởng đến việc thực hiện thủ tục hải quan của người dân và doanh nghiệp.
| Theo Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ, việc tổ chức lại bộ máy từ ngày 1/3/2025 theo mô hình 3 cấp không đơn thuần là sự thay đổi về mặt cơ học hay sơ đồ tổ chức, mà là cuộc tái thiết toàn diện về chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và quy trình nghiệp vụ. Mô hình bộ máy mới cũng đòi hỏi một hành lang pháp lý tương thích, bảo đảm tính thống nhất, minh bạch và phân định rõ trách nhiệm thực thi ở từng cấp quản lý. Đó là, tạo nền tảng pháp lý vững chắc để bộ máy mới vận hành thông suốt, loại bỏ triệt để tình trạng chồng chéo hoặc khoảng trống thẩm quyền, đây là thời cơ vàng để chuyển mình, mạnh dạn cắt giảm các thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh không còn phù hợp với thực tiễn. |
Đến nay Cục Hải quan được tổ chức và hoạt động theo 3 cấp: Cục Hải quan; Chi cục Hải quan khu vực; Hải quan cửa khẩu/ngoài cửa khẩu.
Sau khi sắp xếp, tổ chức lại Tổng cục Hải quan thành Cục Hải quan giảm khoảng 485/902 đầu mối, tương ứng 53,77%.
Trong đó, tổ chức lại 35 cục hải quan tỉnh, liên tỉnh, thành phố thành 20 chi cục hải quan khu vực; 16 vụ, cục, đơn vị thuộc cơ quan Tổng cục Hải quan thành 12 đơn vị ban, chi cục thuộc cơ quan Cục Hải quan.
Địa bàn quản lý của 20 chi cục hải quan khu vực được điều chỉnh đảm bảo phù hợp với việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh.
Sau khi sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy, các chi cục hải quan khu vực được hình thành trên cơ sở hợp nhất từ 2 đến 3 cục hải quan tỉnh, thành phố. Việc mở rộng địa bàn quản lý kéo theo khối lượng công việc ngày càng lớn cũng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với chất lượng và tiến độ xử lý thủ tục hải quan.
Mặt khác, công việc tăng lên trong khi số lượng công chức lại giảm, công chức phải thường xuyên làm thêm ngoài giờ hành chính để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Chú trọng xây dựng lực lượng
Trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy, toàn ngành Hải quan phải khắc phục khó khăn, triển khai hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp, trong đó chú trọng hiệu quả trong công tác xây dựng lực lượng.
Trước tiên, Cục Hải quan đã khẩn trương xây dựng quy chế làm việc, quy chế phối hợp, quy định trách nhiệm của từng đơn vị, từng cá nhân trong từng công việc cụ thể, theo chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của từng đơn vị, bảo đảm công tác quản lý nhà nước về hải quan trên địa bàn thực hiện thông suốt, có hiệu quả.
Đồng thời, sử dụng biên chế tiết kiệm, hợp lý, hiệu quả, cân đối, bố trí lực lượng giữa các phòng, đơn vị tham mưu và các đơn vị hải quan cửa khẩu, ngoài cửa khẩu, ưu tiên cho các bộ phận trực tiếp làm nghiệp vụ có nhu cầu cấp thiết về biên chế; giao biên chế cho các đơn vị phù hợp với mô hình tổ chức bộ máy mới, đảm bảo việc thực hiện quy trình thủ tục hải quan theo đúng quy định, không để xảy ra sai sót, vi phạm.
Cục Hải quan cũng thường xuyên rà soát các vướng mắc trong quá trình thực hiện tổ chức bộ máy mới để kịp thời sửa đổi, hoàn thiện quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức của các đơn vị theo quy định và theo thẩm quyền để đảm bảo các đơn vị hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Cùng với sử dụng biên chế, Cục Hải quan đã chủ động rà soát, điều chỉnh kế hoạch, phương pháp và nội dung đào tạo gắn với vị trí việc làm, không chạy theo số lượng mà tập trung vào “thực chiến”.
Theo Cục Hải quan, công tác đào tạo đã có nhiều chuyển biến tích cực. Việc sắp xếp lại bộ máy không làm gián đoạn mà ngược lại, đã tạo đà để chất lượng đào tạo được nâng cao, bám sát với thực tiễn và nhu cầu công tác.
Đội ngũ công chức tham gia đào tạo đã thể hiện ý thức học tập nghiêm túc và tinh thần trách nhiệm cao.
Đồng thời, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy phát huy hiệu quả rõ rệt. Sự phối hợp tổ chức giữa các đơn vị được cải thiện.
Các công chức tham gia đào tạo đã nhanh chóng áp dụng kiến thức, kỹ năng mới (đặc biệt là kỹ năng số và AI) vào thực tiễn công việc, qua đó đóng góp trực tiếp vào việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan trong tình hình mới.
| Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan số 11/2026/QH16 được Quốc hội thông qua ngày 23/8/2026 đã cập nhật các quy định về chủ thể và thẩm quyền để phù hợp với tổ chức hiện hành của cơ quan Hải quan. Các thuật ngữ gắn với mô hình tổ chức trước đây được thay thế bằng tên gọi hiện hành, như “Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan” thành “Cục trưởng Cục Hải quan”; “Tổng cục Hải quan” thành “Cục Hải quan”; “Cục Hải quan tỉnh, liên tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương” thành “Hải quan khu vực”; “Chi cục Hải quan, Đội Kiểm soát hải quan và đơn vị tương đương” thành “Hải quan cửa khẩu, Hải quan ngoài cửa khẩu”. |