Nhiều thủ đoạn buôn lậu đường qua biên giới

Đường Thái Lan nhập lậu do lực lượng kiểm soát Hải quan Quảng Trị thu giữ. Ảnh: Quang Hùng

Biến đường nhập lậu thành đường sản xuất trong nước

Tại Hội nghị sơ kết công tác quý 3/2022 của Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03-Bộ Công an) Vũ Như Hà nhấn mạnh, đối với mặt hàng đường, từ khi Bộ Công Thương ban hành thông tư về áp dụng các biện pháp phòng vệ đối với đường Thái Lan, có hiện tượng “hô biến” đường Thái Lan gắn xuất xứ, thay bao bì sản phẩm của các nước lân cận, sau đó nhập khẩu chính ngạch vào Việt Nam. Hoạt động này diễn ra phức tạp, với số lượng lớn, tuy nhiên các đối tượng xuất trình bộ tờ khai hải quan, hàng hóa có nguồn gốc, xuất xứ hợp lệ.

Cũng theo ông Vũ Như Hà, thời gian qua, lực lượng Cảnh sát kinh tế các địa phương đã phối hợp với lực lượng Hải quan kiểm tra, nắm bắt thông tin từ nước ngoài và trong nước. Qua kiểm tra, hầu hết các doanh nghiệp được cấp phép, đăng ký kinh doanh sản xuất, buôn bán đường bình thường nên quá trình xử lý về gian lận xuất xứ gặp nhiều khó khăn. Mới đây nhất, tháng 9/2022, Bộ Công Thương tiếp tục ban hành thông tư về áp dụng biện pháp phòng vệ đối với mặt hàng đường của hầu hết các nước có nguy cơ gian lận xuất xứ.

Đồng tình với quan điểm trên, Phó Cục trưởng Cục Phòng chống ma tuý và tội phạm (Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng) Đỗ Ngọc Cảnh cho rằng, hiện nay hoạt động buôn lậu đường chủ yếu diễn ra trên tuyến biên giới Tây Nam. Bên cạnh nguyên nhân do cơ chế chính sách, thủ đoạn của các đối tượng cũng thường xuyên thay đổi. Lợi dụng đường mòn, lối mở, các đối tượng đưa hàng hoá thẩm lậu vào Việt Nam. Sau khi vận chuyển trót lọt vào nội địa, các đối tượng tiếp tục hợp thức hoá bằng hoá đơn, biến hàng hoá nhập lậu thành hàng hoá trong nước sản xuất. Tinh vi hơn, các đối tượng còn đưa bao bì từ trong nước ra nước ngoài đóng gói, sau đó đưa hàng thẩm lậu biên giới, gây khó khăn cho lực lượng chức năng kiểm tra, bắt giữ.

Theo Tổng cục trưởng Tổng cục Quản lý thị trường Trần Hữu Linh, trong khi tình trạng vận chuyển trái phép hàng hoá qua đường tiểu ngạch trên tuyến biên giới phía Bắc được hạn chế thì tình hình buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hoá diễn ra phức tạp trên tuyến biên giới Tây Nam. Qua công tác đấu tranh, hàng hoá thẩm lậu qua biên giới với số lượng lớn.

“Trong quý 3, nổi lên mặt hàng đường cát. Hoạt động buôn lậu đường cát diễn ra chủ yếu qua khu vực biên giới Quảng Trị, Long An. Do nhu cầu tăng cao nên mặt hàng đường cát luôn được lực lượng Quản lý thị trường đưa vào ‘tầm ngắm’”, ông Trần Hữu Linh chia sẻ.

Nguy cơ thẩm lậu qua đường tiểu ngạch

Tại Hội nghị sơ kết quý 3 của Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, các lực lượng chức năng đã đề xuất nhiều giải pháp đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, trong đó có mặt hàng đường.

Theo Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu Vũ Như Hà, dự báo khi kiểm soát chặt chẽ mặt hàng đường theo đường chính ngạch, mặt hàng này có nguy cơ thẩm lậu qua đường tiểu ngạch. Do vậy, các địa phương cần có biện pháp kiểm soát gắt gao đối với đường thẩm lậu vào Việt Nam, nhất là các tỉnh biên giới.

Phó Cục trưởng Cục Phòng chống ma tuý và tội phạm Đỗ Ngọc Cảnh dự báo trong những tháng cuối năm được xem là cao điểm đấu tranh chống buôn lậu qua biên giới, tiềm ẩn nguy cơ phức tạp tại tuyến biên giới Việt Nam-Camphuchia và trên biển. Trong đó, trên tuyến biên giới Tây Nam, bên cạnh sự quản lý của lực lượng chức năng, về lâu dài phải sử dụng các biện pháp kỹ thuật như xây dựng tường rào khu vực biên giới, đây được xem là những giải pháp căn cơ.

“Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia cần phối hợp hơn nữa với các bộ, ngành, lực lượng chức năng trong việc kiểm tra, đôn đốc quá trình triển khai, tạo động lực cho các lực lượng trong công tác đấu tranh chống buôn lậu. Đồng thời, các ngành, địa phương cần tăng cường công tác phối hợp, tránh tình trạng bỏ sót tội phạm”, ông Đỗ Ngọc Cảnh nhấn mạnh thêm.