 |
| Hoạt động nghiệp vụ tại Chi cục Hải quan khu vực X. Ảnh: Thái Bình. |
Đưa công nghệ vào phục vụ người dân, doanh nghiệp
Với địa bàn quản lý trải rộng trên hai tỉnh Thanh Hóa và Sơn La, Chi cục Hải quan khu vực X phải đáp ứng yêu cầu quản lý đối với nhiều loại hình hoạt động xuất nhập khẩu, xuất nhập cảnh qua cửa khẩu đường bộ, đường biển và các địa điểm làm thủ tục hải quan ngoài cửa khẩu.
Điều đó đòi hỏi đơn vị vừa bảo đảm quản lý chặt chẽ, vừa tạo thuận lợi để hàng hóa, phương tiện được thông quan nhanh chóng.
Trong 9 tháng năm 2026, toàn Chi cục đã làm thủ tục cho 209.822 tờ khai, trong đó có 101.921 tờ khai xuất khẩu và 107.901 tờ khai nhập khẩu. Cùng thời gian, đơn vị thực hiện thủ tục cho 48.444 lượt phương tiện và 165.878 lượt hành khách xuất nhập cảnh.
Khối lượng công việc lớn đặt ra yêu cầu duy trì hệ thống công nghệ thông tin ổn định, đồng thời đổi mới phương thức xử lý công việc theo hướng công khai, minh bạch và thuận tiện hơn cho người dân, doanh nghiệp.
Thực hiện nhiệm vụ này, Chi cục đã ban hành kế hoạch triển khai Đề án 06 giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035; rà soát, báo cáo những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ chuyển đổi số. Nội dung rà soát bao gồm các vấn đề về thể chế, hạ tầng, dữ liệu, nền tảng số, dịch vụ công trực tuyến và nguồn nhân lực.
Cùng với việc vận hành các hệ thống phần mềm nghiệp vụ, đơn vị chú trọng phát triển những ứng dụng gắn với yêu cầu thực tiễn tại địa bàn. Trong đó, Chi cục đã triển khai cài đặt và đưa Chương trình Phương tiện vận tải vào sử dụng tại Hải quan cửa khẩu quốc tế Na Mèo (tỉnh Thanh Hóa).
Đối với cộng đồng doanh nghiệp, Chi cục xây dựng ứng dụng hỗ trợ doanh nghiệp tham gia chương trình tự nguyện tuân thủ pháp luật hải quan. Đây là hướng tiếp cận gắn chuyển đổi số với phát triển quan hệ đối tác Hải quan - Doanh nghiệp, hỗ trợ nâng cao ý thức tuân thủ và hiệu quả quản lý.
Một điểm nhấn khác là việc xây dựng, triển khai và tuyên truyền mã QR tra cứu bộ thủ tục hành chính trong lĩnh vực hải quan tại cấp Chi cục và các đơn vị hải quan cửa khẩu, ngoài cửa khẩu.
Việc đưa thông tin thủ tục lên môi trường số giúp người dân, doanh nghiệp thuận tiện hơn khi tìm hiểu quy định, chuẩn bị hồ sơ và thực hiện các bước cần thiết.
Kết quả giải quyết hồ sơ cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của phương thức phục vụ thông qua dịch vụ công trực tuyến. Riêng quý III/2026, Chi cục tiếp nhận 91.002 lượt hồ sơ thủ tục hành chính, bao gồm hồ sơ chuyển từ kỳ trước. Trong số 90.973 hồ sơ tiếp nhận mới, có 89.952 hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến.
Trong quý, đơn vị đã giải quyết 90.877 hồ sơ, 100% đúng hạn; 125 hồ sơ đang giải quyết đều còn trong hạn.
Cùng với cải cách quy trình, Chi cục cũng quan tâm lắng nghe ý kiến từ thực tiễn hoạt động sản xuất, kinh doanh. Trong quý III vừa qua, đơn vị đã tổ chức hội nghị đối thoại Hải quan - Doanh nghiệp tại Sơn La với sự tham gia của hơn 50 doanh nghiệp; đồng thời tham gia hội nghị đối thoại doanh nghiệp do UBND tỉnh Thanh Hóa tổ chức và làm việc trực tiếp để tháo gỡ vướng mắc phát sinh.
