 |
| Hộ kinh doanh đang từng bước thích ứng với phương thức quản lý thuế mới. |
Những tín hiệu tích cực sau khi xóa bỏ thuế khoán
Việc triển khai chủ trương xóa bỏ thuế khoán theo tinh thần Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị và các nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ đã bước đầu mang lại những kết quả đáng ghi nhận trong công tác quản lý thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh.
Theo Bộ Tài chính, khu vực hộ, cá nhân kinh doanh tiếp tục đóng góp quan trọng cho ngân sách nhà nước. Năm 2025, số thu từ khu vực này đạt 32.840 tỷ đồng, tăng 37,5% so với năm 2024. Trong 5 tháng đầu năm 2026, số thu ngân sách từ hộ, cá nhân kinh doanh ước đạt 15.696 tỷ đồng, bằng 109,2% so với cùng kỳ năm trước; tổng số thuế phát sinh hộ, cá nhân kinh doanh đã kê khai là hơn 5.900 tỷ đồng, bằng 61% so với cùng kỳ năm 2025.
Bên cạnh kết quả thu ngân sách, chuyển đổi số trong quản lý thuế cũng ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Đến ngày 6/6/2026, toàn quốc có 99,54% hộ kinh doanh đã sử dụng dịch vụ khai thuế điện tử, nộp thuế điện tử; tỷ lệ tờ khai nộp đúng hạn đạt 98,28%. Đặc biệt, 100% hộ kinh doanh thuộc diện sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền đã thực hiện theo quy định; gần 1.900 hộ kinh doanh cũng đã chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp.
Những con số này cho thấy, hộ kinh doanh đang từng bước thích ứng với phương thức quản lý thuế mới theo hướng hiện đại, minh bạch, đồng thời khẳng định hiệu quả bước đầu của quá trình chuyển từ cơ chế thuế khoán sang tự kê khai, tự nộp thuế.
Theo ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế, việc chuyển từ thuế khoán sang kê khai đã mang lại những tín hiệu tích cực, góp phần nâng cao tính minh bạch trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Phương thức kê khai giúp phản ánh sát hơn doanh thu thực tế của hộ kinh doanh, đồng thời khắc phục những hạn chế của cơ chế khoán khi doanh thu có biến động nhưng việc điều chỉnh chưa kịp thời.
Bên cạnh đó, minh bạch hóa hoạt động kinh doanh không chỉ tạo điều kiện cho công tác quản lý thuế mà còn góp phần hình thành hệ thống dữ liệu đồng bộ phục vụ hoạt động của nền kinh tế.
Cần sự vào cuộc đồng bộ để quản lý hiệu quả
Theo đánh giá của Bộ Tài chính, việc quản lý thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh trong giai đoạn mới đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ của các cấp chính quyền, cơ quan chức năng và các tổ chức liên quan.
Tại Văn bản số 7843/BTC-CT gửi Bí thư tỉnh ủy, thành ủy và Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố, Bộ Tài chính đề nghị Lãnh đạo các địa phương quan tâm, chỉ đạo chính quyền, các sở, ngành liên quan tiếp tục phối hợp với cơ quan Thuế triển khai đồng bộ công tác quản lý thuế với hộ, cá nhân kinh doanh.
 |
| Xóa bỏ thuế khoán cần sự tham gia đồng bộ của cả hệ thống chính trị. |
Trong đó, các địa phương tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền chính sách pháp luật thuế, giúp hộ kinh doanh hiểu rõ các quy định về đăng ký kinh doanh, đăng ký thuế, sử dụng hóa đơn điện tử, nghĩa vụ kê khai, nộp thuế và chế tài xử lý vi phạm.
Tiếp tục thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt, nâng cao nhận thức của người dân về việc lấy hóa đơn khi mua hàng hóa, dịch vụ.
Bộ Tài chính cũng đề nghị các địa phương tăng cường các giải pháp hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi số theo hình thức “cầm tay chỉ việc”, hỗ trợ sử dụng eTax Mobile, hóa đơn điện tử, phần mềm kế toán và các dịch vụ thuế điện tử; đồng thời nghiên cứu cơ chế hỗ trợ đối với các hộ kinh doanh còn khó khăn trong quá trình áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.
Một nhiệm vụ quan trọng khác là đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ quan Thuế với công an, ngân hàng, cơ quan đăng ký kinh doanh, cơ quan thống kê và các sở, ngành liên quan nhằm hình thành cơ sở dữ liệu quản lý hộ kinh doanh thống nhất, phục vụ công tác quản lý thuế theo hướng hiện đại, minh bạch. Trong đó, công an tỉnh, thành phố phối hợp với cơ quan Thuế triển khai tích hợp định danh điện tử với cơ sở dữ liệu về quản lý thuế hộ cá nhân kinh doanh.
Ngân hàng Nhà nước khu vực chỉ đạo, hướng dẫn các ngân hang thương mại, tổ chức tín dụng kết nối, cung cấp thông tin với cơ quan Thuế liên quan đến giao dịch ngân hang của hộ, cá nhân kinh doanh và phối hợp đối chiếu dòng tiền, xác minh doanh thu, cưỡng chế qua tài khoản ngân hang theo quy định…
Tăng cường phối hợp rà soát, quản lý đầy đủ các hộ, cá nhân có hoạt động kinh doanh trên địa bàn; kịp thời phát hiện các trường hợp có dấu hiệu rủi ro về thuế, hành vi trốn thuế, gian lận thuế, đặc biệt trong hoạt động thương mại điện tử và các mô hình kinh doanh mới. Kêu gọi các tổ chức, doanh nghiệp công nghệ trên địa bàn cung cấp miễn phí hoặc giảm giá thành các sản phẩm phần mềm bán hang, phần mềm hóa đơn điện tử, chữ ký số… tạo điều kiện giảm chi phí tối đa cho các hộ, cá nhân kinh doanh.
Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định khu vực kinh tế tư nhân là một trong những động lực quan trọng của nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, chủ trương xóa bỏ thuế khoán không chỉ là thay đổi phương thức thu thuế mà còn là bước đi quan trọng nhằm thúc đẩy hộ kinh doanh phát triển theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch và bền vững hơn. Để mục tiêu này thành công, Bộ Tài chính cho rằng, cần sự tham gia đồng bộ của cả hệ thống chính trị, từ cơ quan quản lý nhà nước đến các tổ chức xã hội và cộng đồng doanh nghiệp.