Nỗ lực cải thiện chất lượng phục vụ được ghi nhận qua kết quả xếp hạng Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp sở, ban, ngành và địa phương của tỉnh Thanh Hóa. Theo kết quả công bố ngày 31/7/2026, Chi cục Hải quan khu vực X đứng thứ nhất trong nhóm các sở, ban, ngành cấp tỉnh về chỉ số năm 2025. Đây cũng là năm thứ năm liên tiếp đơn vị giữ vị trí tốp đầu trong nhóm này.
 |
| Công chức Chi cục Hải quan khu vực X làm nhiệm vụ tại cảng Nghi Sơn, Thanh Hóa. Ảnh: Thái Bình. |
Tăng năng lực quản lý trên nền tảng dữ liệu
Cùng với cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin được Chi cục Hải quan khu vực X chú trọng thực hiện gắn với các khâu quản lý nghiệp vụ, nhất là quản lý rủi ro và kiểm tra sau thông quan.
Trong 9 tháng năm 2026, trên tổng số 209.822 tờ khai đã làm thủ tục, có 174.210 tờ khai phân luồng Xanh, chiếm 83%; 33.038 tờ khai luồng Vàng, chiếm 15,7%; 2.574 tờ khai luồng Đỏ, chiếm 1,3%.
Kết quả phân luồng cho thấy yêu cầu đặt ra đối với cơ quan Hải quan là tiếp tục nâng cao chất lượng thu thập, phân tích thông tin để áp dụng biện pháp quản lý phù hợp, tập trung nguồn lực vào những trường hợp có dấu hiệu rủi ro cao.
Thông tin được rà soát, cập nhật nhằm cảnh báo rủi ro liên quan đến chuyển tải bất hợp pháp, giả mạo xuất xứ, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và hàng giả. Trên cơ sở đó, đơn vị chuyển thông tin tới các đơn vị hải quan nơi đăng ký tờ khai để áp dụng biện pháp kiểm soát phù hợp đối với những lô hàng có rủi ro cao.
Trong lĩnh vực kiểm tra sau thông quan, đơn vị đã xây dựng và triển khai hệ thống quản lý nội bộ phục vụ lưu trữ dữ liệu, đánh giá kết quả công tác theo từng thời kỳ, hỗ trợ tra cứu và thống kê hồ sơ đã kiểm tra.
Việc tăng cường phân tích dữ liệu có ý nghĩa đối với việc lựa chọn đối tượng kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm. Đồng thời, đây là cơ sở để cơ quan Hải quan từng bước nâng cao chất lượng quản lý sau thông quan trong điều kiện hoạt động xuất nhập khẩu ngày càng đa dạng.
Yếu tố con người cũng được quan tâm trong quá trình hiện đại hóa. Chi cục đã triển khai đào tạo trên nền tảng “Bình dân học vụ số”, đồng thời tổ chức lớp bồi dưỡng kỹ năng số cho 142 công chức.
Trong thời gian tới, Chi cục Hải quan khu vực X xác định tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong các khâu nghiệp vụ; duy trì hệ thống máy chủ, thiết bị mạng và các hệ thống công nghệ thông tin hoạt động ổn định, an ninh, an toàn.
Đơn vị sẽ tăng cường thu thập, phân tích và cập nhật thông tin doanh nghiệp trên các hệ thống quản lý rủi ro, quản lý vi phạm hải quan; đồng thời hoàn thiện bài toán nghiệp vụ để bộ phận công nghệ thông tin xây dựng hệ thống hỗ trợ 12 doanh nghiệp tham gia chương trình hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ pháp luật hải quan.
Cùng với đó, Hải quan khu vực X tiếp tục cải cách, đơn giản hóa thủ tục theo hướng thuận lợi, công khai, minh bạch; kịp thời hỗ trợ, giải quyết vướng mắc cho người khai hải quan.
Việc kết hợp ứng dụng công nghệ với nâng cao chất lượng phục vụ và kỷ cương công vụ sẽ tiếp tục là nền tảng để đơn vị tạo thuận lợi thương mại, đồng thời bảo đảm hiệu lực quản lý nhà nước về hải quan.
